ความลับใต้รหัสลับ “โวซนิช” (Voynich Manuscript) สมุดบันทึกโบราณปริศนาที่ไม่มีใครถอดรหัสได้ แม้เวลาจะผ่านมากว่า 600 ปี

     ท่ามกลางหนังสือและเอกสารโบราณนับล้านเล่มที่มนุษย์ค้นพบ มีหนังสือเล่มหนึ่งที่สร้างความประหลาดใจให้กับนักประวัติศาสตร์ นักภาษาศาสตร์ และนักถอดรหัสทั่วโลกมาเป็นเวลานานหลายร้อยปี หนังสือเล่มนี้ไม่ได้มีชื่อเสียงเพราะเป็นคัมภีร์ศักดิ์สิทธิ์ ไม่ได้เป็นบันทึกสงครามของกษัตริย์ หรือเป็นตำราวิทยาศาสตร์ที่มีชื่อเสียงในอดีต แต่กลับเป็นหนังสือที่เต็มไปด้วยตัวอักษรประหลาด ภาพพืชที่ไม่สามารถระบุชนิดได้อย่างชัดเจน ภาพดวงดาว แผนผังวงกลม และภาพหญิงเปลือยกำลังอยู่ในบ่อน้ำหรือระบบท่อที่มีรูปร่างแปลกประหลาด สิ่งที่ทำให้หนังสือเล่มนี้โดดเด่นยิ่งกว่าหนังสือโบราณทั่วไปก็คือ จนถึงปัจจุบันยังไม่มีใครสามารถถอดความหมายของข้อความทั้งหมดได้อย่างเป็นที่ยอมรับทางวิชาการ

หนังสือปริศนาเล่มนี้มีชื่อว่า “ต้นฉบับโวซนิช” หรือ Voynich Manuscript ซึ่งได้รับการตั้งชื่อตามชายผู้ค้นพบและนำออกมาเผยแพร่สู่โลกสมัยใหม่ในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 ชื่อของเขาคือ วิลฟริด ไมเคิล โวซนิช (Wilfrid Michael Voynich) นักสะสมและพ่อค้าหนังสือโบราณชาวโปแลนด์

แม้จะมีการศึกษาค้นคว้ากันมาอย่างต่อเนื่อง ทั้งการใช้ความรู้ทางภาษาศาสตร์ คณิตศาสตร์ การเข้ารหัสลับ และเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ แต่ข้อความในหนังสือเล่มนี้ก็ยังคงเป็นปริศนา ทำให้มันได้รับการกล่าวขานว่าเป็นหนึ่งในต้นฉบับโบราณที่ลึกลับที่สุดในโลก

       จุดเริ่มต้นของหนังสือปริศนา อายุเก่าแก่กว่า 600 ปี

จากการตรวจสอบทางวิทยาศาสตร์ด้วยวิธีวัดอายุคาร์บอนกัมมันตรังสี พบว่าหนังที่ใช้ทำหน้ากระดาษหรือแผ่นหนังของต้นฉบับโวซนิชมีอายุอยู่ในช่วงประมาณ ค.ศ. 1404–1438 ซึ่งตรงกับช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 15

วัสดุที่ใช้เขียนเป็นแผ่นหนังสัตว์หรือเวลลัม (Vellum) ซึ่งเป็นวัสดุที่นิยมใช้ทำหนังสือสำคัญในยุโรปยุคกลาง ก่อนที่กระดาษจะเข้ามาแพร่หลายมากขึ้น การผลิตหนังสือในยุคนั้นต้องอาศัยความประณีตและแรงงานจำนวนมาก ตั้งแต่การเตรียมหนังสัตว์ การทำให้พื้นผิวเรียบ การวาดภาพประกอบ ไปจนถึงการเขียนข้อความด้วยมือ

สิ่งที่น่าสนใจคือ แม้เราจะทราบอายุของวัสดุได้ค่อนข้างชัดเจน แต่กลับยังไม่สามารถระบุได้แน่นอนว่าใครเป็นผู้เขียนหนังสือเล่มนี้ หรือผู้เขียนมีวัตถุประสงค์อะไรในการสร้างมันขึ้นมา

ต้นฉบับดังกล่าวมีจำนวนหน้าที่หลงเหลืออยู่ประมาณ 102 แผ่นหนัง พร้อมแผ่นกระดาษประกอบอีกหนึ่งแผ่น และมีหน้ากระดาษบางส่วนที่สามารถพับกางออกได้ ลักษณะดังกล่าวแสดงให้เห็นว่าหนังสือเล่มนี้ได้รับการออกแบบอย่างตั้งใจ ไม่ใช่เพียงกระดาษที่มีคนเขียนข้อความแปลก ๆ ลงไปโดยไม่มีการจัดระบบ

นักวิชาการบางคนเชื่อว่าหนังสืออาจเป็นตำราที่รวบรวมความรู้เกี่ยวกับธรรมชาติ สมุนไพร ดาราศาสตร์ การแพทย์ และความเชื่อในยุคกลาง แต่เนื่องจากยังไม่สามารถอ่านตัวอักษรได้ จึงไม่มีใครยืนยันเนื้อหาที่แท้จริงได้อย่างแน่นอน

 

     การเดินทางของต้นฉบับจากยุโรปสู่มือของโวซนิช

ประวัติการเดินทางของต้นฉบับโวซนิชเป็นอีกเรื่องหนึ่งที่น่าสนใจ เพราะแม้จะไม่ทราบแน่ชัดว่าใครเป็นผู้สร้าง แต่กลับมีหลักฐานเกี่ยวกับเจ้าของหนังสือบางคนในอดีตหลงเหลืออยู่

หนึ่งในบุคคลสำคัญที่เกี่ยวข้องกับประวัติของหนังสือเล่มนี้คือ จักรพรรดิรูดอล์ฟที่ 2 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ ซึ่งครองราชย์ระหว่าง ค.ศ. 1576–1612 มีเรื่องเล่าว่าพระองค์เคยซื้อหนังสือเล่มนี้ด้วยเงินจำนวน 600 ดูกัตทองคำ ซึ่งเป็นเงินจำนวนมากในยุคนั้น

มีการกล่าวอ้างว่าจักรพรรดิทรงเชื่อว่าหนังสือเล่มนี้เป็นผลงานของโรเจอร์ เบคอน (Roger Bacon) นักปรัชญาและนักวิชาการชาวอังกฤษในคริสต์ศตวรรษที่ 13 แต่ข้อสันนิษฐานนี้ยังไม่มีหลักฐานเพียงพอที่จะยืนยัน และการตรวจสอบอายุวัสดุก็ชี้ว่าต้นฉบับมีอายุน้อยกว่ายุคของเบคอน

ต่อมาเอกสารได้ผ่านมือของนักสะสมและนักวิชาการหลายคน รวมถึงโยฮันเนส มาร์คัส มาร์ซี (Johannes Marcus Marci) ซึ่งในปี ค.ศ. 1666 ได้ส่งหนังสือพร้อมจดหมายไปให้บาทหลวงและนักวิชาการนิกายเยซูอิตชื่อ อาธานาเซียส เคียร์เชอร์ (Athanasius Kircher) เพื่อขอให้ช่วยถอดรหัสข้อความลึกลับ

แต่ความพยายามดังกล่าวก็ไม่ประสบความสำเร็จ หนังสือยังคงไม่มีใครสามารถอ่านได้อย่างเข้าใจ

กระทั่งในปี ค.ศ. 1912 วิลฟริด โวซนิช ได้ซื้อเอกสารชุดหนึ่งจากวิทยาลัยเยซูอิตใกล้กรุงโรม ประเทศอิตาลี และพบต้นฉบับลึกลับเล่มนี้อยู่ในกลุ่มหนังสือที่เขาได้มา

หลังจากนั้นเขาได้นำหนังสือออกเผยแพร่และพยายามค้นหาผู้เชี่ยวชาญเพื่อถอดรหัส จนในที่สุดหนังสือเล่มนี้ก็ได้รับชื่อเรียกตามนามสกุลของเขาว่า Voynich Manuscript

ปัจจุบันต้นฉบับของจริงถูกเก็บรักษาไว้ที่ห้องสมุดหนังสือและต้นฉบับหายากบีนีค (Beinecke Rare Book & Manuscript Library) ของมหาวิทยาลัยเยล ประเทศสหรัฐอเมริกา โดยใช้รหัสจัดเก็บว่า Beinecke MS 408

 

     ภายในหนังสือมีอะไรซ่อนอยู่ ทำไมภาพประกอบจึงดูประหลาดราวกับมาจากโลกอื่น

 

เมื่อเปิดดูหน้าหนังสือโวซนิช สิ่งแรกที่ทำให้ผู้คนประหลาดใจคือภาพประกอบจำนวนมากที่มีลักษณะแตกต่างจากตำราโบราณทั่วไป ภาพเหล่านี้ไม่ได้ถูกวาดขึ้นอย่างสะเปะสะปะ แต่มีการจัดวางเป็นหมวดหมู่ มีรายละเอียด และดูเหมือนจะมีความเกี่ยวข้องกับเนื้อหาที่เขียนอยู่ข้าง ๆ

นักวิชาการมักแบ่งเนื้อหาของต้นฉบับออกเป็น 6 หมวดใหญ่ตามลักษณะของภาพประกอบ ซึ่งแต่ละหมวดมีความน่าสนใจแตกต่างกันไป

หมวดแรกเป็นภาพพืชและสมุนไพร มีภาพต้นไม้ ใบไม้ ราก ดอก และส่วนต่าง ๆ ของพืชจำนวนมาก บางภาพดูคล้ายพืชที่มีอยู่จริงในธรรมชาติ แต่บางภาพกลับมีรูปร่างแปลกประหลาดจนไม่สามารถระบุชนิดได้อย่างชัดเจน

พืชบางชนิดมีรากขนาดใหญ่ผิดสัดส่วน ใบมีรูปทรงไม่เหมือนพืชทั่วไป และลำต้นบางส่วนดูเหมือนถูกนำส่วนต่าง ๆ ของพืชหลายชนิดมารวมกัน นักวิจัยจึงตั้งคำถามว่าภาพเหล่านี้เป็นพืชจริงที่ถูกวาดจากความทรงจำ เป็นภาพพืชที่ถูกปรับเปลี่ยนตามจินตนาการ หรือเป็นภาพที่ใช้สัญลักษณ์แทนส่วนประกอบของตำรับยาโบราณ

หมวดที่สองเกี่ยวข้องกับดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ มีภาพดวงอาทิตย์ ดวงจันทร์ ดวงดาว และแผนผังวงกลมที่มีลักษณะคล้ายแผนที่จักรวาล รวมถึงภาพกลุ่มดาวจักรราศี เช่น ราศีเมษ ราศีพฤษภ และราศีอื่น ๆ

ภาพเหล่านี้ทำให้เกิดข้อสันนิษฐานว่าหนังสืออาจมีเนื้อหาเกี่ยวข้องกับการคำนวณปฏิทิน การพยากรณ์ทางโหราศาสตร์ หรือความเชื่อเกี่ยวกับอิทธิพลของดวงดาวที่มีต่อชีวิตมนุษย์ในยุคกลาง

หมวดที่สามเป็นภาพหญิงเปลือยจำนวนมาก บางภาพแสดงให้เห็นหญิงหลายคนกำลังอยู่ในบ่อน้ำสีเขียว บางภาพมีลักษณะคล้ายอ่างอาบน้ำที่เชื่อมต่อกันด้วยท่อหรือทางเดินรูปร่างประหลาด

ภาพเหล่านี้เป็นหนึ่งในส่วนที่สร้างความสงสัยมากที่สุด เพราะไม่มีคำอธิบายใดที่สามารถยืนยันได้ว่าผู้วาดต้องการสื่อถึงอะไร บางคนเสนอว่าอาจเป็นภาพเกี่ยวกับการแพทย์ การทำงานของร่างกาย ระบบสืบพันธุ์ หรือพิธีกรรมการชำระล้างร่างกายตามความเชื่อโบราณ แต่ทั้งหมดก็ยังเป็นเพียงการตีความ

หมวดที่สี่เป็นภาพแผนผังจักรวาลที่มีความซับซ้อนมากขึ้น มีวงกลมหลายชั้น รูปดาว เส้นทางเชื่อมโยง และภาพที่ดูคล้ายแผนที่หรือระบบจักรวาลในความเชื่อของคนยุคกลาง บางหน้ามีลักษณะเป็นภาพพับขนาดใหญ่ที่เมื่อกางออกจะเห็นรายละเอียดต่อเนื่องกัน

หมวดที่ห้าเกี่ยวข้องกับตำรับยาและเภสัชกรรม มีภาพภาชนะบรรจุยา รากพืช และส่วนประกอบของสมุนไพร ลักษณะคล้ายตำราที่ใช้สำหรับรวบรวมวัตถุดิบในการปรุงยาในอดีต

ส่วนหมวดสุดท้ายเป็นข้อความจำนวนมากที่ไม่มีภาพประกอบเด่นชัด มีสัญลักษณ์คล้ายดาวหรือดอกไม้เล็ก ๆ อยู่บริเวณขอบของข้อความ ซึ่งอาจใช้แบ่งหัวข้อหรือแยกสูตรต่าง ๆ ออกจากกัน

เมื่อพิจารณาภาพทั้งหมดประกอบกัน จึงมีความเป็นไปได้ว่าหนังสือโวซนิชอาจเป็นเอกสารที่รวบรวมความรู้หลายแขนงเอาไว้ในเล่มเดียว แต่เนื่องจากข้อความยังไม่สามารถอ่านได้ จึงยังไม่ทราบว่าแต่ละภาพสัมพันธ์กับเนื้อหาอย่างไร

 

     ตัวอักษรปริศนา ภาษาอะไร ทำไมแม้แต่นักภาษาศาสตร์ก็ยังอ่านไม่ออก

 

หัวใจสำคัญของปริศนาโวซนิชอยู่ที่ตัวอักษรซึ่งปรากฏอยู่ทั่วทั้งเล่ม

ตัวอักษรเหล่านี้มีรูปร่างคล้ายอักษรละตินบางตัว แต่ก็มีรูปแบบเฉพาะที่ไม่เหมือนภาษาใดที่รู้จักกันทั่วไป นักวิชาการจึงเรียกชุดอักษรดังกล่าวอย่างไม่เป็นทางการว่า “โวซนิชีส” (Voynichese)

เมื่อมองดูข้อความจะพบว่ามีการเรียงตัวเป็นบรรทัด มีช่องว่างระหว่างกลุ่มสัญลักษณ์ และมีรูปแบบการเขียนซ้ำ ๆ คล้ายกับภาษาที่มนุษย์ใช้สื่อสารจริง ไม่ใช่การเขียนตัวอักษรแบบสุ่มโดยไม่มีโครงสร้าง

สิ่งที่น่าสนใจคือ ตัวอักษรบางรูปปรากฏบ่อยมาก ขณะที่บางรูปปรากฏเพียงไม่กี่ครั้ง และมีรูปแบบของคำที่คล้ายกันปรากฏซ้ำในตำแหน่งต่าง ๆ ของหนังสือ

นักภาษาศาสตร์จึงนำข้อมูลเหล่านี้มาศึกษาทางสถิติ เพื่อดูว่าข้อความมีรูปแบบคล้ายภาษาในธรรมชาติหรือเป็นเพียงการสร้างชุดสัญลักษณ์ขึ้นมาโดยไม่มีความหมาย

งานศึกษาของแคลร์ โบเวิร์น (Claire Bowern) และลุค ลินเดมันน์ (Luke Lindemann) ซึ่งตีพิมพ์ในวารสาร Annual Review of Linguistics ปี ค.ศ. 2021 ได้รวบรวมและวิเคราะห์แนวทางการศึกษาภาษาของต้นฉบับโวซนิช

นักวิจัยพบว่าข้อความมีรูปแบบทางสถิติที่น่าสนใจ สามารถศึกษาความสัมพันธ์ของตัวอักษร การเกิดซ้ำของคำ และโครงสร้างภายในข้อความได้ แม้จะยังไม่ทราบว่าข้อความนั้นมีความหมายว่าอย่างไร

งานวิจัยดังกล่าวยังชี้ให้เห็นว่ามีเหตุผลที่จะศึกษาต้นฉบับในฐานะข้อความที่อาจมีโครงสร้างคล้ายภาษาธรรมชาติ มากกว่าจะรีบสรุปว่าเป็นเพียงการเขียนมั่ว ๆ หรือการหลอกลวง

อย่างไรก็ตาม การพบว่าข้อความมีรูปแบบคล้ายภาษาจริง ไม่ได้หมายความว่าเรารู้แล้วว่ามันเป็นภาษาอะไร หรือสามารถอ่านและแปลความหมายได้

 

      นักถอดรหัสทั่วโลกพยายามแก้ปริศนา แต่เหตุใดจึงยังไม่มีใครทำสำเร็จ

ตลอดช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 20 นักถอดรหัสจำนวนมากพยายามไขความลับของต้นฉบับโวซนิช โดยเฉพาะผู้เชี่ยวชาญด้านการเข้ารหัสลับ ซึ่งมีประสบการณ์ในการถอดรหัสข้อความทางทหารและข่าวกรอง

หนึ่งในบุคคลที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาเรื่องนี้คือ วิลเลียม ฟรีดแมน (William F. Friedman) นักเข้ารหัสลับชาวอเมริกันผู้มีชื่อเสียงจากผลงานด้านการถอดรหัสในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง

ฟรีดแมนและนักวิจัยคนอื่น ๆ ใช้วิธีวิเคราะห์รูปแบบของตัวอักษร ความถี่ของสัญลักษณ์ และความสัมพันธ์ระหว่างคำ เพื่อค้นหาว่าข้อความถูกสร้างขึ้นจากภาษาใดหรือผ่านกระบวนการเข้ารหัสแบบใด

มีข้อสันนิษฐานว่าหนังสืออาจเขียนด้วยภาษาโบราณที่ไม่เป็นที่รู้จัก หรือเป็นภาษาที่ถูกเข้ารหัสโดยใช้ระบบแทนตัวอักษรบางรูปแบบ

หากเป็นการเข้ารหัสจริง ผู้เขียนอาจใช้วิธีเปลี่ยนตัวอักษรจากภาษาปกติให้กลายเป็นสัญลักษณ์ใหม่ หรืออาจใช้ระบบที่ซับซ้อนกว่านั้น เช่น การแทนเสียง การย่อคำ หรือการผสมผสานตัวอักษรหลายระบบเข้าด้วยกัน

 

ปัญหาคือ นักถอดรหัสไม่สามารถหากฎที่นำมาใช้ถอดข้อความได้อย่างสม่ำเสมอ เมื่อทดลองถอดข้อความบางส่วนแล้ว ก็มักไม่สามารถนำวิธีเดียวกันไปใช้กับหน้าถัดไปได้อย่างน่าเชื่อถือ

นอกจากนี้ยังมีปัญหาเรื่องภาษาเป้าหมาย เพราะไม่มีใครทราบว่าต้นฉบับเขียนด้วยภาษาอะไร หากไม่รู้ภาษาเดิม ก็ยิ่งยากที่จะพิสูจน์ว่าการถอดรหัสนั้นถูกต้องหรือไม่

ที่สำคัญ การแปลที่น่าเชื่อถือจะต้องสามารถอธิบายข้อความได้ต่อเนื่องหลายหน้า มีหลักเกณฑ์ชัดเจน และเปิดโอกาสให้นักวิจัยคนอื่นตรวจสอบซ้ำได้ ไม่ใช่เพียงนำตัวอักษรบางคำไปเทียบกับคำในภาษาใดภาษาหนึ่งแล้วประกาศว่าค้นพบคำตอบ

 

     ปัญญาประดิษฐ์และคอมพิวเตอร์จะช่วยถอดรหัสหนังสือโวซนิชได้หรือไม่

เมื่อเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ก้าวหน้าขึ้น นักวิจัยเริ่มนำระบบวิเคราะห์ข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์เข้ามาช่วยตรวจสอบต้นฉบับโวซนิช

คอมพิวเตอร์สามารถนับจำนวนตัวอักษร วิเคราะห์รูปแบบคำ ตรวจสอบความถี่ของสัญลักษณ์ และเปรียบเทียบข้อความกับภาษาโบราณจำนวนมากได้ภายในเวลาอันสั้น

นอกจากนี้ยังสามารถใช้วิธีการเรียนรู้ของเครื่องเพื่อค้นหาความสัมพันธ์ที่มนุษย์อาจมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า เช่น รูปแบบการเกิดซ้ำของคำ การจัดกลุ่มข้อความ และความแตกต่างระหว่างส่วนต่าง ๆ ของหนังสือ

แต่ถึงแม้คอมพิวเตอร์จะวิเคราะห์ข้อมูลได้อย่างรวดเร็ว ก็ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถเข้าใจความหมายของข้อความได้โดยอัตโนมัติ

ปัญหาสำคัญคือ ระบบปัญญาประดิษฐ์จำเป็นต้องมีข้อมูลหรือสมมติฐานที่เหมาะสมในการวิเคราะห์ หากนักวิจัยป้อนแนวคิดที่ผิดเข้าไป ระบบก็อาจสร้างคำแปลที่ดูสมเหตุสมผล แต่ไม่ได้สะท้อนความหมายที่แท้จริงของต้นฉบับ

ตัวอย่างเช่น หากกำหนดล่วงหน้าว่าหนังสือเล่มนี้เป็นตำรายาสมุนไพร คอมพิวเตอร์อาจพยายามเชื่อมโยงข้อความกับชื่อพืชและคำศัพท์ทางการแพทย์ แต่ผลลัพธ์ที่ได้ก็ยังไม่ใช่หลักฐานว่าหนังสือกล่าวถึงเรื่องนั้นจริง

ดังนั้น ปัญญาประดิษฐ์จึงเป็นเครื่องมือที่ช่วยค้นหารูปแบบและทดสอบสมมติฐาน แต่ยังไม่สามารถใช้แทนหลักฐานทางภาษาศาสตร์และประวัติศาสตร์ได้

งานศึกษาที่เผยแพร่โดยมหาวิทยาลัยเยลในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2025 ยังย้ำถึงความยากของการตีความต้นฉบับ โดยศาสตราจารย์แคลร์ โบเวิร์นชี้ให้เห็นว่า แม้เราจะสามารถศึกษารูปแบบของภาษาและลายมือได้ แต่การแปลความหมายยังเต็มไปด้วยความไม่แน่นอน

นอกจากนี้ งานศึกษาทางลายมือยังพบว่ามีผู้เขียนอย่างน้อย 5 คนที่อาจมีส่วนร่วมในการเขียนต้นฉบับ ซึ่งทำให้การศึกษาความแตกต่างของรูปแบบตัวอักษรมีความสำคัญมากขึ้น

 

     ทฤษฎีต่าง ๆ ที่พยายามอธิบายความลับของต้นฉบับโวซนิช

ตลอดเวลาที่ผ่านมา มีทฤษฎีจำนวนมากถูกเสนอขึ้นเพื่ออธิบายว่าหนังสือเล่มนี้สร้างขึ้นมาเพื่ออะไร บางทฤษฎีมองว่าเป็นตำราวิชาการที่ถูกเข้ารหัส ขณะที่บางทฤษฎีเสนอว่าเป็นผลงานที่สร้างขึ้นเพื่อหลอกลวงผู้ซื้อหนังสือโบราณ

ทฤษฎีแรกเชื่อว่าโวซนิชเป็นตำราสมุนไพรและการแพทย์ในยุคกลาง เนื่องจากมีภาพพืช รากไม้ ภาชนะใส่ยา และภาพหญิงที่อยู่ในบ่อน้ำ ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับความรู้ด้านร่างกายและการรักษาโรค

ทฤษฎีที่สองเสนอว่าเป็นตำราดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ โดยอาศัยภาพกลุ่มดาว แผนผังวงกลม และสัญลักษณ์ที่คล้ายจักรราศีมาเป็นหลักฐานสนับสนุน

ทฤษฎีที่สามเชื่อว่าข้อความเป็นภาษาธรรมชาติที่ไม่เป็นที่รู้จัก หรือเป็นภาษาที่ถูกบันทึกด้วยระบบตัวอักษรเฉพาะ ซึ่งอาจสูญหายไปจากประวัติศาสตร์แล้ว

อีกแนวคิดหนึ่งมองว่าหนังสืออาจเป็นรหัสลับที่ใช้ปกปิดความรู้บางอย่าง เช่น ตำรับยา ความเชื่อทางศาสนา หรือศาสตร์ที่ผู้เขียนไม่ต้องการให้บุคคลทั่วไปเข้าใจ

ส่วนทฤษฎีที่มองว่าเป็นการหลอกลวงเสนอว่า ผู้สร้างอาจประดิษฐ์ตัวอักษรและภาพประกอบขึ้นมาเพื่อให้หนังสือดูมีความลึกลับและมีมูลค่าสูง แต่ข้อเสนอนี้ก็ยังไม่สามารถอธิบายรายละเอียดทั้งหมดของรูปแบบข้อความและโครงสร้างภายในต้นฉบับได้อย่างเด็ดขาด

สิ่งสำคัญคือ ทฤษฎีเหล่านี้ยังไม่มีทฤษฎีใดได้รับการพิสูจน์จนเป็นข้อสรุปที่นักวิชาการยอมรับร่วมกัน

 

      ปัจจุบันหนังสือโวซนิชถูกเก็บรักษาไว้ที่ไหน

 

ปัจจุบันต้นฉบับโวซนิชถูกเก็บรักษาไว้ที่ Beinecke Rare Book & Manuscript Library ของมหาวิทยาลัยเยล ในเมืองนิวเฮเวน รัฐคอนเนตทิคัต ประเทศสหรัฐอเมริกา โดยมหาวิทยาลัยได้รับหนังสือเล่มนี้มาในปี ค.ศ. 1969 หลังจากผ่านมือเจ้าของและผู้สะสมหลายคน

เนื่องจากต้นฉบับมีอายุหลายร้อยปีและมีความเปราะบาง ห้องสมุดจึงควบคุมการเข้าถึงหนังสือของจริงอย่างเข้มงวด เพื่อป้องกันความเสียหายจากการสัมผัสและสภาพแวดล้อม

อย่างไรก็ตาม ผู้สนใจทั่วโลกไม่จำเป็นต้องเดินทางไปถึงมหาวิทยาลัยเยลเพื่อชมหนังสือเล่มนี้ เพราะห้องสมุดได้จัดทำภาพดิจิทัลความละเอียดสูงของหน้าต้นฉบับไว้ให้ประชาชนสามารถเข้าชมผ่านระบบออนไลน์ได้

นั่นหมายความว่า นักวิจัยจากประเทศต่าง ๆ สามารถศึกษารายละเอียดของตัวอักษร ภาพวาด และลักษณะของหน้ากระดาษได้ โดยไม่จำเป็นต้องสัมผัสเอกสารโบราณของจริง

สิ่งที่น่าสนใจคือ แม้หนังสือจะถูกเก็บรักษาอย่างดีและมีการศึกษามาอย่างต่อเนื่อง แต่ปริศนาที่อยู่ภายในกลับยังไม่คลี่คลายอย่างสมบูรณ์

 

     บทสรุป ปริศนาที่รอคำตอบจากคนรุ่นหลัง

ต้นฉบับโวซนิชเป็นตัวอย่างที่แสดงให้เห็นว่า แม้มนุษย์จะมีความก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมากเพียงใด แต่ก็ยังมีสิ่งบางอย่างจากอดีตที่เราไม่สามารถทำความเข้าใจได้อย่างสมบูรณ์

หนังสือเล่มนี้มีอายุเก่าแก่กว่า 600 ปี ผ่านการเดินทางจากเจ้าของคนหนึ่งไปสู่อีกคนหนึ่ง ผ่านมือของนักสะสม นักวิชาการ และผู้เชี่ยวชาญด้านการถอดรหัสมาหลายยุคสมัย แต่สิ่งที่ยังคงอยู่เหมือนเดิมคือข้อความประหลาดที่ไม่มีใครสามารถแปลความหมายได้อย่างน่าเชื่อถือ

เราไม่ทราบว่าใครเป็นผู้เขียน ไม่ทราบว่าเขาใช้ภาษาอะไร ไม่ทราบว่าภาพพืชเหล่านั้นเป็นพืชชนิดใด และไม่ทราบว่าภาพหญิงสาวในบ่อน้ำต้องการสื่อถึงความรู้ทางการแพทย์หรือความเชื่อในรูปแบบใด

บางทีหนังสือเล่มนี้อาจเป็นตำราที่มีความรู้สำคัญซ่อนอยู่ เป็นเอกสารที่ใช้ระบบรหัสซับซ้อน หรืออาจเป็นผลงานที่เกิดจากความคิดสร้างสรรค์ของผู้คนในยุคกลาง ซึ่งมีระบบการเขียนที่เราไม่รู้จักอีกต่อไป

สิ่งที่ทำให้ปริศนาโวซนิชน่าสนใจยิ่งขึ้นก็คือ เรามีหลักฐานมากมายที่ยืนยันว่าหนังสือเล่มนี้เป็นเอกสารโบราณที่มีอยู่จริง แต่กลับยังไม่มีหลักฐานเพียงพอที่จะอธิบายความหมายของข้อความที่เขียนอยู่ภายใน

หากวันหนึ่งมีนักวิจัยสามารถถอดรหัสหนังสือเล่มนี้ได้อย่างถูกต้อง และสามารถแปลข้อความได้อย่างต่อเนื่องจนผู้เชี่ยวชาญคนอื่นตรวจสอบซ้ำได้ ความสำเร็จนั้นอาจทำให้ประวัติศาสตร์ความรู้ของมนุษย์เปลี่ยนแปลงไปไม่น้อย เพราะเราอาจได้ค้นพบตำราหรือแนวคิดบางอย่างที่สูญหายไปจากโลกมานานหลายศตวรรษ

จนถึงวันนี้ ต้นฉบับโวซนิชยังคงเปิดหน้ารอผู้ที่จะสามารถอ่านมันออก และอาจเป็นไปได้ว่าคำตอบทั้งหมดอยู่ตรงหน้าเรามาตลอด เพียงแต่เรายังไม่พบกุญแจที่ถูกต้องสำหรับเปิดประตูสู่ความลับของมันเท่านั้น

 

      แหล่งอ้างอิงและค้นคว้าเพิ่มเติม

 

      มหาวิทยาลัยเยล (Yale University) – Beinecke Rare Book & Manuscript Library ข้อมูลต้นฉบับโวซนิช ประวัติความเป็นมา วัสดุที่ใช้ และภาพถ่ายเอกสารฉบับจริง

[The Beinecke Cipher (Voynich) Manuscript](https://beinecke.library.yale.edu/beinecke/collections/beinecke-cipher-voynich-manuscript?utm_source=chatgpt.com)

 

      Yale News – ค.ศ. 2025 บทความสัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับความพยายามถอดรหัสต้นฉบับโวซนิช

[Deciphering a Mysterious Manuscript](https://news.yale.edu/2025/02/21/deciphering-mysterious-manuscript?utm_source=chatgpt.com)

 

       Annual Review of Linguistics – ค.ศ. 2021 งานวิชาการเรื่องภาษาศาสตร์ของต้นฉบับโวซนิช โดย Claire L. Bowern และ Luke Lindemann

[The Linguistics of the Voynich Manuscript](https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-linguistics-011619-030613?utm_source=chatgpt.com)

 

       Yale University Press ข้อมูลหนังสือฉบับจำลองและการศึกษาทางประวัติศาสตร์ของต้นฉบับ

[The Voynich Manuscript](https://yalebooks.yale.edu/book/9780300217230/the-voynich-manuscript/?utm_source=chatgpt.com)

 

      National Security Agency (NSA) เอกสารการศึกษารหัสลับและปริศนาของต้นฉบับโวซนิช

[Mysterious Voynich Manuscript Reborn in Facsimile Edition](https://news.yale.edu/2016/10/31/mysterious-voynich-manuscript-reborn-facsimile-edition?utm_source=chatgpt.com)