เนปาลเรียกร้องค่าชดเชยด้านสภาพภูมิอากาศจากสหประชาชาติ 20 ล้านดอลลาร์ จากเหตุอุทกภัยมีผู้เสียชีวิตแล้วมากกว่า 1,300 คน

เนปาลประสบภัยน้ำท่วมครั้งร้ายแรงเมื่อปลายเดือนสิงหาคม ซึ่งคร่าชีวิตผู้คนไปแล้วกว่า 1,300 ราย และมีผู้สูญหายมากกว่า 5,500 ราย ทำให้ยอดผู้เสียชีวิตและผู้สูญหายรวมกว่า 6,000 ราย รัฐบาลเนปาลได้ยื่นคำร้องอย่างเป็นทางการต่อองค์การสหประชาชาติเพื่อขอเงินชดเชย "ค่าเสียหายจากสภาพภูมิอากาศ" จำนวน 20 ล้านดอลลาร์สหรัฐ รัฐมนตรีต่างประเทศ ชิซีร์ ขานาล ยังเรียกร้องให้ประเทศที่ปล่อยมลพิษรายใหญ่ทั่วโลก "ตื่นตัว" โดยเน้นย้ำว่าการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของเนปาลนั้นน้อยกว่า 0.1% ของปริมาณรวมทั่วโลก แต่เนปาลกลับแบกรับภาระจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอย่างมหาศาล

จากรายงานของสื่อต่างประเทศหลายแห่ง นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่าวิกฤตสภาพภูมิอากาศอาจเป็นหนึ่งในสาเหตุของอุทกภัยครั้งนี้ เทือกเขาหิมาลัยซึ่งทอดยาวผ่านเนปาล จีน อินเดีย และภูฏาน กำลังร้อนขึ้นในอัตราที่เร็วกว่าค่าเฉลี่ยทั่วโลกเกือบ 50% ในปี 2023 องค์การสหประชาชาติชี้ให้เห็นว่าเนื่องจากผลกระทบของภาวะโลกร้อน พื้นที่ภูเขาของเนปาลสูญเสียน้ำแข็งปกคลุมไปเกือบหนึ่งในสามในเวลาเพียง 30 กว่าปี

ขานาลบรรยายว่าน้ำท่วมครั้งนี้รุนแรงกว่าน้ำท่วมที่เกิดขึ้นทั่วไปในเนปาลช่วงฤดูมรสุมมาก โดยกล่าวว่า "รู้สึกเหมือนคลื่นยักษ์สึนามิซัดลงมาจากเทือกเขาหิมาลัย" น้ำท่วมได้สร้างคลื่นขนาดมหึมาสูงถึง 18-21 เมตร พัดพาโคลน หิน และเศษซากจำนวนมาก และไหลลงสู่ปลายน้ำด้วยความเร็วเกือบ 180 กิโลเมตรต่อชั่วโมง เมือง หมู่บ้าน และถนนหนทางตลอดเส้นทางถูกทำลาย และบางพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบยังคงถูกตัดขาดจากโลกภายนอก ความเสียหายในครั้งนี้เทียบได้กับเหตุการณ์
แผ่นดินไหวครั้งร้ายแรงในเนปาลเมื่อปี 2015

กระทรวงการคลังและกระทรวงสิ่งแวดล้อมของเนปาลได้ร่วมกันส่งจดหมายถึงกองทุนชดเชยความเสียหายแห่งสหประชาชาติ เพื่อขอเงินชดเชยจำนวน 20 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ขานาลกล่าวว่า "การมีส่วนร่วม" ของเนปาลต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพ
ภูมิอากาศนั้นน้อยมาก ในขณะที่ประเทศเศรษฐกิจขนาดใหญ่บางประเทศไม่เพียงแต่มีมลพิษในระดับสูงเท่านั้น แต่ยังสะสมการปล่อยก๊าซเรือนกระจกมาอย่างยาวนานเกินกว่าเนปาล ดังนั้น "พวกเขาจึงจำเป็นต้องร่วมรับผิดชอบ"

อย่างไรก็ตาม เงิน 20 ล้านดอลลาร์สหรัฐ อาจเป็นเพียงเศษเสี้ยวเล็กน้อยเท่านั้น การประเมินเบื้องต้นแสดงให้เห็นว่าความเสียหายทั้งหมดที่เกิดจากน้ำท่วมครั้งนี้มีมูลค่าเกิน 5 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ และอาจสูงกว่านั้น บ้านเรือนกว่า 20,000 หลังต้องสร้างใหม่ ทางหลวงสายหลักได้รับความเสียหายอย่างหนัก และหมู่บ้านริมแม่น้ำบางแห่งถูกน้ำท่วมพัดหายไปทั้งหมด ทำให้ต้องอพยพชาวบ้านทั้งหมู่บ้านไปยังพื้นที่ปลอดภัยบนที่สูงกว่า

ในตอนแรก ขานาลระบุว่าจีนและอินเดียเป็นประเทศที่ควรให้ความช่วยเหลือ แต่ต่อมาได้เน้นย้ำว่าการเรียกร้องค่าชดเชยด้านสภาพภูมิอากาศไม่ใช่เรื่องของการ "ผลักภาระความรับผิดชอบไปให้ประเทศใดประเทศหนึ่ง" แต่เป็นการหวังว่าทุกประเทศจะร่วมมือกันและมองภัยพิบัตินี้เป็น "สัญญาณเตือน" เพื่อสร้างกลไกที่ครอบคลุมมากขึ้นในการช่วยเหลือประเทศที่มีเศรษฐกิจเปราะบางเช่นเนปาล

อย่างไรก็ตาม กองทุนของสหประชาชาติที่เกี่ยวข้องเองก็กำลังเผชิญกับปัญหาการขาดแคลนเงินทุนอย่างรุนแรง ปัจจุบัน
มีประมาณ 119 ประเทศที่ยื่นขอรับเงินทุนรวมทั้งสิ้น 2.8 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ  แต่ประชาคมระหว่างประเทศได้ให้การสนับสนุนจริงเพียงประมาณ 400 ล้านดอลลาร์สหรัฐเท่านั้น

เกี่ยวกับการวิพากษ์วิจารณ์จากภายนอกที่ว่าจีนล้มเหลวในการให้คำเตือนอย่างทันท่วงทีเกี่ยวกับการถล่มของธารน้ำแข็ง
ขานาลได้ปกป้องจีน โดยระบุว่า แม้ภายหลังจะเห็นได้ชัดว่าธารน้ำแข็งดังกล่าวได้ถอยร่นอย่างต่อเนื่องและมีโครงสร้างที่เปราะบางในช่วงหกเดือนที่ผ่านมา แต่นักวิทยาศาสตร์ทั้งชาวเนปาลและชาวจีนก็ไม่ทราบถึงการถล่มที่กำลังจะเกิดขึ้นก่อนภัยพิบัติ เขาเน้นย้ำว่าอุทกภัยครั้งนี้ไม่ควรถูกมองว่าเป็นเหตุการณ์โดดเดี่ยว แต่เป็นสัญญาณเตือนของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอย่างรวดเร็วในเทือกเขาหิมาลัย ซึ่งบ่งชี้ว่าภัยพิบัติที่คล้ายกันอาจเกิดขึ้นซ้ำอีกในอนาคต