ทำไม "สะพานสารสิน" ที่เชื่อมภูเก็ต ถึงต้องสร้างสะพานใหม่ยกระดับคู่กับสะพานเดิม?

เมื่อเอ่ยถึงการเดินทางเข้าสู่จังหวัดภูเก็ตทางบก จุดแรกที่ต้องผ่านคือเส้นทางข้ามช่องปากพระที่เชื่อมระหว่างพังงากับเกาะภูเก็ต ภาพที่ผู้คนคุ้นตาคือสะพานคอนกรีตคู่ขนานตระหง่านข้ามผืนน้ำ โดยมีสะพานเดิมในตำนานอย่าง "สะพานสารสิน" ปรับเปลี่ยนกลายเป็นสะพานคนเดินและจุดชมวิว ขณะที่การจราจรของรถยนต์ถูกย้ายไปวิ่งบนสะพานแห่งใหม่ที่มีความสูงยกระดับชันขึ้นอย่างเห็นได้ชัด การสร้างสะพานใหม่ยกระดับคู่ขนานนี้ ไม่ได้ทำไปเพื่อขยายช่องจราจรรองรับการท่องเที่ยวเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากโจทย์ทางวิศวกรรมการคมนาคมขนส่งทั้งทางบกและทางน้ำ

สะพานสารสินเดิมเปิดใช้งานในปี พ.ศ. 2510 ถูกออกแบบเป็นสะพานคอนกรีตระดับต่ำ ซึ่งมีระยะลอดใต้สะพาน (Vertical Clearance) น้อยมาก ในยุคที่เศรษฐกิจของภูเก็ตเติบโตจากการท่องเที่ยวและอุตสาหกรรมประมง เรือท่องเที่ยว เรือประมงขนาดใหญ่ และเรือพาณิชย์ที่ไม่สามารถแล่นผ่านช่องแคบปากพระได้เนื่องจากติดติดความสูงของตัวสะพาน ส่งผลให้การสัญจรทางน้ำถูกตัดขาด เรือต้องเสียเวลาอ้อมเกาะไปทางฝั่งทะเลเปิดซึ่งเสี่ยงต่อคลื่นลมแรงในฤดูมรสุม

เมื่อมีการสร้างสะพานขนานแห่งใหม่เพื่อรองรับปริมาณรถยนต์ที่เพิ่มขึ้น เช่น สะพานเทพกระษัตรี และสะพานศรีสุนทร (สะพานท้าวศรีสุนทร/ท้าวเทพกระษัตรี) วิศวกรจึงออกแบบยกระดับความสูงของช่วงกลางสะพานขึ้นอย่างมาก ตัวสะพานถูกยกท้องสะพานให้โค้งสูงขึ้นจากระดับน้ำทะเล เพื่อเปิดช่องลอดทางน้ำ (Navigation Clearance) ที่กว้างและสูงพอให้เรือประมงและเรือเรือเรือท่องเที่ยวสามารถแล่นผ่านเข้า-ออกระหว่างทะเลอันดามันกับพังงาได้อย่างสะดวกสบายโดยไม่ต้องรอช่วงน้ำลด

นอกจากนี้ การยกเลิกไม่ให้รถยนต์วิ่งบนสะพานสารสินเดิม แล้วปรับปรุงเป็นสะพานท่องเที่ยวถนนคนเดิน ยังช่วยลดภาระน้ำหนักบรรทุก (Dead Load และ Live Load) บนโครงสร้างคอนกรีตเก่าที่มีอายุใช้งานนานหลายทศวรรษ ยืดอายุโครงสร้างประวัติศาสตร์ให้คงอยู่ การสร้างสะพานใหม่ยกระดับคู่ขนานจึงเป็นการแก้ปัญหาทางวิศวกรรมทั้งระบบการจราจรทางบก การคมนาคมทางน้ำ และการอนุรักษ์โครงสร้างเดิมไปพร้อมกันอย่างสมบูรณ์แบบ