จังหวัดที่มีสัดส่วนพื้นที่สีเขียวต่อหัวประชากรน้อยที่สุดในประเทศไทย

รู้ไหมครับว่าองค์การอนามัยโลก (WHO) กำหนดมาตรฐานพื้นที่สีเขียวในเมืองไว้ที่อย่างน้อย 9 ตารางเมตรต่อประชากร 1 คน เพื่อสุขภาพกายและใจที่ดี แต่ถ้าเราลองมาดูสถิติในเมืองใหญ่ของไทย หลายจังหวัดยังสอบตกและไกลเคียงจากตัวเลขนี้อยู่หลายเท่าตัว!

"พื้นที่สีเขียวต่อหัว" ไม่ได้นับรวมป่าบนภูเขาไกลลิบตา แต่นับเฉพาะสวนสาธารณะ ต้นไม้ริมทาง และพื้นที่สีเขียวในเขตชุมชนที่ประชาชนสามารถเข้าไปใช้ประโยชน์ได้จริง เมื่อเมืองเติบโตอย่างไร้ทิศทาง ตึกปูนและถนนคอนกรีตจึงเข้ามาแทนที่ผืนดิน ส่งผลให้คนเมืองขาดแคลนพื้นที่ฟื้นฟูสุขภาพจิตใจ

อันดับ 4: ปทุมธานี

เมืองบริวารที่ขยายตัวอย่างรวดเร็วจากการสร้างหมู่บ้านจัดสรร สถาบันการศึกษา และศูนย์กระจายสินค้า แม้จะมีทุ่งนาในฝั่งขอบนอก แต่ในเขตชุมชนหนาแน่น พื้นที่สีเขียวสาธารณะกลับมีอยู่อย่างจำกัด ทำให้สัดส่วนต่อหัวประชากรค่อนข้างต่ำ

อันดับ 3: นนทบุรี

จังหวัดที่มีความหนาแน่นของประชากรสูงที่สุดแห่งหนึ่ง การขยายตัวของคอนโดมิเนียมและหมู่บ้านจัดสรรกลืนพื้นที่สวนผลไม้ดั้งเดิมไปจนหมดสิ้น สวนสาธารณะขนาดใหญ่ของรัฐมีไม่เพียงพอต่อการรองรับประชากรที่ย้ายเข้ามาอาศัยใหม่

อันดับ 2: สมุทรปราการ

เมืองอุตสาหกรรมขนาดยักษ์ที่เต็มไปด้วยโรงงานและหมู่บ้านแรงงาน พื้นที่ส่วนใหญ่ถูกปรับเปลี่ยนเป็นอาคารพาณิชย์และคลังสินค้า แม้จะมีบางกระเจ้าเป็นปอดปะการัง แต่เมื่อหารเฉลี่ยกับประชากรแฝงและประชากรตามทะเบียนบ้านทั้งหมด สัดส่วนพื้นที่สีเขียวกลับต่ำจนน่าใจหาย

อันดับ 1: กรุงเทพมหานคร

ครองอันดับหนึ่งอย่างไม่ต้องสงสัย แม้กทม. จะพยายามเพิ่มพื้นที่สวนสาธารณะใหม่ๆ ในช่วงไม่กี่ปีมานี้ แต่เมื่อนำมาคำนวณกับประชากรจริงบวกประชากรแฝงนับล้านคน ตัวเลขพื้นที่สีเขียวคุณภาพที่คนเดินเข้าถึงได้จริงกลับเฉลี่ยอยู่ที่ไม่ถึง 3–4 ตารางเมตรต่อคนเท่านั้น ซึ่งต่ำกว่าเกณฑ์มาตรฐานโลกเกินครึ่ง

จากการเดินสำรวจเมืองในวันหยุด สิ่งที่ผมพบคือ คนเมืองหลวงและปริมณฑลจำต้องใช้ "ห้างสรรพสินค้า" เป็นพื้นที่พักผ่อนหย่อนใจแทนสวนสาธารณะ เพราะการเดินทางไปสูดอากาศในพื้นที่สีเขียวจริงนั้นมีต้นทุนสูงและต้องฟันฝ่าการจราจรที่ติดขัด

พื้นที่สีเขียวไม่ใช่เรื่องของความสวยงามเพียงอย่างเดียว แต่คือเครื่องมือดักจับฝุ่นควันและลดปรากฏการณ์เกาะความร้อนในเมือง แล้วบริเวณรอบบ้านหรือที่ทำงานของคุณ มีสวนสาธารณะให้พอได้ไปเดินสูดอากาศบริสุทธิ์บ้างไหมครับ?