ทำไมเรามักจำเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นตรงกับลางสังหรณ์ แต่ลืมครั้งที่เดาผิดไปทั้งหมด

เคยไหมที่นั่งอยู่ดีๆ แล้วก็นึกถึงใครบางคนขึ้นมา ไม่กี่นาทีต่อมาคนคนนั้นก็โทรเข้ามาพอดี หรือบางครั้งมีความรู้สึกแวบเข้ามาในหัวว่าวันนี้ต้องเจอเรื่องบางอย่างแน่เลย แล้วมันก็เกิดขึ้นจริงๆ จนเราเผลออุทานกับตัวเองว่าแม่นเหลือเกิน เรื่องพวกนี้ดูเหมือนจะเป็นลางสังหรณ์พิเศษที่เรามีติดตัวกันทุกคน แต่พอลองมองย้อนกลับไปดีๆ ในชีวิตที่ผ่านมา เราเคยนับไหมว่าเรามีความรู้สึกแบบเดียวกันนี้กี่ครั้งที่มันไม่เกิดขึ้นเลย

ความรู้สึกเหมือนเรามีตาทิพย์เป็นกลไกที่น่าสนใจมากของสมองมนุษย์ เรามักจะจดจำช่วงเวลาที่เหตุการณ์จริงกับสิ่งที่คิดไว้ตรงกันได้อย่างแม่นยำ ฝังใจเหมือนเป็นหลักฐานความสามารถพิเศษ แต่กับอีกร้อยครั้งพันครั้งที่เราเดาไปเรื่อย เปรียบเทียบโน่นนี่นึกไปเอง แล้วทุกอย่างก็ผ่านไปโดยไม่มีอะไรเกิดขึ้น เรากลับลืมมันไปสนิท เหมือนสมองคัดกรองเก็บไว้แค่ไฟล์ที่น่าตื่นเต้นทิ้งไฟล์ที่ไม่ตรงเป้าไปหมด

การที่สมองเลือกจำเฉพาะสิ่งที่ตรงกับใจ ไม่ใช่เรื่องผิดปกติอะไร มันคือสัญชาตญาณของการเอาตัวรอดที่ติดตัวมาแต่ดั้งเดิม สมองคนเราถูกออกแบบมาให้มองหารูปแบบเพื่อพยากรณ์สิ่งที่จะเกิดต่อไปข้างหน้า การเจอเหตุการณ์ที่ตรงกับลางสังหรณ์เหมือนเป็นการตอกย้ำว่าสิ่งที่คิดนั้นถูกต้อง มันเลยกลายเป็นความทรงจำที่เด่นชัดขึ้นมา ส่วนเรื่องที่ทายผิดหรือลางสังหรณ์ที่แห้วนั้นเป็นแค่เสียงรบกวนที่สมองจัดว่าไม่สำคัญ จึงไม่ได้ให้ค่าหรือบันทึกไว้ในความจำระยะยาว

ลองมองดูคนรอบตัวที่มักจะพูดว่าตัวเองมีลางสังหรณ์แม่นยำอยู่เสมอ หลายครั้งเราจะพบว่าเขาพูดถึงแต่เหตุการณ์ที่สำเร็จ แต่ไม่ค่อยมีใครหยิบยกเรื่องที่ตัวเองคาดเดาผิดพลาดมาเล่าให้ฟังอย่างจริงจัง มันเหมือนการเลือกฟังเฉพาะเพลงที่ชอบแล้วบอกว่าคนนี้ทำเพลงดีทุกเพลง ทั้งที่จริงๆ แล้วอาจจะมีเพลงที่ฟังไม่รื่นหูอยู่มากมายที่ถูกมองข้ามไป

ความเชื่อเรื่องลางสังหรณ์ช่วยให้ชีวิตดูมีสีสันขึ้นมาบ้าง มันเป็นเหมือนเครื่องปรุงรสให้โลกใบนี้ดูมีอะไรให้ลุ้น แต่ถ้าเราเผลอไปฝากความหวังหรือใช้มันเป็นเข็มทิศตัดสินใจเรื่องสำคัญเพียงอย่างเดียว ก็อาจจะต้องเผื่อใจไว้บ้าง ความเป็นจริงมักประกอบด้วยปัจจัยมากมายที่ยากจะหยั่งรู้ การมองโลกด้วยความเข้าใจว่าสมองเรามีนิสัยชอบเล่นตลกแบบนี้ จะช่วยให้เรากลับมาอยู่กับปัจจุบันได้นิ่งขึ้น

ไม่ได้หมายความว่าความรู้สึกลึกๆ ในใจไม่มีความหมายนะ บางครั้งประสบการณ์ที่สะสมมานานก็นำไปสู่การตัดสินใจที่รวดเร็วโดยที่เราไม่รู้ตัว จนดูเหมือนเป็นลางสังหรณ์ แต่นั่นเป็นเรื่องของความเชี่ยวชาญที่สั่งสมมา มากกว่าจะเป็นพลังวิเศษอะไรที่เหนือธรรมชาติ การยอมรับความจริงข้อนี้ช่วยให้เราใช้ชีวิตได้โดยไม่ต้องแบกความกังวลหรือความตื่นเต้นเกินเหตุ

ถ้าวันไหนมีความรู้สึกอะไรแวบเข้ามา ลองสังเกตตัวเองดูเล่นๆ ว่านี่เป็นครั้งแรกในรอบสัปดาห์หรือเปล่า หรือจริงๆ แล้วเราคิดเรื่องนี้วนไปวนมาเป็นร้อยเรื่องแล้ววันนี้เพิ่งจะมีเรื่องหนึ่งที่บังเอิญตรงพอดี การหัดตั้งคำถามกับตัวเองแบบนี้จะช่วยให้เราเห็นจังหวะชีวิตของตัวเองได้ชัดเจนขึ้น ไม่หลงไปกับภาพลวงตาของความบังเอิญที่สมองพยายามสร้างขึ้นเพื่อความบันเทิงใจ

สุดท้ายแล้วเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในชีวิตส่วนใหญ่ก็เป็นไปตามเหตุและผลของมันนั่นแหละ การที่บางอย่างเกิดขึ้นตรงกับที่นึกไว้ ก็แค่เรื่องสนุกที่น่าเก็บไว้เล่าต่อเป็นรอยยิ้ม ส่วนความผิดพลาดจากการเดาผิดก็เป็นแค่เรื่องปกติธรรมดาที่ไม่ต้องเก็บมาใส่ใจมากนัก การใช้ชีวิตด้วยการยอมรับความจริงข้อนี้อาจจะช่วยให้เราเบาแรงขึ้นเยอะ ไม่ต้องคอยกังวลกับลางสังหรณ์ แต่มีความสุขกับทุกวันที่ค่อยๆ ผ่านเข้ามา