8 ประเทศที่เคยรวมตัวกันเป็นประเทศเดียว ก่อนแยกออกจากกัน ปัจจุบันกลายเป็นประเทศอะไรบ้าง

แผนที่โลกในปัจจุบันอาจดูเหมือนมีเส้นแบ่งเขตแดนที่ชัดเจน แต่ความจริงแล้วประเทศหลายแห่งเคยมีประวัติศาสตร์ร่วมกันมาก่อน บางประเทศเคยรวมตัวกันเป็นรัฐเดียวที่มีพื้นที่กว้างใหญ่ บางแห่งเป็นสหพันธรัฐที่ประกอบด้วยหลายสาธารณรัฐ และบางแห่งเกิดจากการรวมประเทศเพื่อนบ้านเข้าด้วยกันเพื่อสร้างความแข็งแกร่งทางเศรษฐกิจและการเมือง

อย่างไรก็ตาม เมื่อเวลาผ่านไป ความแตกต่างด้านชาติพันธุ์ ศาสนา การเมือง เศรษฐกิจ และความต้องการปกครองตนเอง ทำให้สหภาพเหล่านั้นต้องยุติบทบาทลง และกลายเป็นประเทศเอกราชหลายแห่ง

1. สหภาพโซเวียต แยกออกเป็น 15 ประเทศ

สหภาพโซเวียต หรือ USSR เป็นหนึ่งในประเทศที่มีพื้นที่ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์สมัยใหม่ ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี ค.ศ.1922 และดำรงอยู่จนถึงปี ค.ศ.1991

สหภาพแห่งนี้ประกอบด้วยสาธารณรัฐสมาชิก 15 แห่ง มีรัสเซียเป็นสาธารณรัฐที่ใหญ่ที่สุด และมีบทบาทสำคัญในฐานะมหาอำนาจของโลกในช่วงสงครามเย็น

เมื่อเศรษฐกิจเริ่มมีปัญหา การปฏิรูปทางการเมืองเกิดขึ้น และความต้องการเอกราชของสาธารณรัฐต่าง ๆ เพิ่มสูงขึ้น สหภาพโซเวียตก็เริ่มแตกสลาย ก่อนยุติสถานะอย่างเป็นทางการในเดือนธันวาคม ค.ศ.1991

ปัจจุบันดินแดนของสหภาพโซเวียตเดิมกลายเป็น 15 ประเทศ ได้แก่

1. รัสเซีย

2. ยูเครน

3. เบลารุส

4. มอลโดวา

5. เอสโตเนีย

6. ลัตเวีย

7. ลิทัวเนีย

8. จอร์เจีย

9. อาร์เมเนีย

10. อาเซอร์ไบจาน

11. คาซัคสถาน

12. อุซเบกิสถาน

13. เติร์กเมนิสถาน

14. คีร์กีซสถาน

15. ทาจิกิสถาน

การล่มสลายของสหภาพโซเวียตถือเป็นเหตุการณ์สำคัญที่เปลี่ยนแปลงแผนที่การเมืองโลกอย่างมาก และทำให้เกิดประเทศเอกราชใหม่หลายแห่งในยุโรปตะวันออกและเอเชียกลาง

2. ยูโกสลาเวีย แยกออกเป็น 6 ประเทศ และมีโคโซโวประกาศเอกราชภายหลัง

ยูโกสลาเวียเป็นประเทศในภูมิภาคบอลข่านของยุโรป ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ.1918 ก่อนเปลี่ยนผ่านเป็นสหพันธ์สาธารณรัฐสังคมนิยมยูโกสลาเวียหลังสงครามโลกครั้งที่สอง

ภายในประเทศประกอบด้วยกลุ่มชาติพันธุ์และศาสนาหลายกลุ่ม ทำให้มีความหลากหลายทางภาษา วัฒนธรรม และความเชื่อ

หลังการเสียชีวิตของผู้นำคนสำคัญอย่างโยซิป บรอซ ตีโต ความขัดแย้งทางการเมืองและชาตินิยมเริ่มรุนแรงขึ้น โดยเฉพาะในช่วงต้นทศวรรษ 1990 จนเกิดสงครามและการประกาศเอกราชของหลายสาธารณรัฐ

ประเทศที่เกิดจากการสลายตัวของยูโกสลาเวีย ได้แก่

1. สโลวีเนีย

2. โครเอเชีย

3. บอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา

4. มาซิโดเนียเหนือ

5. เซอร์เบีย

6. มอนเตเนโกร

นอกจากนี้ โคโซโวยังประกาศเอกราชจากเซอร์เบียในปี ค.ศ.2008 แต่สถานะการรับรองเอกราชยังไม่เป็นที่ยอมรับจากทุกประเทศทั่วโลก

กรณีของยูโกสลาเวียจึงเป็นหนึ่งในตัวอย่างที่ชัดเจนของการแตกประเทศที่เกี่ยวข้องกับความขัดแย้งทางชาติพันธุ์และสงครามอย่างรุนแรง

3. เชโกสโลวะเกีย แยกออกเป็นสาธารณรัฐเช็กและสโลวาเกีย

เชโกสโลวะเกียก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ.1918 หลังการสิ้นสุดของจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี โดยรวมพื้นที่ของชาวเช็กและชาวสโลวักเข้าด้วยกันเป็นประเทศเดียว

แม้ทั้งสองกลุ่มจะมีความใกล้ชิดทางภาษาและวัฒนธรรม แต่ก็มีความแตกต่างด้านประวัติศาสตร์ เศรษฐกิจ และแนวทางการบริหารประเทศ

หลังการสิ้นสุดระบอบคอมมิวนิสต์ในปี ค.ศ.1989 ความเห็นทางการเมืองเกี่ยวกับรูปแบบการปกครองและการจัดสรรอำนาจระหว่างสองฝ่ายแตกต่างกันมากขึ้น

ในที่สุด ทั้งสองฝ่ายตกลงแยกประเทศอย่างเป็นทางการในวันที่ 1 มกราคม ค.ศ.1993 โดยไม่มีสงคราม เรียกเหตุการณ์นี้ว่า Velvet Divorce หรือการหย่าร้างอย่างนุ่มนวล

ปัจจุบันกลายเป็น 2 ประเทศ ได้แก่

- สาธารณรัฐเช็ก หรือเช็กเกีย

- สโลวาเกีย

กรณีนี้ถือเป็นตัวอย่างที่โดดเด่นของการแยกประเทศด้วยการเจรจาและข้อตกลงทางการเมือง

4. กรันโคลอมเบีย แยกออกเป็นประเทศในอเมริกาใต้

กรันโคลอมเบีย หรือ Gran Colombia เป็นรัฐขนาดใหญ่ในทวีปอเมริกาใต้ที่ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ.1819 หลังการต่อสู้เพื่อเอกราชจากสเปน

ประเทศแห่งนี้มีผู้นำสำคัญคือ ซีมอน โบลิวาร์ บุคคลที่มีบทบาทอย่างมากในการปลดปล่อยดินแดนหลายแห่งในอเมริกาใต้จากการปกครองของสเปน

ในช่วงแรก กรันโคลอมเบียครอบคลุมพื้นที่ที่ปัจจุบันเป็นโคลอมเบีย เวเนซุเอลา เอกวาดอร์ และปานามา

แต่การบริหารประเทศที่มีพื้นที่กว้างใหญ่ ความขัดแย้งทางการเมือง และความแตกต่างด้านผลประโยชน์ระหว่างภูมิภาค ทำให้สหภาพเริ่มอ่อนแอลง

ในปี ค.ศ.1830 เวเนซุเอลาและเอกวาดอร์แยกตัวออกไป ส่วนพื้นที่ที่เหลือพัฒนาเป็นสาธารณรัฐนิวกรานาดา ก่อนกลายมาเป็นโคลอมเบียในเวลาต่อมา ปานามาแยกจากโคลอมเบียภายหลังในปี ค.ศ.1903

ประเทศที่เกี่ยวข้องกับอดีตกรันโคลอมเบียในปัจจุบัน ได้แก่

- โคลอมเบีย

- เวเนซุเอลา

- เอกวาดอร์

- ปานามา

5. สหพันธ์อเมริกากลาง แยกออกเป็น 5 ประเทศ

ในอดีตประเทศแถบอเมริกากลางเคยรวมตัวกันเป็นสหพันธ์ที่เรียกว่า United Provinces of Central America ก่อนพัฒนาเป็นสาธารณรัฐสหพันธ์อเมริกากลางในปี ค.ศ.1824

สหพันธ์แห่งนี้ประกอบด้วย 5 รัฐ ได้แก่ กัวเตมาลา เอลซัลวาดอร์ ฮอนดูรัส นิการากัว และคอสตาริกา

จุดประสงค์ของการรวมตัวคือการสร้างความแข็งแกร่งหลังได้รับเอกราชจากสเปน และสร้างระบบการปกครองร่วมกันในภูมิภาค

อย่างไรก็ตาม ความขัดแย้งระหว่างกลุ่มการเมือง ความแตกต่างทางผลประโยชน์ และสงครามกลางเมืองทำให้สหพันธ์เริ่มล่มสลายในปี ค.ศ.1838 ก่อนที่รัฐต่าง ๆ จะทยอยแยกตัวเป็นประเทศเอกราช

ปัจจุบันกลายเป็น 5 ประเทศ ได้แก่

1. กัวเตมาลา

2. เอลซัลวาดอร์

3. ฮอนดูรัส

4. นิการากัว

5. คอสตาริกา

6. สาธารณรัฐอาหรับรวม แยกออกเป็นอียิปต์และซีเรีย

สาธารณรัฐอาหรับรวม หรือ United Arab Republic เป็นประเทศที่เกิดจากการรวมตัวของอียิปต์และซีเรียในปี ค.ศ.1958

แนวคิดหลักมาจากความต้องการสร้างความเป็นเอกภาพของประเทศอาหรับ และเพิ่มอำนาจทางการเมืองในภูมิภาค โดยมีประธานาธิบดีอียิปต์ กามาล อับเดล นัสเซอร์ เป็นผู้นำสำคัญของการรวมประเทศ

ในช่วงแรกการรวมตัวได้รับความสนใจอย่างมาก แต่ต่อมาซีเรียเริ่มไม่พอใจการรวมศูนย์อำนาจและบทบาทของอียิปต์ในการบริหารประเทศ

ในปี ค.ศ.1961 กองทัพในซีเรียก่อรัฐประหารและประกาศแยกตัวออกจากสหภาพ ทำให้สาธารณรัฐอาหรับรวมสิ้นสุดลงในทางปฏิบัติ

ปัจจุบันทั้งสองประเทศกลับมาเป็นประเทศเอกราช ได้แก่

- อียิปต์

- ซีเรีย

แม้การรวมประเทศจะดำรงอยู่เพียงประมาณ 3 ปี แต่ถือเป็นหนึ่งในความพยายามสร้างสหภาพทางการเมืองที่สำคัญของโลกอาหรับ

7. มาเลเซียและสิงคโปร์ เคยเป็นประเทศเดียวกันก่อนแยกตัวในปี 1965

หลายคนอาจไม่ทราบว่าในอดีตสิงคโปร์เคยเป็นส่วนหนึ่งของประเทศมาเลเซีย

เมื่อวันที่ 16 กันยายน ค.ศ.1963 มลายา สิงคโปร์ ซาบาห์ และซาราวัก รวมตัวกันจัดตั้งสหพันธรัฐมาเลเซีย

แต่การรวมตัวเกิดปัญหาด้านการเมือง เชื้อชาติ และแนวทางบริหารประเทศ โดยเฉพาะความเห็นต่างระหว่างรัฐบาลกลางกับรัฐบาลสิงคโปร์

ในที่สุด สิงคโปร์แยกตัวออกจากมาเลเซียอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 9 สิงหาคม ค.ศ.1965 และกลายเป็นประเทศเอกราช

ปัจจุบันทั้งสองประเทศมีสถานะเป็นรัฐอธิปไตยแยกจากกัน โดยสิงคโปร์พัฒนาตัวเองจนกลายเป็นศูนย์กลางทางการเงิน การค้า และการขนส่งระดับโลก

8. ซูดาน แยกออกเป็นซูดานและซูดานใต้

ซูดานเคยเป็นประเทศที่มีพื้นที่ใหญ่ที่สุดในทวีปแอฟริกาก่อนที่ซูดานใต้จะแยกตัวออกไปในปี ค.ศ.2011

ความขัดแย้งระหว่างพื้นที่ทางเหนือและทางใต้มีรากฐานมาจากความแตกต่างด้านชาติพันธุ์ ศาสนา การเมือง และการจัดสรรทรัพยากร รวมถึงสงครามกลางเมืองที่เกิดขึ้นต่อเนื่องยาวนานหลายช่วง

หลังจากมีข้อตกลงสันติภาพในปี ค.ศ.2005 จึงมีการจัดประชามติให้ประชาชนในซูดานใต้ตัดสินใจเกี่ยวกับอนาคตของตนเองในเดือนมกราคม ค.ศ.2011

ผลประชามติปรากฏว่าประชาชนมากกว่า 98 เปอร์เซ็นต์ลงคะแนนสนับสนุนการแยกตัว

ต่อมาในวันที่ 9 กรกฎาคม ค.ศ.2011 ซูดานใต้ประกาศเอกราชอย่างเป็นทางการ และได้รับการรับรองเข้าเป็นสมาชิกองค์การสหประชาชาติในเดือนเดียวกัน

ปัจจุบันแบ่งออกเป็น 2 ประเทศ ได้แก่

- ซูดาน

- ซูดานใต้

สรุป 8 ประเทศหรือสหภาพที่เคยรวมตัวกันก่อนแยกออกจากกัน

ตัวอย่างทั้ง 8 กรณีแสดงให้เห็นว่าเส้นแบ่งเขตแดนของโลกสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามประวัติศาสตร์ บางประเทศเกิดจากความพยายามรวมอำนาจเพื่อสร้างความแข็งแกร่ง แต่เมื่อเกิดความขัดแย้งทางการเมือง เศรษฐกิจ หรือความแตกต่างของประชาชนภายในประเทศ ก็อาจนำไปสู่การแยกตัวในที่สุด

กรณีที่มีขนาดใหญ่และเปลี่ยนแผนที่โลกมากที่สุด ได้แก่ สหภาพโซเวียตที่แยกเป็น 15 ประเทศ ส่วนยูโกสลาเวียเป็นตัวอย่างของการแตกประเทศที่มีความขัดแย้งและสงคราม ขณะที่เชโกสโลวะเกียเป็นกรณีที่แยกกันได้โดยสันติวิธี

ประวัติศาสตร์เหล่านี้ทำให้เห็นว่า ประเทศที่เราเห็นอยู่บนแผนที่โลกทุกวันนี้ ไม่ได้มีรูปแบบเหมือนเดิมมาตลอด แต่ผ่านการรวมตัว การเปลี่ยนแปลง และการแยกตัวมาแล้วหลายครั้ง