คนรุ่นใหม่จำนวนมากรายงานความเหนื่อยล้าจากแอปหาคู่

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

การปัดขวาบนแอปหาคู่เคยเป็นภาพแทนของการเริ่มต้นความสัมพันธ์ยุคดิจิทัล แค่เปิดโทรศัพท์ก็สามารถพบคนใหม่ได้หลายคนภายในเวลาไม่นาน แต่เมื่อการเลือกเกิดขึ้นซ้ำทุกวัน ความสะดวกกลับเริ่มสร้างความเหนื่อยล้าแทนความตื่นเต้น หลายคนยังต้องการความรักเหมือนเดิม เพียงแต่ไม่อยากผ่านกระบวนการเดิมซ้ำไปซ้ำมาอีกแล้ว

ผลสำรวจออนไลน์ของผู้ใหญ่ในสหรัฐฯ จำนวน 1,000 คน ซึ่งเคยใช้แอปหาคู่ในช่วง 12 เดือนก่อนการเก็บข้อมูล พบว่า 78% รู้สึกเหนื่อยล้าทางอารมณ์ จิตใจ หรือร่างกายจากการใช้แอปในระดับบางครั้ง บ่อยครั้ง หรือเป็นประจำ เมื่อแยกตามช่วงวัย เจนซีมีสัดส่วน 79% ส่วนมิลเลนเนียลอยู่ที่ 80% ตัวเลขดังกล่าวไม่ได้หมายความว่าคนทั้งสองกลุ่มเลิกใช้แอปหาคู่ทั้งหมด แต่สะท้อนว่าการใช้งานเริ่มสร้างภาระทางใจในวงกว้าง

ข้อมูลชุดนี้มาจากกลุ่มตัวอย่างในสหรัฐฯ จึงไม่ควรนำไปแทนค่าคนทำงานไทยทั้งประเทศทันที แต่แนวโน้มหลายอย่างมีความใกล้เคียงกับชีวิตประจำวันของคนเมืองที่ต้องทำงานหน้าจอเป็นเวลานาน ทั้งการตอบข้อความหลังเลิกงาน การตัดสินใจจากภาพถ่ายไม่กี่ภาพ และการรับมือกับความเงียบหลังเริ่มพูดคุยกันแล้ว

คำว่าเหนื่อยล้าจากแอปหาคู่ไม่ได้หมายถึงความรู้สึกเบื่อเพียงชั่วคราว อาการมักเริ่มจากการเปิดแอปด้วยความตั้งใจอยากพบคนใหม่ ต่อมาเริ่มเปิดเพราะความเคยชิน ความเหงา หรือความรู้สึกว่าต้องตรวจสอบว่ามีคนใหม่เข้ามาหรือยัง เมื่อปัดผ่านไปจำนวนมากแต่ไม่เกิดความสัมพันธ์ที่ชัดเจน การใช้งานจะค่อยๆ เปลี่ยนจากความหวังเป็นความรู้สึกเสียเวลา

สาเหตุหลักของความเหนื่อยล้าไม่ได้มาจากการปัดขวาเพียงอย่างเดียว ผลสำรวจพบว่าความยากในการพบคนที่รู้สึกเชื่อมโยงกันได้เป็นเหตุผลสำคัญที่สุด รองลงมาคือความผิดหวังจากพฤติกรรมของอีกฝ่าย ความรู้สึกจากการถูกปฏิเสธ การต้องสนทนาเรื่องเดิมกับหลายคน และเวลาที่ใช้ไปกับแอปอย่างต่อเนื่อง กระบวนการเหล่านี้ทำให้การหาคู่คล้ายงานประจำอีกชิ้นหนึ่งที่ไม่มีเวลาปิดงานแน่นอน

การสนทนาซ้ำยังทำให้คนรู้สึกว่าความสัมพันธ์เริ่มต้นด้วยแบบฟอร์มเดิม คำถามเดิม และคำตอบที่คาดเดาได้ ประวัติส่วนตัวอาจบอกงานอดิเรก อาชีพ หรือสถานที่ที่ชอบ แต่ยังไม่เพียงพอให้เข้าใจนิสัยและความต้องการของอีกฝ่าย เมื่อบทสนทนาหลายห้องเปิดพร้อมกัน ความสนใจจะกระจายจนไม่มีใครได้รับการทำความรู้จักอย่างจริงจัง

อีกปัญหาคือความไม่ตรงกันระหว่างภาพในแอปกับชีวิตจริง ภาพที่ผ่านการคัดเลือกมาอย่างดีอาจสร้างความคาดหวังสูง ขณะที่ข้อมูลบางส่วนอาจไม่ครบถ้วนหรือคลาดเคลื่อน ผลสำรวจชุดเดียวกันพบว่าการปลอมแปลงอายุ รายได้ งานอดิเรก และสถานะความสัมพันธ์ยังเกิดขึ้นในระดับหนึ่ง เมื่อความจริงปรากฏหลังจากใช้เวลาและความรู้สึกไปแล้ว ความระมัดระวังต่อคนใหม่จึงเพิ่มขึ้น

ความเหนื่อยล้ายังเกี่ยวข้องกับระบบการให้คุณค่าตัวเองบนแอป จำนวนการจับคู่ การตอบกลับ และการได้รับความสนใจอาจกลายเป็นตัวเลขที่ใช้ประเมินเสน่ห์ของตัวเองโดยไม่รู้ตัว วันที่ไม่มีคนตอบอาจทำให้รู้สึกว่าตัวเองไม่ดีพอ ทั้งที่ผลลัพธ์ดังกล่าวขึ้นกับช่วงเวลา อัลกอริทึม ความสนใจของอีกฝ่าย และปัจจัยอีกหลายอย่างที่ไม่เกี่ยวกับคุณค่าของคนคนหนึ่ง

เมื่อความรู้สึกแบบนี้เกิดซ้ำ คนใช้งานบางส่วนจะเริ่มป้องกันตัวเองด้วยการไม่คาดหวังกับใคร ไม่ตอบข้อความอย่างตั้งใจ หรือยุติการสนทนาเร็วเกินไปเพื่อไม่ให้รู้สึกเสียใจในภายหลัง บางคนยังเปิดแอปต่อไป แต่ไม่ได้ต้องการพบใครจริงจังแล้ว การใช้งานจึงเหลือเพียงการตรวจสอบความสนใจหรือหาสิ่งเบี่ยงเบนจากความเครียดในแต่ละวัน

ในกลุ่มคนทำงาน ปัญหานี้เชื่อมโยงกับเวลาพักที่สั้นลง หลังเลิกงานยังต้องตอบข้อความ นัดหมาย และวางแผนเดินทางไปพบกัน หากบทสนทนาไม่คืบหน้า หรืออีกฝ่ายหายไปโดยไม่บอกเหตุผล ความเหนื่อยจากงานจะรวมเข้ากับความผิดหวังทางความสัมพันธ์ จนทำให้วันรุ่งขึ้นไม่อยากเปิดแอปหรือไม่อยากเริ่มต้นกับใครอีก

ทางออกไม่จำเป็นต้องเป็นการลบแอปถาวร สิ่งแรกคือกำหนดเหตุผลของการใช้งานให้ชัดเจน เช่น ต้องการความสัมพันธ์ระยะยาว ต้องการทำความรู้จักคนใหม่ หรือเพียงต้องการพูดคุยในช่วงเวลาหนึ่ง เมื่อเป้าหมายชัดขึ้น การเลือกสนทนากับคนที่มีความต้องการใกล้เคียงกันจะทำได้ง่ายขึ้น และลดการเสียเวลาให้กับความสัมพันธ์ที่ไม่ตรงทาง

การกำหนดเวลาใช้งานก็ช่วยลดการปัดแบบไร้จุดหมายได้ ผู้เชี่ยวชาญบางรายแนะนำให้แบ่งช่วงใช้งานสั้นๆ ราว 30 นาที แล้วปิดแอปไปทำกิจกรรมอื่น ไม่ควรเปิดระหว่างทำงาน ก่อนนอน หรือทุกครั้งที่รู้สึกเหงา เพราะพฤติกรรมเช่นนี้ทำให้สมองเชื่อมความรู้สึกไม่สบายใจกับการต้องค้นหาคนใหม่ตลอดเวลา

การจำกัดจำนวนแอปที่ใช้พร้อมกันเป็นอีกวิธีที่เหมาะกับคนทำงาน หากเปิดหลายแพลตฟอร์มในเวลาเดียวกัน จะต้องดูแลประวัติส่วนตัวหลายชุด ตอบคำถามหลายห้อง และจำรายละเอียดของคนจำนวนมาก การเลือกใช้เพียงหนึ่งหรือสองแอปในช่วงเวลาหนึ่งช่วยให้มีสมาธิกับบทสนทนาที่มีคุณภาพกว่า

เมื่อเริ่มคุยกับใครแล้ว ควรสังเกตว่าบทสนทนามีความสม่ำเสมอ เคารพขอบเขต และสอดคล้องกับสิ่งที่ระบุไว้หรือไม่ ไม่จำเป็นต้องยื้อความสัมพันธ์ที่ทำให้รู้สึกกังวลหรือหมดแรง การนัดพบควรเกิดในสถานที่สาธารณะ แจ้งกำหนดการให้คนใกล้ชิดทราบ และรักษาสิทธิ์ในการยกเลิกหากสถานการณ์ไม่ปลอดภัย

การหยุดพักจากแอปสักระยะไม่ใช่สัญญาณของความล้มเหลว การพักช่วยให้แยกได้ว่าความต้องการความรักยังมีอยู่หรือกำลังใช้แอปเพื่อหนีความเหงา ความเบื่อ และความเครียด หากกลับมาใช้งานอีกครั้ง ควรกลับมาด้วยขอบเขตใหม่ ไม่ใช่กลับมาเพื่อชดเชยเวลาที่หายไปด้วยการปัดให้มากกว่าเดิม

วิกฤตศรัทธาต่อแอปหาคู่จึงไม่ได้แปลว่าคนรุ่นใหม่หมดหวังกับความสัมพันธ์ แต่หมายถึงหลายคนเริ่มตั้งคำถามกับรูปแบบการค้นหาความรักที่ทำให้ต้องประเมินและถูกประเมินอยู่ตลอดเวลา ความสัมพันธ์ที่ดีไม่ควรทำให้ชีวิตเต็มไปด้วยความกังวล การรอคอย และความรู้สึกว่าต้องพิสูจน์คุณค่าของตัวเองผ่านตัวเลขบนหน้าจอ

แอปหาคู่ยังเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้คนพบกันได้ แต่เครื่องมือไม่ควรกลายเป็นศูนย์กลางของชีวิต การใช้งานอย่างมีเป้าหมาย จำกัดเวลา สื่อสารอย่างตรงไปตรงมา และยอมพักเมื่อใจเริ่มล้า จะช่วยให้การพบคนใหม่ยังมีพื้นที่สำหรับความสบายใจและความเป็นมนุษย์มากขึ้น หากความเครียดรบกวนการนอน งาน หรือความสัมพันธ์ในชีวิตประจำวัน การพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิตอาจช่วยให้มองเห็นสาเหตุและวิธีดูแลตัวเองได้ชัดเจนขึ้น