เกาหลีเหนือประกาศกลับมาใช้เครื่องขยายเสียงโฆษณาชวนเชื่อชายแดน จับตาความตึงเครียดคาบสมุทรเกาหลี

สถานการณ์บนคาบสมุทรเกาหลีกลับมาตึงเครียดอีกครั้ง หลังเกาหลีเหนือประกาศเตรียมเปิดใช้งานเครื่องขยายเสียงเผยแพร่โฆษณาชวนเชื่อไปยังเกาหลีใต้ตลอดแนวชายแดนภายในสิ้นเดือนตุลาคม 2026 นับเป็นความเคลื่อนไหวที่ทำให้ต้องจับตาความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศอย่างใกล้ชิด หลังจากทั้งสองฝ่ายเคยระงับการออกอากาศลักษณะดังกล่าวเพื่อบรรเทาความขัดแย้ง

เมื่อวันที่ 21 ตุลาคม คิม โยจอง (Kim Yo Jong) น้องสาวของคิม จองอึน ผู้นำสูงสุดเกาหลีเหนือ ประกาศว่า เครื่องขยายเสียงสำหรับสงครามจิตวิทยาที่มุ่งเป้าไปยังเกาหลีใต้จะกลับมาอยู่ในสถานะพร้อมปฏิบัติการตลอดแนวชายแดนภายในเดือนนี้ ต่อมาในวันที่ 22 ตุลาคม เธอส่งสัญญาณเพิ่มเติมว่า มาตรการตอบโต้ใหม่และเครื่องขยายเสียงจะเข้าสู่สถานะเตรียมพร้อมภายในไม่กี่วัน อย่างไรก็ตามการประกาศดังกล่าวยังไม่ใช่การยืนยันว่าเกาหลีเหนือเริ่มออกอากาศโฆษณาชวนเชื่อแล้ว โดยกองทัพเกาหลีใต้ระบุว่ากำลังติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด ประเด็นสำคัญจึงไม่ได้อยู่แค่การเปิดลำโพงตามแนวชายแดน แต่ยังสะท้อนถึงความไม่ไว้วางใจระหว่างสองประเทศ ความเสี่ยงจากการเผชิญหน้าของทหารและความพยายามของรัฐบาลเกาหลีใต้ที่จะลดความตึงเครียดผ่านการเจรจา

เครื่องขยายเสียงโฆษณาชวนเชื่อคืออะไร

เครื่องขยายเสียงตามแนวชายแดนเกาหลีเป็นเครื่องมือที่ทั้งสองฝ่ายใช้ในการเผยแพร่ข้อความทางการเมือง ข่าวสาร เพลงและเนื้อหาที่มุ่งโน้มน้าวประชาชนหรือกดดันฝ่ายตรงข้าม โดยเรียกแนวทางนี้ว่า สงครามจิตวิทยา Psychological Warfare เครื่องขยายเสียงกำลังสูงสามารถส่งเสียงข้ามเขตปลอดทหาร Demilitarized Zone หรือ DMZ ไปยังพื้นที่อีกฝั่งหนึ่งได้ จุดประสงค์ไม่ใช่การโจมตีด้วยอาวุธโดยตรง แต่เป็นการสร้างแรงกดดันทางจิตวิทยาและส่งสารทางการเมืองไปยังอีกประเทศ

ในอดีต เกาหลีใต้เคยใช้เครื่องขยายเสียงเผยแพร่ข่าวจากภายนอก เพลงป๊อปเกาหลีหรือ K-pop และเนื้อหาที่วิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลเปียงยาง ขณะที่เกาหลีเหนือใช้การออกอากาศข้อความโฆษณาชวนเชื่อและเสียงประเภทต่างๆ เพื่อสื่อสารตอบโต้แม้จะไม่ใช่การโจมตีทางทหารโดยตรง แต่เครื่องขยายเสียงอาจสร้างความไม่พอใจให้กับอีกฝ่ายและกลายเป็นชนวนให้เกิดมาตรการตอบโต้ แบบต่างฝ่ายต่างเพิ่มระดับความเข้มข้นได้

ทำไมเกาหลีเหนือจึงต้องการกลับมาใช้เครื่องขยายเสียง

1. ตอบโต้การออกอากาศและการยิงเตือนของเกาหลีใต้

คิม โยจอง กล่าวหาว่ากองทัพเกาหลีใต้ใช้การประกาศเตือนและยิงเตือนบริเวณชายแดนในหลายจุด โดยเกาหลีเหนือมองว่าการกระทำดังกล่าวเป็นการยั่วยุและกระทบต่อความปลอดภัยของทหารตนเอง ฝ่ายเกาหลีใต้ชี้แจงว่าการประกาศเตือนและยิงเตือนเป็นมาตรการป้องกันตามขั้นตอน หลังตรวจพบว่าทหารเกาหลีเหนือข้ามเส้นแบ่งเขตทางทหาร Military Demarcation Line หรือ MDL ระหว่างการดำเนินงานบริเวณชายแดน ความขัดแย้งจึงเกิดจากการตีความเหตุการณ์เดียวกันต่างกัน โดยเกาหลีใต้ยืนยันว่าเป็นการป้องกันตนเอง ขณะที่เกาหลีเหนือกล่าวหาว่าเป็นการยั่วยุ

2. ความขัดแย้งจากเหตุระเบิดทุ่นระเบิดบริเวณชายแดน

อีกปัจจัยสำคัญคือเหตุระเบิดเมื่อวันที่ 21 กันยายน 2026 ซึ่งทำให้ทหารเกาหลีใต้ได้รับบาดเจ็บ 3 นาย ตามรายงานของ Associated Press เกาหลีใต้กล่าวหาว่าทุ่นระเบิดที่เกาหลีเหนือวางระหว่างการเสริมแนวป้องกันชายแดนเป็นสาเหตุของเหตุการณ์ และเรียกร้องให้เกาหลีเหนือรับผิดชอบและนำทุ่นระเบิดที่เหลือออกจากพื้นที่ ขณะที่เปียงยางปฏิเสธความรับผิดชอบและกล่าวหาว่าเกาหลีใต้สร้างเรื่องขึ้นมา ข้อกล่าวหาที่ยังขัดแย้งกันนี้ทำให้บรรยากาศทางการทูตเปราะบางยิ่งขึ้นและเปิดทางให้ทั้งสองฝ่ายใช้มาตรการทางทหารหรือสงครามจิตวิทยาเพื่อตอบโต้กัน

3. เกาหลีเหนือเพิ่มความเข้มงวดในการควบคุมแนวชายแดน

นอกจากประเด็นเครื่องขยายเสียง เกาหลีเหนือยังเดินหน้าเสริมแนวป้องกันบริเวณชายแดนด้านใต้ตั้งแต่ปี 2024 โดยมีรายงานเกี่ยวกับการวางทุ่นระเบิด การติดตั้งรั้วและการสร้างสิ่งกีดขวางทางทหาร

คิม โยจองและเจ้าหน้าที่ระดับสูงของกองทัพเกาหลีเหนือได้ลงพื้นที่ตรวจสอบงานเสริมแนวป้องกันดังกล่าวในช่วงวันที่ 20–21 ตุลาคม 2026 พร้อมส่งสัญญาณว่าจะเพิ่มความพร้อมของหน่วยทหารบริเวณชายแดน การเคลื่อนไหวเหล่านี้สะท้อนว่าความขัดแย้งไม่ได้จำกัดอยู่แค่การโต้เถียงผ่านเครื่องขยายเสียง แต่ยังเกี่ยวข้องกับการจัดวางกำลังและการควบคุมพื้นที่ตามแนวแบ่งเขตทางทหารด้วย

เกาหลีใต้จะตอบโต้อย่างไร หากเกาหลีเหนือเปิดเครื่องขยายเสียงจริง

รัฐบาลเกาหลีใต้ยังไม่ได้ประกาศตัดสินใจขั้นสุดท้ายว่าจะกลับมาใช้เครื่องขยายเสียงตอบโต้หรือไม่ แต่กระทรวงกลาโหมระบุว่ากำลังพิจารณามาตรการที่เหมาะสมและได้สัดส่วน หากเกาหลีเหนือดำเนินการตามคำขู่ แนวทางที่เกาหลีใต้อาจพิจารณา ได้แก่

• กลับมาออกอากาศผ่านเครื่องขยายเสียง เพื่อส่งสารตอบโต้ไปยังเกาหลีเหนือ แต่ต้องพิจารณาว่าจะทำให้สถานการณ์รุนแรงขึ้นหรือไม่

• เพิ่มการเฝ้าระวังบริเวณชายแดน เพื่อป้องกันการข้ามเส้นแบ่งเขตและลดความเสี่ยงจากเหตุปะทะ

• ใช้ช่องทางทางการทูต เรียกร้องให้เกาหลีเหนือกลับเข้าสู่การเจรจาและสร้างระบบสื่อสารเพื่อป้องกันความเข้าใจผิด

• ดำเนินมาตรการทางทหารตามความจำเป็น หากเกิดการยั่วยุหรือเหตุการณ์ที่เป็นอันตรายต่อกำลังพล โดยเกาหลีใต้ระบุว่าจะตอบสนองอย่างเด็ดขาดต่อการยั่วยุ

ความท้าทายของรัฐบาลเกาหลีใต้คือการรักษาสมดุลระหว่างการป้องปรามเกาหลีเหนือกับความพยายามลดความตึงเครียดเพราะการตอบโต้ที่รุนแรงเกินไปอาจทำให้เกิดวงจรการยกระดับมาตรการระหว่างสองประเทศ

ทำไมการกลับมาใช้เครื่องขยายเสียงจึงเป็นเรื่องใหญ่

สงครามจิตวิทยาอาจกลายเป็นชนวนของเหตุปะทะ

แม้เครื่องขยายเสียงจะไม่ใช่อาวุธที่สร้างความเสียหายทางกายภาพโดยตรง แต่การใช้เครื่องมือดังกล่าวอาจกระตุ้นให้อีกฝ่ายตอบโต้ด้วยมาตรการที่เข้มข้นกว่าเดิม เช่น

• การยิงเตือน
• การเพิ่มกำลังทหาร
• การประกาศเตรียมใช้มาตรการทางทหาร

เมื่อทั้งสองฝ่ายประจำกำลังอยู่ใกล้กันในพื้นที่ที่มีการควบคุมอย่างเข้มงวด ความผิดพลาดในการสื่อสารหรือการตีความเจตนาของอีกฝ่ายอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการปะทะโดยไม่ตั้งใจ

กระทบความพยายามฟื้นฟูความสัมพันธ์ระหว่างสองเกาหลี

ประธานาธิบดีอี แจมยองของเกาหลีใต้พยายามผลักดันแนวทางทางการทูตเพื่อลดความเป็นปฏิปักษ์ระหว่างสองประเทศ โดยรัฐบาลได้ระงับการออกอากาศผ่านเครื่องขยายเสียงและรื้อถอนเครื่องขยายเสียงแบบติดตั้งถาวรของเกาหลีใต้ในปี 2025 เพื่อสร้างความไว้วางใจ หลังจากนั้น เกาหลีเหนือก็ระงับการออกอากาศตอบโต้ของตนเช่นกัน การประกาศเตรียมกลับมาใช้เครื่องขยายเสียงในเดือนตุลาคม 2026 จึงเป็นความเสี่ยงต่อความพยายามลดความตึงเครียดที่ดำเนินมาก่อนหน้านี้

สะท้อนความสัมพันธ์ที่เปลี่ยนจากการเจรจาไปสู่การเผชิญหน้า

เกาหลีเหนือประกาศจุดยืนว่ามองความสัมพันธ์กับเกาหลีใต้ในฐานะรัฐที่เป็นปฏิปักษ์ต่อกัน ทำให้การฟื้นฟูความสัมพันธ์มีความซับซ้อนมากขึ้น ในสภาพแวดล้อมเช่นนี้ เครื่องขยายเสียงจึงไม่ได้เป็นเพียงอุปกรณ์กระจายเสียง แต่เป็นสัญลักษณ์ของการกลับมาใช้แรงกดดันทางการเมืองและจิตวิทยา

เครื่องขยายเสียงเคยทำให้สองเกาหลีเกือบเข้าสู่ความขัดแย้งรุนแรงหรือไม่

ประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาแสดงให้เห็นว่าเครื่องขยายเสียงสามารถเป็นส่วนหนึ่งของวิกฤตชายแดนได้ ในปี 2015 เหตุระเบิดทุ่นระเบิดที่เกาหลีใต้กล่าวหาว่าเกาหลีเหนือเป็นผู้วาง ทำให้ทหารเกาหลีใต้ได้รับบาดเจ็บสาหัส 2 นาย เกาหลีใต้ตอบโต้ด้วยการกลับมาออกอากาศโฆษณาชวนเชื่อผ่านเครื่องขยายเสียงตามแนวชายแดนเป็นครั้งแรกในรอบ 11 ปี เหตุการณ์ดังกล่าวทำให้ความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศตึงเครียดอย่างมากและมีความเสี่ยงที่จะลุกลามเป็นการเผชิญหน้าทางทหาร

แม้สถานการณ์ในปี 2026 จะมีบริบทแตกต่างออกไป แต่บทเรียนสำคัญคือการใช้เครื่องมือสงครามจิตวิทยาในพื้นที่ที่มีกำลังทหารประจำการหนาแน่นอาจเพิ่มแรงกดดันให้ทั้งสองฝ่ายต้องตอบโต้ เพื่อไม่ให้ถูกมองว่าอ่อนข้อ

จับตาสถานการณ์ชายแดนเกาหลีเหนือ-เกาหลีใต้ต่อจากนี้

สิ่งที่ต้องติดตามในช่วงปลายเดือนตุลาคม 2026 คือเกาหลีเหนือจะเปิดเครื่องขยายเสียงจริงเมื่อใดและเกาหลีใต้จะเลือกตอบโต้ด้วยมาตรการใด หากเกาหลีเหนือเปิดใช้งานเครื่องขยายเสียงตลอดแนวชายแดนตามที่ประกาศไว้ ความเสี่ยงที่เกาหลีใต้จะใช้มาตรการตอบโต้ก็มีแนวโน้มเพิ่มขึ้น แต่ยังไม่อาจสรุปได้ว่าจะนำไปสู่การปะทะทางทหารโดยตรง ทั้งสองฝ่ายยังมีทางเลือกในการใช้การทูตและการสื่อสารเพื่อป้องกันความเข้าใจผิด อีกประเด็นที่สำคัญคือการตรวจสอบข้อกล่าวหาเรื่องทุ่นระเบิดและการข้ามเส้นแบ่งเขตทางทหาร หากทั้งสองฝ่ายไม่สามารถหาข้อตกลงหรือช่องทางสื่อสารที่มีประสิทธิภาพได้ เหตุการณ์เล็กๆ ตามแนวชายแดนอาจกลายเป็นชนวนของวิกฤตที่ใหญ่กว่าเดิม

สรุป

การประกาศกลับมาใช้เครื่องขยายเสียงโฆษณาชวนเชื่อของเกาหลีเหนือเป็นสัญญาณว่าความสัมพันธ์กับเกาหลีใต้กำลังเผชิญแรงกดดันอีกครั้ง ท่ามกลางข้อกล่าวหาเรื่องทุ่นระเบิด การยิงเตือนและการเสริมแนวป้องกันทางทหาร แม้การใช้เครื่องขยายเสียงจะไม่ใช่การโจมตีด้วยอาวุธโดยตรง แต่สามารถเพิ่มความตึงเครียดและสร้างแรงกดดันให้อีกฝ่ายตอบโต้ได้ โดยเฉพาะเมื่อทั้งสองประเทศยังขาดความไว้วางใจและมีทหารประจำการอยู่ใกล้แนวแบ่งเขตทางทหาร สิ่งที่ต้องติดตามอย่างใกล้ชิดคือการเปิดใช้งานจริงของเครื่องขยายเสียงในช่วงปลายเดือนตุลาคม การตอบสนองของรัฐบาลเกาหลีใต้และความพยายามทางการทูตที่จะป้องกันไม่ให้ความขัดแย้งขยายตัวไปสู่เหตุปะทะที่รุนแรงกว่าเดิม

ข้อมูลอ้างอิง

1. Reuters — North Korea's Kim Yo Jong warns South Korea, says border loudspeakers to be ready within days
   https://www.reuters.com/world/asia-pacific/north-koreas-kim-yo-jong-warns-south-korea-says-border-loudspeakers-be-ready-2026-10-21/

2. Yonhap News Agency — North Korea to resume propaganda loudspeaker broadcasts toward South Korea
   https://en.yna.co.kr/view/AEN20261021009152315

3. Associated Press — North Korea threatens to restart propaganda broadcasts and deploy more weapons at border with South
   https://apnews.com/article/north-korea-kim-sister-propaganda-explosions-border-82e0337612400f9f056914d89dd47b6d

4. Yonhap News Agency — Unification ministry urges North Korea to halt armistice violations, respond to dialogue efforts
   https://en.yna.co.kr/view/AEN20261020005800315

5. Reuters — Seoul vows resolute punishment after North Korea threatens new border measures
   https://www.reuters.com/world/asia-pacific/seoul-vows-resolute-punishment-after-north-korea-threatens-new-border-measures-2026-10-20/