เรา "ไม่ควรปลุก" คนที่กำลัง "ละเมอ" จริงหรือ?
ความเชื่อโบราณที่ส่งต่อกันมาจากรุ่นสู่รุ่นว่า "ห้ามปลุกคนที่กำลังเดินละเมอเด็ดขาด เพราะอาจทำให้ช็อกหรือหัวใจวายจนเสียชีวิตได้" เป็นหนึ่งในคำเตือนที่ทำให้หลายคนหวาดกลัวและเลือกที่จะยืนดูอยู่ห่างๆ เมื่อเห็นคนใกล้ตัวมีอาการนี้ แต่ในความเป็นจริงแล้ว การปล่อยให้คนที่กำลังละเมอเดินไปมาโดยไม่ทำอะไรเลยต่างหากที่เป็นอันตรายถึงชีวิตยิ่งกว่า
อาการเดินละเมอ หรือที่ทางการแพทย์เรียกว่า Somnambulism มักเกิดขึ้นในช่วงที่เราหลับลึกที่สุด (NREM Sleep) ซึ่งคลื่นสมองจะทำงานช้าลง แต่กลไกบางอย่างในสมองเกิดความสับสน ทำให้สมองส่วนที่ควบคุมการรับรู้และสตินั้นยังคงหลับใหล แต่สมองส่วนที่สั่งการเคลื่อนไหวของร่างกายกลับตื่นขึ้นมาทำงาน ทำให้ผู้ที่ละเมอสามารถลุกขึ้นเดิน เปิดประตู หรือแม้แต่หยิบจับสิ่งของได้เหมือนหุ่นยนต์ โดยที่ไม่มีสติสัมปชัญญะ ดวงตาอาจลืมขึ้นแต่ไม่สามารถประมวลผลสิ่งที่เห็นได้ตามปกติ
สำหรับความเชื่อที่ว่าการปลุกคนละเมอจะทำให้เสียชีวิตนั้น ขอยืนยันตามหลักวิทยาศาสตร์เลยว่า "ไม่เป็นความจริง" และไม่เคยมีบันทึกทางการแพทย์ว่ามีผู้เสียชีวิตจากการถูกปลุกโดยตรง อาการสะดุ้ง ตกใจ หรือสับสนมึนงงที่เกิดขึ้นเมื่อถูกปลุก เรียกว่าภาวะสมองเฉื่อยหลังตื่นนอน (Sleep Inertia) ซึ่งเกิดจากการที่สมองถูกกระชากให้ตื่นจากภาวะหลับลึกอย่างกะทันหัน คล้ายกับการรีสตาร์ทคอมพิวเตอร์ที่ต้องใช้เวลาในการประมวลผลใหม่เท่านั้น ไม่ได้เกี่ยวกับการที่วิญญาณกลับเข้าร่างไม่ทันแต่อย่างใด
สิ่งที่น่ากลัวและเป็นความเสี่ยงที่แท้จริงคือ "การเกิดอุบัติเหตุขณะละเมอ" เพราะสมองส่วนที่คอยเตือนภัยหรือควบคุมสัญชาตญาณเอาตัวรอดนั้นไม่ได้ทำงาน ทำให้ผู้ละเมอไม่รู้สึกกลัวและไม่รู้สึกเจ็บ มีหลายกรณีที่เกิดเหตุสลด เช่น เดินออกไปกลางถนน พลัดตกบันได หรือหยิบของมีคมโดยไม่รู้ตัว ดังนั้นการช่วยเหลือและนำทางพวกเขาให้ปลอดภัยจึงเป็นสิ่งสำคัญที่สุด โดยผู้เชี่ยวชาญแนะนำวิธีรับมือคือ หากผู้ละเมออยู่ในพื้นที่ที่ปลอดภัยให้คอยสังเกตการณ์ก็พอ แต่หากมีทีท่าว่าจะเกิดอันตราย ให้ใช้การสัมผัสเบาๆ และพูดด้วยน้ำเสียงนุ่มนวลเพื่อนำทางกลับไปนอนที่เตียง หากจำเป็นต้องปลุกจริงๆ ควรใช้วิธีทำให้เกิดเสียงดังจากระยะห่างเพื่อให้เขาตกใจตื่นเอง ดีกว่าการพุ่งเข้าไปเขย่าตัวแรงๆ
ท้ายที่สุดแล้ว เป้าหมายหลักไม่ใช่การตั้งหน้าตั้งตาปลุกให้ตื่น แต่คือการปกป้องและนำทางคนเหล่านั้นให้กลับไปอยู่ในจุดที่ปลอดภัย การทำความเข้าใจข้อเท็จจริงทางวิทยาศาสตร์จะช่วยหักล้างความกลัวจากความเชื่อผิดๆ และทำให้เราสามารถรับมือกับสถานการณ์ได้อย่างถูกต้อง มั่นใจ และปลอดภัยที่สุด
เขียนโดย Kyogisa
เปรียบเทียบ GDP ปี 2025 ของประเทศไทยกับเวียดนาม
เปิดเลขธูป 3 ตัวตรง "ท้าวเวสสุวรรณ" วันที่ 1 ธันวาคม 2569
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569
แก๊งคอลเซ็นเตอร์หลอกอดีตข้าราชการ สูญเงิน 7.8 แสนบาท! ใช้สารพัดวิธีทำให้เหยื่อกลัว ก่อนดูดเงินจนเกือบหมดตัว
9 โรงเรียนรัฐบาลที่เด็กใฝ่ฝัน! แต่ละปีแข่งขันกันดุเดือด
10 ชื่อผู้ชายไทยยอดนิยม สมชายแชมป์ 479,924 คน พร้อมความหมายและเทรนด์ชื่อแต่ละยุค
ดาราดัง "แลร์รี พอยน์เด็กซ์เตอร์" จากเรื่อง "S.W.A.T." เสียชีวิตแล้ว
วิเคราะห์เลขเด็ดคำชะโนด! ส่องเลขเด่นงวด 1 ธ.ค. 69
เลขน่าจับตา "แต๋วจ๋า พารวย" วันที่ 1 ธันวาคม 2569
เตือนนักท่องเที่ยว สหภาพรถไฟฟ้าใต้ดินในเกาหลีใต้เริ่มการประท้วงอย่างเป็นทางการในวันนี้
คนไทยโบราณใช้อะไรแทนสบู่และแชมพู เปิด 10 ของจากธรรมชาติ ตั้งแต่มะกรูดถึงดินสอพอง
อิฐโปร่งแสงและคอนกรีตส่งผ่านแสง นวัตกรรมก่อสร้างที่ทำให้กำแพงปูนมองเห็นแสงได้
ไขปริศนา "น้ำชา 5 ถ้วย" หน้าตี่จู่เอี๊ยะ และเหตุผลที่เจ้าที่ไทย-จีนวางตำแหน่งต่างกันสุดขั้ว
ถอดรหัส "เลขอัปมงคล" จากทั่วทุกมุมโลก เมื่อเลขศาสตร์ ความเชื่อ และคติชนวิทยา หล่อหลอมตัวเลขต้องห้าม
เคล็ดลับเสริมเสน่ห์ของชาว 12 ราศี ตามหลักโหราศาสตร์จิตวิทยาและอิทธิพลดวงดาว
ย้อนรอย 120 ปี จากยุคไพร่ที่จ่ายเงินเดือนละ 6 บาทแทนการเข้าเวร สู่การจับสลากใบดำ-ใบแดง

