ฟอสซิลแมลงในอำพันเผยเบาะแสวิธีหาอาหารจากเปลือกไม้

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ซากแมลงตัวจิ๋วที่ติดอยู่ในอำพันเมียนมาตั้งแต่ยุคไดโนเสาร์มีส่วนปากเรียวยาวและเป็นลอนถี่ ๆ มองเผิน ๆ คล้ายสายยางขนาดเล็ก รอยพับเหล่านั้นอาจบอกว่าแมลงตัวนี้เอื้อมไปหาอาหารในที่ที่ปากแข็งเข้าไม่ถึง

นักวิจัยตั้งชื่อชนิดใหม่ว่า Cretodorus noonoo ตาม Noo-Noo เครื่องดูดฝุ่นจากรายการเทเลทับบีส์ เพราะปลอกปากยืดหยุ่นชวนให้นึกถึงท่ออ่อนของเครื่องดูดฝุ่น

ข้อเสนอของงานวิจัยคือ ปลอกปากอาจสอดเข้าไปตามร่องเปลือกไม้ เพื่อดูดของเหลวจากเนื้อเยื่อพืชด้านใน หลักฐานมาจากรูปร่างของอวัยวะและท่าทางที่ฟอสซิลเก็บไว้ ไม่มีภาพเหตุการณ์ที่แมลงกำลังกินหรืออาหารค้างในปาก

แมลงกลุ่มนี้ใช้ปากแบบเจาะดูด เข็มปากแทงเนื้อเยื่อแล้วดูดของเหลว ส่วนที่เห็นในฟอสซิลคือปลอกปากด้านล่างซึ่งมีลอนพับละเอียดและโค้งงอได้ จึงอาจเลี้ยวตามร่องแคบโดยไม่ยุบหรือหักพับง่าย

ทีมศึกษาฟอสซิลแมลงกลุ่มนี้จากอำพันคะฉิ่นในเมียนมา 13 ตัวอย่าง และใช้ภาพเอกซเรย์ระดับจุลภาคดูโครงสร้างภายใน รอยลอนเกิดจากชั้นผิวที่พับตัวจริง ๆ ฟอสซิลบางชิ้นยังคงปลอกปากในท่าโค้ง สนับสนุนว่ามันยืดหยุ่น แต่ไม่ได้บันทึกการเคลื่อนไหวจริง

ตัวเลขในคำอธิบายมีจุดขัดกัน: ตัวผู้ Cretodorus noonoo ลำตัวยาว 8.7 มม.; ปลอกปากสามปล้องยาว 0.36, 1.1 และ 9.6 มม. รวมราว 11.1 มม. หรือประมาณ 1.3 เท่าลำตัว แต่ข้อความเดียวกันระบุว่าปลอกยาวถึงสองเท่า จึงควรอ่านคำว่าเกือบสองเท่าด้วยความระวัง

นักวิจัยมองว่าเปลือกไม้เข้ากับหลักฐานมากกว่าดอกไม้ เพราะปลอกปากชี้ไปด้านหลังและออกแบบสำหรับเจาะดูด อีกทั้งตัวอย่างไม่พบละอองเรณูสะสมอย่างชัดเจน จึงเสนอว่ามันดูดของเหลวจากพืชตามรอยแตก อย่างไรก็ดี ฟอสซิลไม่บอกว่ามันกินต้นไม้ชนิดใดหรือขยับปากอย่างไรจริง ๆ

หลักฐานชัดคือปลอกปากยาวและมีลอน ส่วนการใช้มันดูดน้ำเลี้ยงจากร่องไม้เป็นข้อเสนอที่เข้ากับรูปทรง ยังไม่มีฟอสซิลบันทึกการกินให้เห็นโดยตรง

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th