5 จังหวัดทุ่งกุลาร้องไห้

ทุ่งกุลาร้องไห้ เป็นภูมิภาคทางภูมิศาสตร์ที่มีอาณาเขตกว้างใหญ่ครอบคลุมพื้นที่ถึง 5 จังหวัด ในภาคอีสานของประเทศไทย 

 1. จังหวัดร้อยเอ็ด (มีพื้นที่ส่วนใหญ่ที่สุด)

 2. จังหวัดสุรินทร์

 3. จังหวัดศรีสะเกษ

 4. จังหวัดมหาสารคาม

 5. จังหวัดยโสธร

📜 ความเป็นมาและตำนานชื่อ "ทุ่งกุลาร้องไห้"

พื้นที่แห่งนี้มีลักษณะเป็นแอ่งกระทะขนาดใหญ่ ในอดีตมีเนื้อที่กว้างขวางกว่า 2 ล้านไร่ สภาพดั้งเดิมก่อนที่จะมีการพัฒนาแหล่งน้ำและการเกษตรนั้นขึ้นชื่อเรื่องความโหดร้ายของธรรมชาติ คือ "หน้าแล้ง แล้งจนแผ่นดินแตกแยก หน้าฝน น้ำท่วมท้นจนมองไม่เห็นฝั่ง"

   "กุลา" เป็นชื่อที่คนอีสานโบราณใช้เรียกกลุ่มชนเผ่าไทใหญ่ หรือตองสู ที่เดินทางมาจากพม่าเพื่อเร่ขายสินค้า (ผ้า มุ้ง เครื่องเหล็ก) ชนกลุ่มนี้ขึ้นชื่อเรื่องความอดทน แข็งแกร่ง และเดินทางไกลเก่งมาก

   เรื่องเล่ามีอยู่ว่า มีคณะพ่อค้าชาวกุลาเดินทางเข้ามาค้าขายในภาคอีสาน และต้องเดินตัดผ่านทุ่งกว้างแห่งนี้ในฤดูแล้ง ด้วยความที่ทุ่งนี้กว้างใหญ่ไพศาล ไม่มีต้นไม้บังแดด ไม่มีแหล่งน้ำดื่มเลย เดินทางเท่าไหร่ก็ไม่ถึงจุดหมายสักที จนกระทั่งเสบียงและน้ำหมด พ่อค้าชาวกุลาที่ว่าอึดและอดทนหนาต่อความยากลำบาก ยังถึงกับหมดแรง นั่งร้องไห้ด้วยความท้อแท้และคิดว่าจะต้องเอาชีวิตมาทิ้งไว้ที่นี่ (บางตำนานเล่าว่าถึงขั้นยอมโยนสินค้าทิ้งเพื่อเอาชีวิตรอด) พื้นที่ตรงนี้จึงถูกเรียกว่า "ทุ่งกุลาร้องไห้" นับแต่นั้นมา

ในอีกมุมหนึ่ง มีวรรณกรรมท้องถิ่นที่เล่าเชื่อมโยงว่า พื้นที่นี้เคยเป็นเมืองโบราณหรือทางผ่านของตัวละครในตำนาน ซึ่งต้องพบกับความโศกเศร้าและการพลัดพรากกลางทุ่งกว้าง จนกลายเป็นที่มาของชื่อร้องไห้เช่นกัน

🌾 จาก "ทุ่งร้างสุดโหด" สู่ "แหล่งปลูกข้าวหอมมะลิที่ดีที่สุดในโลก"

ในอดีตทุ่งกุลาร้องไห้แทบจะทำประโยชน์อะไรไม่ได้เลยนอกจากเลี้ยงสัตว์ในบางฤดู แต่หลังจากรัฐบาลได้เข้ามาจัดสรรระบบชลประทาน พัฒนาที่ดิน และฟื้นฟูสภาพแวดล้อมอย่างจริงจัง

จุดพลิกผัน: แร่ธาตุในดิน ความเค็มของดินบางส่วน และสภาพภูมิอากาศที่แห้งแล้งจัดในช่วงข้าวออกรวง กลับกลายเป็นปัจจัยเค้นชั้นยอดที่ทำให้ต้นข้าวหลั่งสารหอมออกมา ส่งผลให้ทุ่งกุลาร้องไห้กลายเป็น แหล่งปลูกข้าวหอมมะลิ (โดยเฉพาะพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105) ที่มีคุณภาพดีที่สุด หอมที่สุด และได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) ทั้งในไทยและระดับนานาชาติจากทุ่งที่เคยทำให้คนร้องไห้เพราะความแร้นแค้น ในปัจจุบันกลายเป็นอู่ข้าวอู่น้ำที่สร้างรอยยิ้มและรายได้มหาศาลให้กับชาวอีสานทั้ง 5 จังหวัด