ทำไมยิ่งเกา..ถึงยิ่งคัน?

เวลามีอาการคันตามผิวหนัง ไม่ว่าจะเป็นเพราะยุงกัด ผื่นแพ้ หรือผิวแห้ง ปฏิกิริยาอัตโนมัติที่เราทุกคนทำโดยแทบไม่ต้องคิดก็คือ "การเกา"

ช่วงวินาทีแรกที่เริ่มเกา มันคือความฟินระดับ10 ความรู้สึกคันค่อยๆ หายไป แต่ผ่านไปไม่กี่วินาที... อาการคันกลับปะทุขึ้นมาใหม่แถมยังคันหนักกว่าเดิม กลายเป็นวงจรอุบาทว์ที่ " ยิ่งคัน..ก็ยิ่งเกา  ยิ่งเกา..ก็ยิ่งมัน"

จริงๆ แล้ว อาการคันกับความเจ็บปวด เป็นญาติสนิทกัน เพราะพวกมันใช้เส้นประสาทเส้นเดียวกัน โดยจะส่งสัญญาณเบาๆ ไปบอกสมองว่า "เฮ้ ตรงนี้มีอะไรมารบกวน ช่วยเกาให้หน่อย"

ตอนที่คุณเกา เล็บจะไปข่วนผิวหนัง "ทำให้เกิดความเจ็บปวดเบา ๆ ที่สมองรับรู้ได้ จึงหลั่งสาร "เซโรโทนิน (Serotonin)" ออกมาเพื่อระงับความเจ็บจากการเกานั้น แต่มันไม่ได้แก้ไขต้นเหตุอาการคัน มันดันไปกระตุ้นเซลล์ประสาทตัวอื่นๆ ที่อยู่ใกล้เคียงให้ตื่นตัวขึ้น สมองเลยแปลผลกลับมาเป็น "ความคันที่ทวีคูณขึ้นไปอีก" กลายเป็นว่ายิ่งเกา สมองยิ่งหลั่งสารตัวนี้ออกมา วงจรความคันก็เลยไม่มีวันสิ้นสุด

ทำยังไงดีถ้าอยากหายคัน แต่ไม่อยากเกา?

• เมื่อรู้ตัวแล้วว่าการเกา เปลี่ยนจากการ "เกา" เป็นการ "ลูบหรือตบเบาๆ" วิธีนี้จะส่งสัญญาณความเจ็บปวดอ่อนๆ ไปหลอกสมองได้เหมือนกัน
• ประคบเย็นก็ช่วยได้ ความเย็นจะทำให้เส้นประสาทชาเฉพาะที่ ทำให้สมองรับรู้ความคันน้อยลง 
• บ่อยครั้งที่ความคันเกิดจากผิวแห้ง การทามอยส์เจอไรเซอร์ โลชั่น หรือ ครีมที่มีส่วนผสมของคาลาไมน์หรือเมนทอลยิ่งเกายิ่งคัน จะช่วยตัดวงจรความคันได้ตรงจุด