บทวิเคราะห์สัญญา "รถไฟไทย-จีน" เมกะโปรเจกต์แสนล้าน สู่จุดเกิดเหตุสลดที่สีคิ้ว

โครงการรถไฟความเร็วสูงไทย-จีน ถือเป็นเมกะโปรเจกต์เชิงยุทธศาสตร์ที่มุ่งหวังเชื่อมโยงเศรษฐกิจระดับภูมิภาคด้วยงบประมาณมหาศาลกว่า 1.7 แสนล้านบาท ทว่าท่ามกลางความคืบหน้าที่ใกล้จะเปิดให้บริการ กลับต้องเผชิญกับโศกนาฏกรรมครั้งใหญ่เมื่อเครนก่อสร้างพังถล่มทับขบวนรถไฟที่อำเภอสีคิ้ว นำมาสู่คำถามสำคัญเรื่องมาตรฐานความปลอดภัยในเขตก่อสร้างโครงการยักษ์ระดับประเทศ  จากข้อมูลhighspeedrail-thai-china ทำให้ผู้เขียนมาวิเคราะห์เจาะลึกสัญญา "รถไฟไทย-จีน" เมกะโปรเจกต์แสนล้าน สู่จุดเกิดเหตุสลดที่สีคิ้ว

โครงการความร่วมมือระหว่างรัฐบาลไทยและจีนในการพัฒนาระบบรถไฟความเร็วสูง ช่วงกรุงเทพมหานคร – หนองคาย (ระยะที่ 1 กรุงเทพฯ – นครราชสีมา) มีระยะทางรวม 250.77 กิโลเมตร วงเงินลงทุนรวมสูงถึง 179,412.21 ล้านบาท โดยเริ่มทำพิธีลงเสาเข็มครั้งแรกเมื่อปลายปี 2560 และมีกำหนดการเปิดให้บริการในปี 2570

อุบัติเหตุครั้งล่าสุดที่มียอดผู้เสียชีวิตพุ่งสูงถึง 32 ราย เกิดขึ้นในพื้นที่ สัญญาที่ 3-4 ช่วงลำตะคอง-สีคิ้ว และกุดจิก-โคกกรวด ระยะทาง 37.45 กิโลเมตร ซึ่งมี บมจ.อิตาเลียนไทย ดีเวล๊อปเมนต์ เป็นผู้รับจ้างหลัก โดยสถานะโครงการในสัญญานี้มีความคืบหน้าไปมากถึง 99.45% เรียกได้ว่าเกือบเสร็จสมบูรณ์ร้อยเปอร์เซ็นต์ก่อนจะเกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน

รายละเอียดโครงสร้างและการแบ่งสัญญา

เส้นทางระยะที่ 1 นี้ประกอบด้วยสถานีรายทาง 6 แห่ง ตั้งแต่สถานีกลางกรุงเทพอภิวัฒน์ไปจนถึงนครราชสีมา โดยแบ่งงานโยธาออกเป็น 14 สัญญา ซึ่งโครงการนี้ฝ่ายไทยเป็นผู้ลงทุนทั้งหมด แต่ใช้เทคโนโลยีและระบบตัวรถจากฝ่ายจีน ภายใต้การควบคุมงานของรัฐวิสาหกิจจีน (China Railway International)

สำหรับการก่อสร้างในสัญญาต่างๆ มีความคืบหน้าเหลื่อมล้ำกันไป ดังนี้:

• สัญญาที่ก่อสร้างเสร็จแล้ว 100%: ช่วงกลางดง-ปางอโศก และช่วงสีคิ้ว-กุดจิก

• สัญญาที่คืบหน้าเกือบ 100%: ช่วงลำตะคอง-สีคิ้ว (จุดเกิดเหตุ) และงานอุโมงค์มวกเหล็ก-ลำตะคอง

• สัญญาที่อยู่ระหว่างดำเนินการ: เช่น ช่วงดอนเมือง-นวนคร, นวนคร-บ้านโพ และศูนย์ซ่อมบำรุงเชียงรากน้อย

• สัญญาที่ยังไม่ลงนาม: ช่วงบางซื่อ-ดอนเมือง และช่วงบ้านโพ-พระแก้ว

  

โศกนาฏกรรมที่เกิดขึ้นในสัญญาที่ 3-4 นี้ ไม่เพียงแต่ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นในโครงการรถไฟความเร็วสูง แต่ยังสะท้อนถึงจุดวิกฤตในช่วงท้ายของการก่อสร้างที่มักมีการเร่งงานจนอาจเกิดความละเลยต่อมาตรการความปลอดภัยพื้นฐาน โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีการสัญจรของรถไฟทางปกติอยู่ด้านล่าง

บทสรุปของอุบัติเหตุในโครงการมูลค่าแสนล้านครั้งนี้ จึงเป็นบทเรียนราคาแพงที่รัฐบาลและหน่วยงานกำกับดูแลต้องทบทวนมาตรฐานการทำงานของผู้รับเหมาในทุกสัญญาที่เหลืออย่างเข้มงวด เพื่อให้เป้าหมายการเชื่อมโยงภูมิภาคในปี 2570 เป็นไปอย่างปลอดภัยและคุ้มค่ากับเม็ดเงินภาษีของประชาชนอย่างแท้จริง

#รถไฟไทยจีน #รถไฟความเร็วสูง #อิตาเลียนไทย #สีคิ้ว #นครราชสีมา #ความปลอดภัยก่อสร้าง #โศกนาฏกรรมสีคิ้ว