คนเรามีชีวิตได้มากสุดกี่วันและสั้นแค่ไหนเมื่อเทียบกับอายุของโลกและจักรวาล

เคยลองคิดเล่น ๆ ไหมว่า ถ้าชีวิตทั้งชีวิตของเราถูกนำไปวางบนเส้นเวลาเดียวกับโลกหรือจักรวาล มันจะมีขนาดเล็กแค่ไหน

หลายคนรู้สึกว่าชีวิตยาวนานเหลือเกิน โดยเฉพาะตอนนั่งประชุมวันจันทร์ หรือตอนรอสิ้นเดือนเงินเดือนออก

แต่ถ้ามองจากมุมของจักรวาล ชีวิตมนุษย์อาจสั้นกว่าที่เราคิดมาก

เริ่มจากสถิติที่น่าสนใจก่อน

มนุษย์ที่มีอายุยืนที่สุดเท่าที่มีการบันทึกอย่างเป็นทางการ คือหญิงชาวฝรั่งเศสชื่อ Jeanne Calment ซึ่งมีอายุ 122 ปี 164 วัน

เมื่อแปลงเป็นวัน จะเท่ากับประมาณ 44,724 วัน

ฟังดูเยอะมากใช่ไหม

แต่ลองเอาไปเทียบกับสิ่งต่าง ๆ รอบตัวดู

ต้นไม้บางต้นบนโลกมีอายุมากกว่า 2,000 ปี

นั่นหมายถึงมันยืนอยู่ตรงนั้นมานานกว่า 730,000 วัน

หรือคิดเป็นประมาณ 16 เท่าของชีวิตมนุษย์ที่ยืนยาวที่สุดเท่าที่เคยมีมา

ถัดมาคือมหาพีระมิดแห่งกีซาในอียิปต์

สิ่งก่อสร้างนี้มีอายุราว 4,500 ปี

มันผ่านการเกิดและตายของมนุษย์มาหลายสิบรุ่นแล้ว ขณะที่ตัวมันเองยังคงตั้งอยู่เกือบเหมือนเดิม

ถ้าขยับมองในระดับของอารยธรรมมนุษย์

อารยธรรมขนาดใหญ่ที่เรารู้จักกันในประวัติศาสตร์มีอายุประมาณ 5,000 ปี

นั่นคือราว 1.8 ล้านวัน

แต่เรื่องที่น่าตกใจกว่านั้นคือ มนุษย์สายพันธุ์ Homo sapiens อย่างพวกเรา มีอายุราว 300,000 ปีเท่านั้น

ก่อนหน้านั้นโลกดำรงอยู่มานานอย่างเหลือเชื่อโดยไม่มีมนุษย์แม้แต่คนเดียว

ลองย้อนกลับไปไกลกว่านั้นอีก

ไดโนเสาร์เคยครองโลกอยู่ประมาณ 180 ล้านปี

ลองคิดดูว่าถ้ามนุษย์คนหนึ่งมีอายุ 80 ปี ไดโนเสาร์จะอยู่ยาวนานกว่าชีวิตของเขาประมาณ 2.25 ล้านเท่า

และแม้แต่ไดโนเสาร์เองก็ยังเป็นเพียงช่วงเวลาสั้น ๆ ของประวัติศาสตร์โลก

เพราะโลกของเรามีอายุประมาณ 4.54 พันล้านปี

ตัวเลขนี้ใหญ่จนสมองมนุษย์แทบจินตนาการไม่ออก

ถ้าแปลงเป็นวัน จะได้มากกว่า 1.6 ล้านล้านวัน

แต่ยังไม่ใช่แชมป์

เพราะจักรวาลมีอายุประมาณ 13.8 พันล้านปี

หรือมากกว่า 5 ล้านล้านวัน

เมื่อเทียบกับชีวิตมนุษย์ที่ยืนยาวที่สุด จักรวาลมีอายุมากกว่าประมาณ 112 ล้านเท่า

ตัวเลขนี้ใหญ่เกินกว่าที่เราจะรู้สึกอะไรกับมันได้

ดังนั้นนักดาราศาสตร์จึงชอบใช้การเปรียบเทียบแทน

ลองสมมติว่าอายุของจักรวาลทั้งหมดถูกย่อเหลือเพียง 1 ปี

บิกแบงเกิดขึ้นวันที่ 1 มกราคม

โลกเกิดขึ้นประมาณต้นเดือนกันยายน

ไดโนเสาร์ปรากฏตัวช่วงปลายเดือนธันวาคม

ไดโนเสาร์สูญพันธุ์ประมาณวันที่ 30 ธันวาคม

มนุษย์สายพันธุ์เราเพิ่งปรากฏตัวในช่วงไม่กี่นาทีก่อนเที่ยงคืนของวันที่ 31 ธันวาคม

ส่วนอารยธรรมทั้งหมดที่เราภูมิใจนักหนา ไม่ว่าจะเป็นอียิปต์ กรีก โรมัน ไทย จีน อินเทอร์เน็ต หรือ AI

ทั้งหมดเกิดขึ้นในช่วงไม่กี่วินาทีก่อนเสียงนับถอยหลังปีใหม่เท่านั้น

แล้วชีวิตของคนคนหนึ่งล่ะ

ถ้าคุณมีอายุ 80 ปีเต็ม

เมื่อเทียบกับจักรวาลที่ถูกย่อเหลือ 1 ปี ชีวิตคุณจะยาวประมาณ 0.18 วินาทีสุดท้ายก่อนเที่ยงคืน

ใช่แล้ว ไม่ถึง 1 วินาทีด้วยซ้ำ

ฟังดูเหมือนชีวิตมนุษย์เล็กนิดเดียวจนไม่มีความหมาย

แต่ในอีกมุมหนึ่ง มันกลับน่าทึ่งมาก

เพราะภายในเวลาเพียงเสี้ยววินาทีนั้น เราสามารถสร้างภาษา สร้างอารยธรรม ส่งยานออกไปนอกโลก คิดค้นวิทยาศาสตร์ และตั้งคำถามถึงต้นกำเนิดของจักรวาลได้

บางทีสิ่งที่น่าทึ่งที่สุดอาจไม่ใช่อายุที่ยาวนานของจักรวาล

แต่คือการที่จักรวาลอายุ 13.8 พันล้านปี สามารถสร้างสิ่งมีชีวิตตัวเล็ก ๆ ที่ใช้เวลาเพียงไม่กี่หมื่นวัน แล้วหันกลับมาตั้งคำถามว่าตัวเองเกิดมาทำไมได้ต่างหาก