การอยู่ในอวกาศเปลี่ยนสมองนักบินอวกาศอย่างไร?
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ
หลังยานกลับโลก ลูกเรือตรวจร่างกายและทดสอบการทรงตัว นักวิจัยเปรียบเทียบภาพ MRI ก่อนบินกับหลังกลับเพื่อดูสมองของคนเดิม เมื่อลอยอยู่ในสภาพไร้น้ำหนักหลายเดือน ตำแหน่งสมองในกะโหลกยังเหมือนเดิมไหม การวัดต้องจัดแนวกะโหลกจากภาพทั้งสองให้ตรงกันก่อน
งานวิจัยในวารสาร PNAS เดือนมกราคม 2026 พบว่า ตำแหน่งสมองโดยเฉลี่ยสูงขึ้นและถอยไปด้านหลัง พร้อมหมุนเอียง ระดับการเปลี่ยนแปลงสัมพันธ์กับเวลาที่อยู่ในอวกาศ และแตกต่างกันในแต่ละบริเวณ
การจัดภาพเช่นนี้ช่วยแยกการขยับระหว่างสแกนออกจากความต่างภายในภาพ ข้อมูลมาจาก MRI นักบินอวกาศ 26 คน และอีก 24 คนที่นอนศีรษะต่ำเพื่อจำลองไร้น้ำหนักบางส่วนบนโลก
สมองถูกแบ่งเป็น 130 บริเวณ ในกลุ่มที่อยู่ในอวกาศราวหนึ่งปี จุดที่เลื่อนขึ้นมากที่สุดคือ supplementary motor cortex 2.52 มิลลิเมตร (ช่วงความเชื่อมั่น 2.25–2.79 มิลลิเมตร) นี่เป็นค่าของบริเวณหนึ่งในกลุ่มภารกิจยาว จึงใช้แทนค่าเฉลี่ยของสมองทั้งก้อนหรือนักบินทุกคนไม่ได้
แรงโน้มถ่วงที่ลดลงอาจเปลี่ยนสมดุลระหว่างสมอง กะโหลก และเนื้อเยื่อที่พยุงอยู่ การเคลื่อนของของเหลวไปทางศีรษะหรือรูปทรงกะโหลกอาจมีส่วนด้วย ผู้วิจัยเสนอสิ่งเหล่านี้เป็นคำอธิบายที่เป็นไปได้ ยังยืนยันไม่ได้ว่ามีกลไกเดียวเป็นต้นเหตุ
การเลื่อนของ posterior insula ซึ่งเกี่ยวข้องกับสัญญาณการทรงตัวสัมพันธ์กับผลทดสอบหลังกลับโลก ข้อมูลยังไม่ยืนยันเหตุและผล และไม่ได้แปลว่านักบินทุกคนจะเสียการทรงตัว ระบบหูชั้นในและการปรับตัวกลับสู่แรงโน้มถ่วงก็เกี่ยวข้องได้
ตำแหน่งสมองแนวขึ้นลงค่อย ๆ กลับใกล้ค่าก่อนบินภายในหกเดือน ส่วนการเลื่อนไปด้านหลังฟื้นน้อยกว่า ผู้วิจัยระบุว่าตัวอย่างและช่วงเวลาสแกนยังจำกัด จึงต้องติดตามลูกเรือเพิ่มเพื่อประเมินผลระยะยาว
คำว่า “สมองขยับ” ในงานนี้หมายถึงตำแหน่งและรูปทรงในภาพ MRI เมื่อเทียบกับกะโหลก ผลนี้ช่วยวางแผนติดตามการฟื้นตัวหลังภารกิจ แต่ยังไม่พอจะสรุปผลต่อสุขภาพระยะยาว
เผยความจริง "เปาบุ้นจิ้น" ไม่ได้หน้าดำ..แต่มีใบหน้าขาว หล่อเหลาเหมือนบัณฑิตจีน
วิธีรับมือเมื่อไฟลุกกระทะน้ำมันในครัว
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!
แบรนด์รถมอเตอร์ไซค์สัญชาติไทย ที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดแบรนด์หนึ่งของประเทศ
ราดำในครัวเกี่ยวข้องกับอะฟลาทอกซินอย่างไร
หวย 1 ธันวาคม 2569 เปิดสถิติย้อนหลัง 20 ปี! เจาะเลขรางวัลที่ 1-เลขท้าย 2 ตัว มีเลขไหนเคยออกซ้ำบ้าง?
ประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้ง
ก้างปลาติดคอ กลืนข้าวเหนียวตามอันตรายอย่างไร
หยากไย่และแสงวาบในตาเป็นสัญญาณของอะไร
เลือกและวางเครื่องฟอกอากาศในห้องนอนอย่างไรให้รับมือฝุ่นจิ๋ว
เลขเด็ดปฏิทิน "หลวงพ่อรวย" งวดวันที่ 1 ธันวาคม 69..เลขเด่นมาแรง แซงทุกสำนัก!




