รู้หรือไม่...ในจักรวาลของเรานี้น่าจะมี "ดวงดาว" ทั้งหมดกี่ดวง

เคยไหม เวลาเงยหน้ามองท้องฟ้ายามค่ำคืนแล้วรู้สึกว่า ดาวมันเยอะจนเหมือนจะนับยังไงก็ไม่มีวันหมด เรารู้ดีแหละว่าไม่มีใครสามารถนั่งนับดาวทีละดวงเหมือนนับนิ้วมือได้จริงๆ เพราะแค่ในกาแล็กซีของเราเองมันก็เกินกำลังมนุษย์ไปแล้ว แต่ที่น่าทึ่งคือ นักดาราศาสตร์เขายังพยายามหาคำตอบให้เราอยู่ดี ด้วยวิธีที่เรียกว่า “การคำนวณทางสถิติ”

ถ้าให้พูดสั้นๆ แบบโคตรสั้น คำตอบคือ
ในจักรวาลที่เราสังเกตได้ มีดวงดาวประมาณ
1,000,000,000,000,000,000,000,000 ดวง
หรือพูดง่ายๆ คือ 1 ตามด้วยศูนย์ 24 ตัว แค่เห็นตัวเลขก็มึนแล้วใช่ไหม

แน่นอนว่าเขาไม่ได้แหงนหน้ามองฟ้าแล้วนับทีละจุด แต่ใช้วิธีคิดเป็นชั้นๆ เหมือนการต่อเลโก้ทีละก้อน
เริ่มจากชั้นแรกก่อนเลย คือ “นับดาวในกาแล็กซีเดียว”
อย่างกาแล็กซีทางช้างเผือกบ้านเรา นักวิทยาศาสตร์คาดว่ามีดาวอยู่ประมาณ 100,000 ล้าน ถึง 400,000 ล้านดวง แค่นี้ก็เยอะจนจินตนาการแทบไม่ออกแล้ว

จากนั้นก็ขยับไปชั้นที่สอง คือ “นับจำนวนกาแล็กซี”
ด้วยข้อมูลจากกล้องโทรทรรศน์อวกาศอย่าง Hubble และ James Webb ทำให้เรารู้ว่าจักรวาลที่สังเกตได้อาจมีกาแล็กซีมากถึงประมาณ 2 ล้านล้านกาแล็กซี

แล้วพอเอาสองตัวนี้มาคูณกัน
จำนวนดาวเฉลี่ยในหนึ่งกาแล็กซี × จำนวนกาแล็กซีทั้งหมด
ตัวเลขมันก็พุ่งทะยานจนกลายเป็นตัวเลขมหาศาลระดับ 10 ยกกำลัง 24 แบบที่เราเห็นนั่นแหละ

แต่ตรงนี้มีจุดสำคัญที่หลายคนมักลืมกันไป นั่นคือ ตัวเลขทั้งหมดนี้พูดถึงแค่ “จักรวาลที่สังเกตได้” เท่านั้นนะ หมายถึงขอบเขตที่แสงเดินทางมาถึงเราได้ ถ้านอกเหนือจากนั้นออกไป จักรวาลอาจกว้างใหญ่กว่านี้อีกมาก หรืออาจกว้างใหญ่จนเป็นอนันต์ก็ได้ ซึ่งถ้าเป็นแบบนั้นจริง จำนวนดาวก็อาจจะเป็นอนันต์ตามไปด้วย ฟังแล้วเหมือนนิยายไซไฟ แต่เป็นความเป็นไปได้ทางฟิสิกส์จริงๆ

แถมการนับแบบนี้ก็ไม่ได้เป๊ะ 100% เพราะดาวบางดวงอาจตายไปแล้ว บางดวงถูกฝุ่นอวกาศบังจนเรามองไม่เห็น บางดวงแสงยังเดินทางมาไม่ถึงโลก ทำให้ทุกตัวเลขเป็นแค่ “การประมาณ” ที่อาจคลาดเคลื่อนได้เสมอ

แล้วถ้าเธอคิดว่าจักรวาลนิ่งๆ เงียบๆ ล่ะก็ คิดใหม่ได้เลย เพราะในทุกๆ วินาที
มีดาวฤกษ์เกิดใหม่ประมาณ 4,800 ดวง
และในเวลาเดียวกัน ก็มีดาวที่ระเบิดตายแบบซูเปอร์โนวาประมาณ 1 ดวงต่อวินาทีเช่นกัน

พูดง่ายๆ คือจักรวาลไม่เคยหยุดเคลื่อนไหว ไม่เคยหยุดสร้าง และไม่เคยหยุดทำลาย ทุกวินาทีที่เรานั่งคุยกันอยู่ตรงนี้ ที่ไหนสักแห่งในอวกาศกำลังมีดาวดวงใหม่ถือกำเนิดขึ้น พร้อมๆ กับมีดาวอีกดวงกำลังดับสูญไป

คิดดูแล้วมันก็โรแมนติกดีนะ เราเป็นสิ่งมีชีวิตเล็กๆ บนดาวเคราะห์เล็กๆ ในกาแล็กซีหนึ่ง จากอีกเป็นล้านล้านกาแล็กซี และทั้งหมดนี้ก็ยังเป็นแค่เศษเสี้ยวของจักรวาลที่เรา “พอจะมองเห็น” เท่านั้นเอง