สัตว์ที่อายุยืนที่สุดในโลก เปิดรายชื่อสิ่งมีชีวิตที่แทบ “ไม่รู้จักคำว่าตาย”

บนโลกของเรามีสิ่งมีชีวิตจำนวนมากที่มีอายุขัยสั้นเพียงไม่กี่วัน แต่ในอีกมุมหนึ่งของธรรมชาติกลับมีสัตว์บางชนิดที่สามารถมีชีวิตยืนยาวอย่างน่าทึ่ง บางชนิดมีอายุเป็น ร้อยปี บางชนิดเป็นพันปี และบางชนิดถึงขั้นถูกเรียกว่า “สัตว์อมตะ” เพราะสามารถย้อนวงจรชีวิตตัวเองได้

นักวิทยาศาสตร์ทั่วโลกยังคงศึกษากลไกเหล่านี้อย่างจริงจัง เพราะการเข้าใจความลับของสิ่งมีชีวิตที่อายุยืน อาจช่วยไขปริศนาเรื่อง ความแก่ชรา การซ่อมแซมเซลล์ และการยืดอายุของมนุษย์ในอนาคต ได้ด้วย

ต่อไปนี้คือสิ่งมีชีวิตที่ขึ้นชื่อว่า อายุยืนที่สุดในโลก แบ่งตามกลุ่มหลักของสัตว์

 

1. กลุ่ม “สัตว์อมตะ” (Biological Immortality)

สัตว์ในกลุ่มนี้ไม่ได้มีอายุขัยที่สิ้นสุดตามธรรมชาติ กล่าวคือ แทบจะไม่ตายเพราะความแก่ แต่ส่วนใหญ่จะเสียชีวิตจากปัจจัยภายนอก เช่น การถูกล่า โรค หรือสภาพแวดล้อม

แมงกะพรุนอมตะ

ชื่อวิทยาศาสตร์: Turritopsis dohrnii

สิ่งมีชีวิตชนิดนี้ได้รับฉายาว่า “แมงกะพรุนอมตะ” เพราะมันมีความสามารถพิเศษที่แทบไม่มีสัตว์ชนิดอื่นทำได้

เมื่อแมงกะพรุนชนิดนี้เผชิญกับภาวะเครียด เช่น

• อายุเพิ่มมากขึ้น

• บาดเจ็บ

• ขาดแคลนอาหาร

มันจะใช้กระบวนการที่เรียกว่า Transdifferentiation เปลี่ยนเซลล์ของตัวเองย้อนกลับไปเป็นระยะเริ่มต้นของชีวิตที่เรียกว่า Polyp ซึ่งเป็นระยะตัวอ่อน

จากนั้นมันจะ เริ่มวงจรชีวิตใหม่อีกครั้งตั้งแต่ต้น เหมือนการกดปุ่มรีเซ็ตชีวิต ทำให้ในทางทฤษฎีแล้ว แมงกะพรุนชนิดนี้สามารถวนวงจรชีวิตได้ ไม่จำกัดครั้ง

 

แมงกะพรุนอมตะ (Immortal Jellyfish):

ชื่อวิทยาศาตร์: Turritopsis dohrnii

เคล็ดลับ: เมื่อมันแก่ตัว บาดเจ็บ หรือขาดแคลนอาหาร มันจะใช้กระบวนการ Transdifferentiation เปลี่ยนเซลล์ตัวเองกลับไปเป็น "ตัวอ่อน" (Polyp) แล้วเริ่มวงจรชีวิตใหม่ตั้งแต่ต้น เหมือนการกดปุ่ม Reset ชีวิตซ้ำไปซ้ำมาได้ไม่จำกัด

 

2. กลุ่มสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังที่มีอายุ “หลักพันปี”

สัตว์หลายชนิดที่อายุยืนมากมักอาศัยอยู่ใน มหาสมุทรลึก ซึ่งมีอุณหภูมิต่ำและสภาพแวดล้อมคงที่ ทำให้ระบบเผาผลาญพลังงานของร่างกายทำงานช้ามาก ส่งผลให้อายุยืนผิดปกติ

ฟองน้ำแก้ว (Glass Sponge)

อายุขัยประมาณ 11,000 ปี

ฟองน้ำแก้วเป็นสัตว์ทะเลลึกที่มีโครงสร้างร่างกายประกอบด้วย ซิลิกา (Silica) ซึ่งมีลักษณะคล้ายแก้ว ทำให้เกิดโครงสร้างที่แข็งแรงและเติบโตช้ามาก

นักวิทยาศาสตร์พบว่าฟองน้ำแก้วบางตัวอาจมีอายุถึง หลักหมื่นปี ทำให้มันถูกจัดว่าเป็นหนึ่งในสิ่งมีชีวิตที่อายุยืนที่สุดที่เคยถูกบันทึกไว้

 

ฟองน้ำแก้ว (Glass Sponge)

 

ปะการังดำ (Black Coral)

อายุขัยประมาณ 4,000 – 4,265 ปี

ปะการังดำเป็นสัตว์ทะเลลึกที่มีโครงสร้างแข็ง และสามารถสะสมชั้นการเติบโตเป็นวง ๆ คล้าย วงปีของต้นไม้

ตัวอย่างที่มีชื่อเสียงถูกค้นพบในบริเวณมหาสมุทรใกล้ หมู่เกาะฮาวาย ซึ่งนักวิทยาศาสตร์ประเมินว่าอาจมีอายุ มากกว่า 4,000 ปี

 

หอยกาบทะเล (Ocean Quahog)

อายุขัยสูงสุดที่บันทึกได้ประมาณ 507 ปี

หอยชนิดนี้อาศัยอยู่ในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ และมีชื่อเสียงจากตัวอย่างหนึ่งที่ถูกพบในปี 2006 ซึ่งถูกตั้งชื่อว่า “หมิง” (Ming)

นักวิทยาศาสตร์คำนวณอายุของมันจาก เส้นวงบนเปลือกหอย ซึ่งคล้ายกับการนับวงปีของต้นไม้ และพบว่ามันมีอายุถึง 507 ปี

 

3. กลุ่มสัตว์มีกระดูกสันหลังที่อายุยืนที่สุด

แม้สัตว์มีกระดูกสันหลังจะมีอายุขัยจำกัดมากกว่าสัตว์ทะเลลึกบางชนิด แต่ก็ยังมีสัตว์บางชนิดที่สามารถมีชีวิตยืนยาวได้อย่างน่าทึ่ง

 

ฉลามกรีนแลนด์ (Greenland Shark)

แชมป์สัตว์มีกระดูกสันหลังที่อายุยืนที่สุด

อายุขัยประมาณ 272 – 512 ปี

ฉลามชนิดนี้อาศัยอยู่ในมหาสมุทรอาร์กติกและมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ ซึ่งเป็นบริเวณที่น้ำมีอุณหภูมิต่ำมาก

ลักษณะพิเศษของมันคือ

• โตช้ามาก ประมาณ ปีละ 1 เซนติเมตร

• เข้าสู่วัยเจริญพันธุ์เมื่ออายุประมาณ 150 ปี

อัตราการเผาผลาญพลังงานที่ต่ำมากในน้ำเย็นจัด ช่วยให้มันมีอายุยืนเป็นพิเศษ

 

วาฬหัวโบว์ (Bowhead Whale)

แชมป์สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่อายุยืนที่สุด

อายุขัยมากกว่า 200 ปี

วาฬชนิดนี้มีความสามารถในการ ซ่อมแซม DNA ที่เสียหายได้ดีมาก และมีการกลายพันธุ์ของยีนบางชนิดที่ช่วยลดความเสี่ยงของโรคมะเร็ง

กลไกเหล่านี้ทำให้นักวิทยาศาสตร์สนใจศึกษาวาฬหัวโบว์อย่างจริงจัง เพราะอาจช่วยให้เข้าใจเรื่อง ความชราและโรคในมนุษย์

 

เต่ายักษ์เซเชลส์ (Seychelles Giant Tortoise)

แชมป์สัตว์บกที่มีอายุยืน

อายุขัยประมาณ 190 – 200 ปี

ตัวอย่างที่มีชื่อเสียงที่สุดคือเต่าชื่อ “โจนาธาน” (Jonathan) ซึ่งอาศัยอยู่บนเกาะเซนต์เฮเลนาในมหาสมุทรแอตแลนติก

เชื่อกันว่าโจนาธานเกิดประมาณปี ค.ศ. 1832 ทำให้ปัจจุบันมันมีอายุเกิน 190 ปี แล้ว แม้ว่าจะตาบอดและสูญเสียการรับกลิ่นไป แต่ก็ยังมีสุขภาพโดยรวมดี

ทำไมสัตว์บางชนิดถึงอายุยืนมาก

จากการศึกษาของนักวิทยาศาสตร์ พบว่าปัจจัยสำคัญที่ทำให้สัตว์บางชนิดมีอายุยืนผิดปกติ ได้แก่

• อัตราการเผาผลาญพลังงานต่ำ

• การซ่อมแซม DNA ที่มีประสิทธิภาพ

• การเติบโตช้ามาก

• สภาพแวดล้อมที่คงที่ เช่น มหาสมุทรลึก

ความเข้าใจเรื่องเหล่านี้กำลังกลายเป็นหนึ่งในหัวข้อสำคัญของวิทยาศาสตร์ยุคใหม่ เพราะมันอาจช่วยให้มนุษย์เข้าใจกลไกของ ความแก่และการยืดอายุขัย ได้ดีขึ้น

บางที ความลับของการมีชีวิตยืนยาว อาจซ่อนอยู่ในสิ่งมีชีวิตเล็ก ๆ ใต้ทะเลลึกที่เราแทบไม่เคยเห็นมาก่อน

 

ติดตามข่าวรอบโลก ครบทุกมุมมอง ได้ที่ World News 360° 🌍