ทำไมบางคนมองว่าคนมีคู่ดูมีเสน่ห์ขึ้น

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เคยไหม เจอใครคนหนึ่งอยู่หลายครั้งก็รู้สึกเฉย ๆ แต่พอเห็นเขาคุยกับแฟนอย่างอ่อนโยน หรือได้ยินคนรอบตัวพูดถึงเขาในแง่ดี กลับเริ่มมองว่าเขาน่าสนใจขึ้นมา ความรู้สึกแบบนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร และเกี่ยวข้องกับการอยากเข้าไปจีบคนมีคู่หรือเปล่า?

คำอธิบายหนึ่งในทางจิตวิทยาคือ “การคล้อยตามการเลือกคู่ของผู้อื่น” หรือ Mate-Choice Copying หมายถึงการที่เราประเมินใครคนหนึ่งว่าน่าดึงดูดขึ้น หลังเห็นว่ามีคนอื่นสนใจหรือเลือกเขา หลักฐานบางส่วนสนับสนุนว่าปรากฏการณ์นี้เกิดขึ้นได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าทุกคนชอบคนมีคู่ หรือการรู้สึกดึงดูดจะนำไปสู่การแย่งแฟนเสมอไป

ลองนึกถึงสถานการณ์ที่เราไม่รู้จักใครดีพอ การเห็นคนอื่นชื่นชมเขาอาจกลายเป็นข้อมูลประกอบการตัดสินใจ เราอาจคิดว่าเขาน่าจะมีข้อดีบางอย่าง เช่น คุยสนุก ใส่ใจคนอื่น หรืออยู่ด้วยแล้วสบายใจ แม้ยังไม่ได้สัมผัสคุณสมบัติเหล่านั้นด้วยตัวเอง

อย่างไรก็ตาม การที่ใครสักคนมีแฟนไม่ได้รับประกันว่าเขาเป็นคู่รักที่ดี สิ่งที่เราเห็นอาจเป็นเพียงช่วงเวลาสั้น ๆ และเราไม่รู้ว่าความสัมพันธ์ของเขาเป็นอย่างไรเมื่อไม่มีคนอื่นอยู่ด้วย

งานทบทวนอย่างเป็นระบบและวิเคราะห์งานวิจัยที่เผยแพร่ในปี 2561 พบว่า ในการทดลองบางรูปแบบ ผู้หญิงให้คะแนนผู้ชายว่าน่าดึงดูดมากขึ้นเมื่อเห็นเขาอยู่กับผู้หญิงอีกคน ส่วนในการทดลองที่ปรับลักษณะความน่าดึงดูดของคนที่อยู่ข้าง ๆ ทั้งผู้ชายและผู้หญิงต่างให้คะแนนเป้าหมายสูงขึ้นเมื่อคนข้าง ๆ ดูน่าดึงดูดกว่า

ผลการศึกษาแต่ละชิ้นแตกต่างกันมาก และผู้ทบทวนพบแนวโน้มที่งานซึ่งพบผลบวกได้รับการเผยแพร่มากกว่า จึงนำผลไปเหมารวมกับทุกคนหรือทุกสถานการณ์ไม่ได้ อีกทั้งภาพคนสองคนอยู่ด้วยกันไม่ได้บอกเสมอว่าทั้งคู่เป็นแฟนกันจริง

เห็นว่ามีเสน่ห์ ไม่เท่ากับอยากแย่ง

การให้คะแนนคนในภาพว่าน่าดึงดูดเป็นเรื่องหนึ่ง ส่วนการตัดสินใจเข้าไปมีความสัมพันธ์กับคนที่มีคู่แล้วเป็นอีกเรื่องหนึ่ง การทดลองจำนวนมากวัดการประเมินภาพหรือความสนใจในสถานการณ์จำลอง จึงยังใช้บอกไม่ได้ว่าผู้เข้าร่วมจะทำอะไรในชีวิตจริง

นอกจากนี้ งานทดลองอีกชิ้นพบว่าความเห็นของคนรอบตัวมีผลต่อการให้คะแนนใบหน้าผู้ชาย แต่มีผลต่อการให้คะแนนภาพมือและงานศิลปะนามธรรมด้วย ผลนี้ชวนให้มองว่าอิทธิพลจากความเห็นของคนอื่นอาจเป็นส่วนหนึ่งของการเรียนรู้ทางสังคมทั่วไป ไม่จำเป็นต้องเป็นกลไกเฉพาะสำหรับการเลือกคู่เท่านั้น

ถ้ารู้ตัวว่ากำลังชอบคนมีคู่

ความรู้สึกเกิดขึ้นได้โดยที่เราไม่ได้ตั้งใจ แต่เรายังเลือกวิธีจัดการกับมันได้ ลองถามตัวเองว่าเราชอบเขาจากสิ่งที่ได้รู้จักจริง ๆ หรือกำลังเติมภาพในใจจากสิ่งที่เห็นเพียงบางมุม หากการใกล้ชิดทำให้ความรู้สึกเข้มข้นขึ้น การถอยระยะและลดบทสนทนาที่ชวนให้สนิทเกินขอบเขตอาจช่วยให้คิดได้ชัดขึ้น

ถ้าอีกฝ่ายบอกว่าความสัมพันธ์ของเขากำลังมีปัญหา นั่นก็ไม่ได้แปลว่าเขาเป็นโสดหรือมีข้อตกลงให้เริ่มความสัมพันธ์ใหม่ การให้เขาจัดการสถานะและพูดคุยกับคู่ของตัวเองอย่างชัดเจนก่อน ช่วยลดความเข้าใจผิดและความเจ็บปวดที่อาจเกิดกับทุกฝ่าย

คนที่มีคู่แล้วอาจดูน่าสนใจขึ้นสำหรับบางคน เพราะการเห็นคนอื่นเลือกเขาเป็นข้อมูลที่มีผลต่อการประเมินของเราได้ แต่หลักฐานยังไม่รองรับข้อสรุปว่าคนมีคู่ดึงดูดกว่าเสมอ หรือทุกคนที่รู้สึกดึงดูดต้องการแย่งเขามา ความรู้สึกกับการกระทำเป็นคนละขั้นกัน และเรามีสิทธิ์เลือกว่าจะวางขอบเขตอย่างไร