ไขปริศนา "เสาชิงช้า" สะดือเมืองรัตนโกสินทร์ และตำนานพิธีตรียัมปวาย

หากเอ่ยถึงแลนด์มาร์กทรงคุณค่าใจกลางกรุงเทพมหานคร "เสาชิงช้า" โครงสร้างไม้สีแดงโบราณที่ตั้งสูงเด่นอยู่หน้าวัดสุทัศนเทพวราราม คือหนึ่งในสัญลักษณ์อันทรงพลังที่สะท้อนประวัติศาสตร์ สถาปัตยกรรม และคติความเชื่อโบราณของไทย สิ่งก่อสร้างรูปทรงแปลกตานี้ไม่ได้ถูกสร้างขึ้นเพื่อความสวยงามทางภูมิทัศน์เท่านั้น แต่ในอดีตเคยเป็นศูนย์กลางทางศาสนา คติจักรวาลวิทยา และเป็นสถานที่ประกอบพระราชพิธีสำคัญระดับแผ่นดิน
เสาชิงช้าถูกสร้างขึ้นครั้งแรกในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) เมื่อ พ.ศ. 2327 พร้อมๆ กับการสถาปนากรุงเทพมหานครเป็นราชธานี ตามคติพราหมณ์-ฮินดู การสร้างเมืองหลวงใหม่จำเป็นต้องมีเทวสถานและจุดศูนย์กลางเมืองเพื่อความเป็นสิริมงคล เสาชิงช้าจึงเปรียบเสมือน "เสาหลักเมืองทางคติพราหมณ์" ที่เชื่อมโยงโลกมนุษย์เข้ากับสรวงสวรรค์
ความสำคัญสูงสุดของเสาชิงช้าในอดีตคือการเป็นสถานที่ประกอบ "พระราชพิธีตรียัมปวาย ตรีปวาย" หรือพิธีโล้ชิงช้า ซึ่งเป็นพระราชพิธีต้อนรับพระอิศวรและพระนารายณ์ที่เสด็จลงมาเยี่ยมโลกมนุษย์ในช่วงปีใหม่ไทยโบราณ ตามตำนานเชื่อว่าโลกเราถูกสร้างขึ้นโดยมีพระพรหมเป็นผู้สร้าง และพระอิศวรเป็นผู้ตรึงโลกให้มั่นคง การโล้ชิงช้าจึงเป็นการจำลองภาพเหตุการณ์การทดสอบความแข็งแรงของโลก โดยผู้แสดงเป็นนาคหลวงจะนั่งบนกระดานชิงช้าที่แกว่งไกวสูงจากพื้น เพื่อโล้ไปแกนเหยี่ยวคาบเงินถุง ถือเป็นการอวยพรให้แผ่นดินอุดมสมบูรณ์และสงบสุข
แม้วันนี้พระราชพิธีโล้ชิงช้าจะยกเลิกไปตั้งแต่รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 7) เพื่อความปลอดภัยและเข้ากับยุคสมัย แต่เสาชิงช้าไม้แดงองค์ปัจจุบันที่ผ่านการบูรณะซ่อมแซมด้วยไม้สักทองโบราณ ก็ยังคงยืนหยัดอย่างสง่างาม เป็นเตือนใจถึงรากเหง้าวัฒนธรรมอันยิ่งใหญ่ และเป็นมรดกทางสถาปัตยกรรมที่สะท้อนวิถีชีวิตจิตวิญญาณของคนไทยมาจนถึงทุกวันนี้
จับคู่เลขธาตุจากวันเกิดตามโหราศาสตร์จีน
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน
สถิติเลขเบิ้ลและเลขซ้ำในหวยต้นเดือนกับกลางเดือน
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!
หนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศ
ม่านพรางมรณะแห่งผืนป่า! “หยาดน้ำค้าง” หรือจอกบ่วาย พืชนักล่าที่ซ่อนกับดักเหนียวราวอัญมณี
ประเทศที่มีเทศกาลวันลอยกระทง คล้ายกันกับที่จัดขึ้นในประเทศไทย
ส่องเลขปิงปองและเลขธูป แม่ผึ้ง พุ่มพวง ดวงจันทร์ วัดทับกระดาน วันที่ 16 พฤศจิกายน 2569
ประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้ง
เมื่อลูกชายประธานาธิบดีสหรัฐตกหลุมรักเจ้าชายจากอังกฤษ
เปิดประวัติ “น้ำแข็ง” ในประเทศไทย ยุคแรกนำเข้าจากต่างประเทศ มีแต่ชนชั้นสูงที่ได้กิน
น้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!





