หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

คลองแสนแสบขุดเพื่อสงครามจริงไหม? พระราชพงศาวดารกับหลักฐานที่นักประวัติศาสตร์ใช้

เขียนโดย nantana

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

งานวิชาการเสนอว่าคลองบางขนากมีจุดมุ่งหมายทางยุทธศาสตร์ แต่พระราชพงศาวดารไม่ได้เขียนตรง ๆ ว่า “ขุดเพื่อสงคราม” พงศาวดารบอกว่าใครสั่งขุด ขุดจากไหนไปไหน และเสร็จเมื่อใด ส่วนเหตุผลด้านการทัพเป็นข้อวิเคราะห์จากตำแหน่งคลองและหลักฐานแวดล้อม

พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 3 ตอนที่ 117 ใช้หัวข้อว่า “ขุดคลองบางขนากและแก้คลองพระโขนง” เนื้อหาระบุว่าโปรดให้พระยาศรีพิพัฒนรัตนราชโกษาเป็นแม่กอง จ้างชาวจีนขุดคลองจากหัวหมากถึงบางขนาก พร้อมบอกความยาว ความกว้าง ความลึก ค่าใช้จ่าย และศักราชที่ขุดสำเร็จ แต่บันทึกตอนนี้ไม่ได้ระบุเหตุผลเรื่องสงครามไว้โดยตรง ชื่อคลองบางขนากในพงศาวดารยังสะท้อนชื่อที่ใช้เรียกช่วงคลองในเอกสารชุดนั้น

นิทรรศการของสถาบันวัฒนธรรมและศิลปะ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ไล่เส้นทางจากทุ่งปทุมวัน ผ่านบางกะปิ คลองตัน มีนบุรี และหนองจอก ไปถึงบางขนากในฉะเชิงเทรา ก่อนเชื่อมออกแม่น้ำบางปะกง เส้นทางนี้จึงต่อจากพระนครไปยังหัวเมืองด้านตะวันออก ไม่ได้จบอยู่แค่พื้นที่รอบเมือง

บทความวิชาการในวารสาร NAJUA ปี 2014 ระบุว่าพงศาวดารรัชกาลที่ 3 ไม่ได้อธิบายความสัมพันธ์ระหว่างการขุดคลองบางขนากกับสงครามอานามสยามยุทธโดยตรง ผู้เขียนนำแนวเดินทัพไทย–กัมพูชาและชุมชนตามจุดรวมพลหรือพักเสบียงมาอ่านประกอบ แล้วเสนอว่าคลองมีเป้าหมายทางยุทธศาสตร์ด้วย ข้อสรุปเรื่องสงครามจึงมาจากการตีความหลักฐานแวดล้อม ไม่ใช่ข้อความที่ยกมาจากบันทึกการขุด

นิทรรศการ มศว. อธิบายว่าคลองเป็นทางยุทธศาสตร์ที่ช่วยให้รัฐเข้าถึงเมืองด้านตะวันออกได้เร็วขึ้น และช่วยขนผลผลิตอย่างข้าวกับน้ำตาลเข้าสู่พระนคร เรื่องนี้ทำให้เห็นว่าคลองสายเดียวรองรับได้ทั้งการเดินทางของทางราชการและการค้าขายของผู้คน

บทความ NAJUA ระบุว่าเมื่อคลองลดบทบาทการลำเลียงทางทหารแล้ว ก็ใช้ติดต่อกรุงเทพฯ กับหัวเมืองตะวันออกต่อมา ส่วนนิทรรศการ มศว. ยกตัวอย่างปัจจุบันว่า นิสิตและบุคลากรใช้เรือโดยสารคลองแสนแสบเดินทางระหว่างมหาวิทยาลัยกับที่พัก เส้นทางน้ำที่เคยเชื่อมเมืองจึงกลายเป็นส่วนหนึ่งของการเดินทางประจำวันของคนกรุงเทพฯ

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
nantana's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 33 ครั้ง
เขียนโดย nantana
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบันเลขท้ายสองตัวงวดถัดไปหลังออก 00 หรือ 99เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!จับคู่เลขธาตุจากวันเกิดตามโหราศาสตร์จีนประเทศที่มีเทศกาลวันลอยกระทง คล้ายกันกับที่จัดขึ้นในประเทศไทยสถิติเลขเบิ้ลและเลขซ้ำในหวยต้นเดือนกับกลางเดือนหนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศน้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!แบรนด์รถมอเตอร์ไซค์สัญชาติไทย ที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดแบรนด์หนึ่งของประเทศประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้งวิธีตรวจธนบัตรปลอมสำหรับร้านค้าที่รับเงินสดรีวิวหนังดัง minions & monsters
ดู Hot Topic ทั้งหมด
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
วิธีรับมือเมื่อไฟลุกกระทะน้ำมันในครัวเลือกและวางเครื่องฟอกอากาศในห้องนอนอย่างไรให้รับมือฝุ่นจิ๋ววิธีเอาตัวรอดเมื่อรถตกน้ำหรือเผชิญถนนน้ำท่วมส่องวิถีสายมู 5 ซูเปอร์สตาร์อินเตอร์ กับเครื่องรางไทยที่พกติดตัวจนกลายเป็นกระแสทั่วโลก
ตั้งกระทู้ใหม่