ถ้าลูกถูก Bully ที่โรงเรียน พ่อแม่ควรทำอย่างไร?

วันหนึ่งลูกกลับจากโรงเรียนแล้วพูดว่า

“หนูไม่อยากไปโรงเรียนแล้ว”

ก่อนจะคว้ากุญแจรถบึ่งไปโรงเรียน ลองฟังให้จบก่อน เพราะคนที่ต้องกลับเข้าไปในห้องเรียนนั้นวันพรุ่งนี้ไม่ใช่เรา แต่คือลูก

1. ฟังก่อน อย่าเพิ่งถาม “ทำไมไม่สู้?”

ถามว่าเกิดอะไรขึ้น ใครทำ ที่ไหน เกิดมากี่ครั้งแล้ว และตอนนี้ลูกกลัวอะไรที่สุด

คำว่า “ทำไมไม่สู้กลับ?” อาจฟังเหมือนสอนให้เข้มแข็ง แต่เด็กบางคนอาจตีความว่า ที่โดนแบบนี้เพราะตัวเองอ่อนแอ

2. แยกให้ออกว่า “ทะเลาะ” หรือ “Bully”

เด็กมีเรื่องกันครั้งเดียวไม่ได้หมายความว่าเป็น Bullying ทุกกรณี

สิ่งที่ควรจับตาคือการล้อ กีดกัน ข่มขู่ ทำให้อับอาย หรือทำร้ายที่เกิดซ้ำหรือมีแนวโน้มเกิดอีก โดยเฉพาะเมื่ออำนาจไม่เท่ากัน เช่น หลายคนรุมคนเดียว รุ่นพี่กับรุ่นน้อง หรือใช้กลุ่มเพื่อนกดอีกคนออกจากสังคม

3. เก็บหลักฐานก่อนคุยกับโรงเรียน

จดวัน เวลา สถานที่ เหตุการณ์ และพยานเท่าที่รู้ หากเกิดออนไลน์ให้เก็บ Screenshot ข้อความ ภาพ คลิป และชื่อบัญชีไว้

“ลูกโดนแกล้งบ่อยมาก” กับ “สัปดาห์นี้เกิดสามครั้งตรงโรงอาหารช่วงพักเที่ยง” ให้น้ำหนักในการจัดการต่างกันมาก

4. คุยกับโรงเรียนโดยถามเรื่อง “ความปลอดภัย”

เริ่มจากครูประจำชั้นหรือครูที่ปรึกษา และอย่าถามแค่ว่าโรงเรียนจะลงโทษอีกฝ่ายอย่างไร

ลองถามว่า

“ตั้งแต่พรุ่งนี้ โรงเรียนจะทำอย่างไรให้ลูกของเราปลอดภัย?”

ใครจะดูแลช่วงพัก? หากเกิดอีกลูกควรไปหาใคร? โรงเรียนจะติดตามผลเมื่อไร?

คำว่า “ครูเรียกมาคุยแล้วค่ะ” ยังไม่ควรเป็นตอนจบ

5. อย่าเพิ่งไปเคลียร์กับเด็กหรือพ่อแม่อีกฝ่ายเอง

การไปดักถามเด็ก โทรต่อว่าผู้ปกครอง หรือโพสต์ประจานลงโซเชียลอาจทำให้เรื่องใหญ่ขึ้น และหลังผู้ใหญ่กลับบ้าน ลูกยังต้องเจอคนเหล่านั้นที่โรงเรียน

ให้โรงเรียนเป็นตัวกลางก่อน หากระบบไม่ทำงานค่อยยกระดับการจัดการ

6. อย่าสอนแค่ว่า “ต่อยมันกลับไป”

การป้องกันตัวเมื่อถูกทำร้ายกับการไปเอาคืนเป็นคนละเรื่อง

สิ่งที่เด็กควรรู้คือ เมื่อเกิดเหตุให้ทำอย่างไร ออกจากสถานการณ์อย่างไร ไปหาใคร และกล้าบอกผู้ใหญ่ ไม่ใช่ต้องพิสูจน์ว่าตัวเองแข็งแรงกว่าคนที่แกล้ง

7. เรื่องเงียบแล้ว ยังต้องดูลูกต่อ

บางครั้งการ Bully ไม่ได้หาย แต่เปลี่ยนจากล้อต่อหน้าเป็นกีดกันออกจากกลุ่ม หรือย้ายไปเล่นงานกันในแชต

สังเกตด้วยว่าลูกเริ่มไม่อยากไปโรงเรียน นอนไม่หลับ ผลการเรียนตก ถอนตัวจากเพื่อน หรือพฤติกรรมเปลี่ยนไปหรือไม่ หากรุนแรงหรือต่อเนื่อง ควรขอความช่วยเหลือจากผู้เชี่ยวชาญ

และหลังโรงเรียนบอกว่า “จัดการแล้ว” ลองถามลูกอีกครั้งในสัปดาห์ต่อมา

“ตอนนี้ไปโรงเรียนแล้วรู้สึกปลอดภัยขึ้นไหม?”

เพราะเรื่อง Bully ไม่ได้จบตรงวันที่ครูเรียกเด็กมาคุย แต่มันควรจบเมื่อลูกสามารถกลับไปโรงเรียนโดยไม่ต้องคอยระแวงว่า วันนี้จะโดนอะไรอีก