Operation Mincemeat แผนลวงสุดเหลือเชื่อที่ทำให้ฮิตเลอร์เข้าใจผิดเรื่องซิซิลี

ในสงครามโลกครั้งที่ 2 การรบไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะบนสนามรบเท่านั้น หลายครั้งชัยชนะเริ่มจากข้อมูลลับ ข่าวปลอม และการทำให้ฝ่ายตรงข้ามเชื่อในสิ่งที่ไม่จริง หนึ่งในแผนลวงที่แปลกที่สุดและโด่งดังที่สุดของอังกฤษคือ Operation Mincemeat ปฏิบัติการที่ใช้ศพชายคนหนึ่งสร้างตัวตนปลอมขึ้นมา เพื่อหลอกให้เยอรมนีเข้าใจผิดเกี่ยวกับแผนบุกของฝ่ายสัมพันธมิตร

เรื่องนี้เริ่มจากสถานการณ์ในช่วงต้นปี 1943 หลังฝ่ายสัมพันธมิตรประสบความสำเร็จในแอฟริกาเหนือ เป้าหมายต่อไปคือทะเลเมดิเตอร์เรเนียน โดยซิซิลีเป็นจุดที่เหมาะที่สุดสำหรับการบุกอิตาลี ปัญหาคือความชัดเจนเกินไปของซิซิลีทำให้เยอรมนีและอิตาลีน่าจะเดาได้ทันทีว่าฝ่ายสัมพันธมิตรจะมาทางนี้

อังกฤษจึงต้องสร้างภาพลวงให้ฝ่ายนาซีเชื่อว่าเป้าหมายแท้จริงไม่ใช่ซิซิลี แต่เป็นกรีซและซาร์ดิเนีย แนวคิดใหญ่คือทำให้ศัตรูย้ายกำลังไปป้องกันพื้นที่ผิดจุด เพื่อให้การบุกซิซิลีมีโอกาสสำเร็จมากขึ้น

ต้นตอของแผนประหลาดนี้โยงไปถึงบันทึกลับที่เรียกว่า Trout Memo ซึ่งเสนอสารพัดวิธีหลอกศัตรู หนึ่งในข้อเสนอคือการใช้ศพที่แต่งตัวเป็นนายทหาร พร้อมเอกสารปลอมในกระเป๋า แล้วปล่อยให้ศพลอยไปถึงชายฝั่งที่ฝ่ายเยอรมันสามารถเข้าถึงข้อมูลได้ แนวคิดนี้ดูเหมือนนิยายสายลับมากกว่ายุทธศาสตร์จริง แต่สุดท้ายมันกลับถูกนำมาพัฒนาเป็นปฏิบัติการใหญ่

ผู้ที่มีบทบาทสำคัญคือชาร์ลส์ ชอลมอนเดลีย์ เจ้าหน้าที่ MI5 และอีเวน มอนตากู จากหน่วยข่าวกรองกองทัพเรือ ทั้งคู่ต้องทำให้ศพที่ไม่มีชีวิตกลายเป็นนายทหารอังกฤษที่ดูสมจริงทุกมิติ ตั้งแต่ชื่อ ตำแหน่ง เอกสารประจำตัว ของใช้ส่วนตัว ไปจนถึงเรื่องรักส่วนตัวที่ทำให้ตัวละครนี้ดูมีชีวิตจริง

ศพที่ถูกนำมาใช้คือกลินเดอร์ ไมเคิล ชายชาวเวลส์ที่เสียชีวิตในลอนดอน เขาถูกสร้างตัวตนใหม่ในชื่อพันตรีวิลเลียม มาร์ติน แห่งนาวิกโยธินอังกฤษ เพื่อให้ดูเหมือนนายทหารที่ประสบอุบัติเหตุระหว่างปฏิบัติภารกิจลับ

ทีมงานเติมรายละเอียดเล็ก ๆ ลงไปอย่างพิถีพิถัน มีทั้งบัตรประจำตัว จดหมายจากคนรักชื่อแพม รูปถ่าย ใบเสร็จแหวนหมั้น บุหรี่ เหรียญศาสนา และของจิปาถะในกระเป๋า สิ่งเหล่านี้เรียกว่าเศษชีวิตในกระเป๋า ซึ่งช่วยให้ผู้ที่พบศพเชื่อว่าเขาเป็นคนจริง ไม่ใช่ร่างที่ถูกจัดฉากขึ้นมา

หัวใจของแผนคือจดหมายปลอมจากนายพลอังกฤษถึงผู้บัญชาการฝ่ายสัมพันธมิตรในแอฟริกาเหนือ เนื้อหาจงใจทำให้ดูเหมือนซิซิลีเป็นเพียงเป้าหมายหลอก ส่วนเป้าหมายแท้จริงคือกรีซ ข้อความต้องเขียนให้ไม่ตรงเกินไป เพราะถ้าดูตั้งใจหลอกมากเกินไป ฝ่ายเยอรมันอาจเริ่มสงสัยทันที

อังกฤษเลือกชายฝั่งเมืองอูเอลบาในสเปนเป็นจุดปล่อยศพ เพราะพื้นที่นั้นมีอิทธิพลของเยอรมนีสูง และสเปนในเวลานั้นมีเจ้าหน้าที่บางส่วนที่อาจส่งต่อข้อมูลให้ฝ่ายนาซีได้ ศพของพันตรีมาร์ตินถูกขนส่งด้วยเรือดำน้ำ HMS Seraph ก่อนถูกปล่อยลงทะเลในเช้ามืดวันที่ 30 เมษายน 1943

ไม่นานหลังจากนั้น ชาวประมงสเปนพบศพและส่งต่อให้เจ้าหน้าที่ท้องถิ่น อังกฤษแสร้งทำเป็นกังวลอย่างมากว่ากระเป๋าเอกสารลับต้องถูกส่งคืนโดยเร็ว การทำท่าร้อนใจนี้ยิ่งกระตุ้นให้สายลับเยอรมันสนใจเอกสารในกระเป๋ามากขึ้น

ท้ายที่สุด เอกสารตกไปถึงมือฝ่ายเยอรมันและถูกถ่ายสำเนา รายงานข่าวกรองของนาซีสรุปว่าเอกสารเหล่านี้น่าเชื่อถืออย่างยิ่ง ฮิตเลอร์จึงเอนเอียงไปทางความเชื่อว่าฝ่ายสัมพันธมิตรจะโจมตีกรีซและซาร์ดิเนีย ไม่ใช่ซิซิลี

เมื่อฝ่ายสัมพันธมิตรเริ่มปฏิบัติการบุกซิซิลีในวันที่ 10 กรกฎาคม 1943 เยอรมนีมีการจัดกำลังบนเกาะไม่มากพอเมื่อเทียบกับขนาดการบุก กองกำลังอังกฤษ อเมริกัน และแคนาดายกพลขึ้นบกพร้อมเรือและเครื่องบินจำนวนมหาศาล ก่อนค่อย ๆ ยึดเกาะได้ภายในกลางเดือนสิงหาคม

ความสำเร็จของ Operation Mincemeat ไม่ได้หมายความว่ามันเป็นปัจจัยเดียวที่ทำให้การบุกซิซิลีสำเร็จ เพราะฝ่ายสัมพันธมิตรยังใช้แผนลวงอื่นควบคู่กัน และฮิตเลอร์เองก็เคยกังวลเรื่องกรีซอยู่แล้ว แต่แผนนี้ช่วยผลักให้เขาเชื่อในทิศทางที่ฝ่ายอังกฤษต้องการ

เรื่องราวของ Operation Mincemeat จึงกลายเป็นตัวอย่างคลาสสิกของสงครามข่าวกรองที่ทั้งแปลก กล้า และน่าขนลุกในเวลาเดียวกัน จากศพชายไร้ชื่อคนหนึ่ง อังกฤษสร้างนายทหารปลอมที่ไม่มีวันมีชีวิตจริง แต่กลับมีอิทธิพลต่อการตัดสินใจของผู้นำเผด็จการตัวจริง และช่วยเปิดทางให้ฝ่ายสัมพันธมิตรเดินหน้าเข้าสู่อิตาลีได้สำเร็จ