เปิดรายชื่อ จังหวัดในไทยที่ไม่มีศาลหลักเมือง
หากลองนึกถึงศูนย์รวมจิตใจของชาวเมืองในแต่ละจังหวัด "ศาลหลักเมือง" มักจะเป็นชื่อแรกๆ ที่หลายคนนึกถึงในฐานะสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมืองตามธรรมเนียมโบราณ แต่ความจริงที่น่าประหลาดใจคือ ในประเทศไทยยังมีอีกอย่างน้อย 6 จังหวัดที่ไม่มี "เสาหลักเมือง" หรือศาลหลักเมืองอย่างเป็นทางการตามแบบแผนมาตรฐาน ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงรากเหง้าทางประวัติศาสตร์และการจัดลำดับชั้นการปกครองที่แตกต่างกันในอดีต
เจาะลึก 6 จังหวัดที่ไม่มีเสาหลักเมือง: เมื่อศรัทธาท้องถิ่นอยู่เหนือแบบแผน
ข้อมูลจากกรมศิลปากรและบันทึกทางประวัติศาสตร์ชี้ให้เห็นว่า การตั้งศาลหลักเมืองในสมัยก่อนนั้นมีความเชื่อมโยงกับ "ลำดับชั้นของเมือง" และเหตุการณ์บ้านเมืองในช่วงเวลานั้นๆ โดยมีจังหวัดที่น่าสนใจดังนี้
-
จังหวัดชลบุรี: เป็นจังหวัดที่ไม่มีเสาหลักเมืองชัดเจนที่สุด เนื่องจากในอดีตมีสถานะเป็น "เมืองชั้นจัตวา" ซึ่งตามธรรมเนียมจะไม่มีเสาหลักเมืองหรือพระราชทานพระราชแสงอาญาสิทธิ์ แม้ปัจจุบันจะมี "ศาลเจ้าพ่อหลักเมือง" บริเวณซอยฑีฆามารค แต่ทางโบราณคดีระบุว่าเป็น "ศาลเจ้าพ่อ" ไม่ใช่ศาลหลักเมืองตามคติส่วนกลาง จนกระทั่งปี 2550 สมเด็จพระสังฆราชฯ ได้ประทานชื่อศาลแห่งนี้ว่า “สิริมหามงคลชลบุรี”
-
จังหวัดอุตรดิตถ์: ในอดีตได้ย้ายศูนย์กลางจากเมืองพิชัยมาตั้งที่ตำบลท่าอิฐ (ตัวเมืองปัจจุบัน) ในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยไม่ได้สร้างศาลหลักเมืองใหม่ ชาวเมืองจึงยึดถืออนุสาวรีย์พระยาพิชัยดาบหักเป็นศูนย์รวมจิตใจหลัก (ปัจจุบันอยู่ระหว่างการก่อสร้างศาลหลักเมืองอย่างเป็นทางการ)
-
จังหวัดบึงกาฬ: ในฐานะจังหวัดน้องใหม่ที่แยกตัวออกมา จึงยังไม่มีการตั้งศาลหลักเมืองตามแบบแผน กรมศิลปากร โดยชาวบ้านส่วนใหญ่จะกราบไหว้ "ศาลเจ้าแม่สองนาง" เป็นหลักชัยของเมืองแทน
-
จังหวัดสกลนคร: แม้จะเป็นเมืองเก่าแก่แต่ยังไม่มีศาลหลักเมืองเป็นทางการ ชาวสกลนครจะให้ความเคารพ "ศาลเจ้าพ่อมเหสักข์" ใกล้กับวัดพระธาตุเชิงชุมวรวิหาร ในฐานะหลักเมืองโดยปริยาย
-
จังหวัดชัยภูมิ: ชาวเมืองปัจจุบันจะรวมใจกันไปกราบไหว้ "ศาลเจ้าพ่อพระยาแล" (พระยาภักดีชุมพล) เจ้าเมืองคนแรกแทนการมีศาลหลักเมืองกลางจังหวัด
-
จังหวัดหนองบัวลำภู: แต่เดิมยึดถือ "ศาลพระวอและพระตา" ผู้สร้างเมืองเป็นหลักชัย และเพิ่งมีมติสร้างศาลหลักเมืองอย่างเป็นทางการเมื่อปี 2568 ที่ผ่านมา
บทสรุปของปรากฏการณ์นี้แสดงให้เห็นว่า การไม่มี "เสาหลักเมือง" ตามรูปแบบราชการ ไม่ได้ทำให้ความศรัทธาของคนในท้องถิ่นลดน้อยลงไป แต่กลับเป็นเครื่องยืนยันถึงความเข้มแข็งของประวัติศาสตร์ท้องถิ่นที่มีต่อบุคคลสำคัญหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำถิ่นที่หยั่งรากลึกมาอย่างยาวนาน ซึ่งสิ่งเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจและสร้างความเป็นปึกแผ่นให้กับชาวเมืองได้อย่างสมบูรณ์ไม่ต่างจากเสาหลักเมืองในจังหวัดอื่นๆ
#ศาลหลักเมือง #ประวัติศาสตร์ไทย #เกร็ดความรู้ #ชลบุรี #อุตรดิตถ์ #บึงกาฬ #สกลนคร #ชัยภูมิ #หนองบัวลำภู
เขียนโดย ดร กิฟท์นางมารพยากรณ์
เพื่อให้ผู้อ่านได้รับทั้งความรู้ แรงบันดาลใจ และแนวทางการใช้ชีวิตที่เท่าทันโลก
ผีเสื้อแดงจับคู่ทัพขุนศึก เปิดแนวทางเลขเด็ด 1 ธ.ค. 69 มีเลขวิ่ง เลขเด่น พร้อมชุด 2 ตัว-3 ตัว
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569
หวยชุมแพมาแบบสูตรคำนวณ! เปิดเลข 4 บรรทัด สรุปเด่น 80 พร้อมเลขจับคู่
กรมอุตุฯ เตือนฝนตกหนักถึงหนักมาก 9 จังหวัด เสี่ยงน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก ระหว่างวันที่ 20–22 พฤศจิกายน 2569
เลขน่าจับตา "แต๋วจ๋า พารวย" วันที่ 1 ธันวาคม 2569
ช็อกวงการทอง! ทองคำร่วงหนัก 2,500 บาทในวันเดียว เปิดตลาดยังไม่ถึง 2 ชั่วโมงปรับราคา 25 ครั้ง คนมีทองต้องจับตา!
“อาร์ต พศุตม์” ชนะคดี “หมออั้ม” ศาลสั่งจำคุก 2 ปี ปรับ 3 แสน
ประวัติถนนเจริญกรุง จากทางสำหรับรถม้าสู่ถนนสายสำคัญของพระนคร
ธนบัตรใบแรกของสยาม เหตุใดรัฐบาลรัชกาลที่ 5 จึงให้แลกคืนเป็นเงินโลหะได้
ทำไมพื้นเปียกถึงลื่นขึ้น ทั้งที่น้ำไม่ได้มีน้ำมันอยู่ในนั้น?
เปิดเหตุการณ์คลิปไวรัล เสียงร้องโหยหวญดังในเตาเผาศพไฟฟ้า
ความเชื่อเรื่องใต้เตียงและตู้เสื้อผ้าในห้องพักโรงแรม
ย้อนรอยความงามแห่งสยาม ก่อนมียาสีฟันคนโบราณดูแลช่องปากอย่างไร และทำไม "ฟันดำ" ถึงเคยเป็นที่สุดแห่งเสน่ห์
เบื้องหลังอาหารบนเครื่องบิน กว่า 100 ปีแห่งการต่อสู้ทางวิศวกรรมและวิทยาศาสตร์ เพื่อเอาชนะความจืดชืดบนความสูง 35,000 ฟุต
ไขปริศนา "สุวรรณภูมิ" คือประเทศอะไร? เปิดแผนที่ตำนานแผ่นดินทอง ที่ไม่ได้มีแค่ประเทศไทย
เปิดความจริงทางประวัติศาสตร์ของ “เปาบุ้นจิ้น” ตัวจริงหน้าขาวสะอาด สุภาพอ่อนโยน และไม่มีปานพระจันทร์เสี้ยว

