ก่อนจะมาเป็นช้อปปี้: จากค่ายเกม Garena สู่แอปส้มครองเมืองได้อย่างไร?

ถ้าลองไถโทรศัพท์ดู ผมเชื่อว่าเกินครึ่งต้องมีแอปไอคอนสีส้มติดเครื่องไว้อยู่แล้ว บางคนเข้าไปกดรับโค้ดเที่ยงคืน บางคนเข้าไปดูของไปเรื่อยรู้ตัวอีกทีก็กดสั่งไปแล้ว แต่รู้ไหมครับว่าย้อนกลับไปสิบกว่าปีก่อน แพลตฟอร์มที่ครอบครองตลาดอีคอมเมิร์ซบ้านเราตอนนี้ มันเริ่มมาจากบริษัทที่ไม่ได้เกี่ยวข้องกับการขายของเลยแม้แต่นิดเดียว

ย้อนไปปี 2009 ที่สิงคโปร์ ชายชื่อ ฟอร์เรสต์ ลี (Forrest Li) ก่อตั้งบริษัทเล็กๆ ชื่อ Garena ขึ้นมา ยุคนั้นคนสายเกมรู้จักกันดีเพราะเขาทำแพลตฟอร์มเกมออนไลน์อย่างเดียวเลย ทำไปทำมาธุรกิจโตแรงมากจนกลายเป็นสตาร์ทอัพยูนิคอร์นระดับท็อปของภูมิภาค

แต่จุดเปลี่ยนจริงจังมันเริ่มตรงที่ ทีมงานของ Garena เริ่มสังเกตเห็นพฤติกรรมคนใช้อาเซียนที่เปลี่ยนไป คนเริ่มหยิบสมาร์ทโฟนขึ้นมาทำทุกอย่าง ไม่ใช่แค่เล่นเกม แต่เริ่มอยากสั่งซื้อของผ่านหน้าจอเล็กๆ นี้ด้วย ปัญหาก็คือตลาดออนไลน์ยุคนั้นซื้อยากขายยากไปหมด หน้าเว็บยุคแรกๆ โหลดบนมือถือก็พัง ระบบจ่ายเงินก็ยุ่งยาก แถมคนซื้อคนขายก็ยังไม่ค่อยไว้ใจกันเท่าไหร่

ปี 2015 ฟอร์เรสต์ ลี เลยดึงตัว คริส เฟิง (Chris Feng) ผู้บริหารมือเก๋าจาก Rocket Internet และ Lazada มาร่วมทีม แล้วลุยเปิดตัวแอปซื้อขายบนมือถือเต็มตัวในชื่อ Shopee ลุยพร้อมกันทีเดียวหลายประเทศ ทั้งสิงคโปร์ มาเลเซีย อินโดนีเซีย ไทย ไต้หวัน เวียดนาม และฟิลิปปินส์

สิ่งที่ทำให้ Shopee ทำผลงานได้ต่างจากคนอื่นในยุคนั้น คือการมองเกมขาดเรื่องพฤติกรรมผู้บริโภค ขณะที่เจ้าใหญ่ๆ ตอนนั้นอย่าง Lazada ยังทุ่มพัฒนาเว็บไซต์บนคอมพิวเตอร์เป็นหลัก ทีม Shopee กลับมองว่า "คนอาเซียนส่วนใหญ่ไม่ได้เริ่มจากการใช้คอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ แต่พวกเขาข้ามไปใช้สมาร์ทโฟนเป็นอุปกรณ์หลักเลย"

Shopee เลยถูกสร้างมาเพื่อมือถือแบบ 100% ตั้งแต่วันแรก หน้าตาแอปใช้ง่ายคล้ายโซเชียลมีเดีย มีระบบแชทคุยตรงระหว่างคนซื้อกับคนขาย และที่สำคัญคือออกระบบ Shopee Guarantee กักเงินไว้ก่อนจนกว่าผู้ซื้อจะได้รับของ ซึ่งแก้ไขความกลัวเรื่องโดนโกงของคนยุคนั้นได้ตรงจุดพอดี

พอธุรกิจโตติดลมบน ในปี 2017 บริษัทแม่ก็รีแบรนด์ครั้งใหญ่ เปลี่ยนชื่อจาก Garena เป็น Sea Group เพื่อคุม 3 ขาธุรกิจหลัก ทั้งเกม (Garena) อีคอมเมิร์ซ (Shopee) และการเงินดิจิทัล (SeaMoney) ก่อนจะพาบริษัทเข้าเทรดในตลาดหุ้นนิวยอร์ก (NYSE) ได้สำเร็จ