ควรตื่นหรือนอนเวลาไหนดีที่สุดสำหรับคุณ การนอนหลับตามธรรมชาติแบ่งการตื่นนอนของคนออกเป็น 4 แบบ โดยเปรียบเทียบกับสัตว์ 4 ชนิด สิงโต โลมา หมาป่า หมี

 

ลักษณะการนอนหลับของแต่ละคนแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับอายุ กิจกรรมที่ทำ เงื่อนไขในการนอนหลับของแต่ละคน พฤติกรรมเหล่านี้สามารถแบ่งผู้คนออกเป็นประเภทต่าง ๆ ตามรูปแบบนาฬิกาชีวิต “โครโนไทป์” หรือ นาฬิกาชีวภาพ ที่เรียกกันว่า จังหวะเซอร์คาเดียน ซึ่งกำหนดระดับความตื่นตัว และ ระดับประสิทธิภาพของการทำกิจกรรมต่าง ๆ ของแต่ละบุคคลในแต่ละวัน

 

 

ดร. ไมเคิล เจ. บรีอุส (Michael J. Breus, Ph.D.) ผู้เชี่ยวชาญด้านการนอนหลับ ได้แบ่งโครโนไทป์ หรือ ธรรมชาติการตื่นนอนของคนออกเป็น 4 แบบ โดยเปรียบเทียบกับสัตว์ 4 ชนิด คือ สิงโต โลมา หมาป่า หมี ‘โครโน’ จากคำว่า โครโนไทป์ มีความหมายว่า “ที่เกี่ยวกับเวลา” และ “ไทป์” หมายถึง รูปแบบนาฬิกาชีวิตแบบหนึ่งจากทั้งหมด 4 รูปแบบ เปรียบเทียบได้กับลักษณะของการนอน และ นิสัยของสัตว์แต่ละตัว แต่ละรูปแบบจะสอดคล้องกับคนแต่ละกลุ่มที่มีระดับความตื่นตัวในการทำกิจกรรมที่แตกต่างกัน

 

1.คนที่มีนาฬิกาชีวิตแบบ ‘หมี’ ร้อยละ 55 ของประชากรนั้นจัดอยู่ในหมวดหมู่นี้ : ตื่นนอนและเข้านอนตามเวลาของพระอาทิตย์ หากกลางคืนนอนอิ่มจะมีพลังตลอดทั้งวัน คนที่มีลักษณะแบบหมี หากนอนหลับไม่เพียงพอในช่วงเวลากลางคืน จะรู้สึกเซื่องซึมไปทั้งวัน และ จะเข้านอนเร็วกว่าปกติในคืนถัดไป

ตารางชีวิตประจำวันที่แนะนำ

• 7:00-8.00 น.: ตื่นนอน

 

• 10:00-14:00 น.: ใช้สมาธิจดจ่อกับงาน

 

• 14:00-16:00 น.: ทำกิจกรรมหรืองานเบา ๆ

 

• 16:00-22:00 น.: พักผ่อน ผ่อนคลาย

 

• 22:00-23:00 น.: เตรียมเข้านอน

 

• 23:00-7:00 น.: นอนหลับ

 

 

2.คนที่มีนาฬิกาชีวิตแบบ ‘สิงโต’ ร้อยละ 15 ของประชากรนั้นจัดอยู่ในหมวดหมู่นี้ : ตื่นเช้ามากก่อนพระอาทิตย์ขึ้น และเข้านอนเร็ว มีพลังช่วงเช้า แต่มักง่วงยามบ่าย คนที่มีนาฬิกาชีวภาพแบบสิงโต จะมีความกระตือรือร้นสูงในช่วงเช้า และ จะมีพลังสูงสุดในช่วงก่อนเที่ยง มักจะสามารถทำงานปริมาณมากได้ก่อนช่วงมื้อเที่ยง การตื่นเช้าเป็นเรื่องง่ายสำหรับคนกลุ่มนี้ ทุกอย่างจะเป็นไปด้วยดีจนกระทั่งช่วงเที่ยงวัน มักจะรู้สึกเหนื่อยล้าอย่างมากในช่วงบ่าย และ ต้องหยุดพักงีบหลับเพื่อชาร์จพลังอีกครั้ง พอตกเย็นก็รู้สึกหมดแรง

ตารางชีวิตประจำวันที่แนะนำ

• 6:00-7.00 น.: ตื่นนอน

 

• 8:00-12:00 น.: จดจ่อกับงานอย่างเต็มที่

 

• 12:00-16:00 น.: จดจ่อกับงานหรือกิจกรรมเบา ๆ

 

• 16:00-21:00 น.: พักผ่อน ผ่อนคลาย

 

• 21:00-22:00 น.: เตรียมเข้านอน

 

• 22:00-6:00 น.: นอนหลับ

 

 

3.คนที่มีนาฬิกาชีวิตแบบ ‘โลมา’ ร้อยละ 10 ของประชากรนั้นจัดอยู่ในหมวดหมู่นี้ : นอนไม่เป็นเวลา หลับไม่สนิท บางครั้งก็นอนไม่หลับ เพราะสมองตื่นตัวตลอดเวลา ตื่นเช้ายากแต่ถ้าตื่นเต็มตาแล้วจะมีสมาธิมาก คนที่มีนาฬิกาชีวภาพแบบโลมามักจะตื่นยากในตอนเช้า หลังจากที่ตื่นนอน ประสิทธิภาพการทำงานจะถึงจุดสูงสุดในช่วงสาย แล้วจะรู้สึกถึงความเหนื่อยล้ามากเป็นพิเศษ ซึ่งเป็นผลมาจากพฤติกรรมการนอนที่เป็นปัญหา จะนอนหลับยาก และ นอนหลับไม่เพียงพอในแต่ละคืน โดยคนประเภทโลมาจะเข้านอนเวลาที่ร่างกายเหนื่อยล้าจริง ๆ ไม่ใช่จากการเลือกเวลาเข้านอนด้วยตัวเอง

ตารางชีวิตประจำวันที่แนะนำ

• 6:30-7.30 น.: ตื่นนอน

 

• 8:00-10:00 น.: ทำงานที่ทำได้แบบง่าย ๆ

 

• 10:00-12:00 น.: จดจ่อกับงานหนัก

 

• 12:00-16:00 น.: ทำงานเบา ๆ ให้เสร็จ

 

• 16:00-22:00 น.: พักผ่อน ผ่อนคลายจากงาน

 

• 22:00-23:30 น.: เตรียมเข้านอน

 

• 24:00-6:30 น.: นอนหลับ

 

 

4.คนที่มีนาฬิกาชีวิตแบบ ‘หมาป่า’ ร้อยละ 15 ของประชากรนั้นจัดอยู่ในหมวดหมู่นี้ : เข้านอนหลังเที่ยงคืน มีพลังและความคิดสร้างสรรค์ตอนดึก ๆ มักงัวเงียถ้าต้องตื่นเช้า คนที่มีนาฬิกาชีวภาพแบบหมาป่าจะทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากที่สุด ในเวลากลางคืน จะนอนตื่นสายมากกว่าคนบุคลิกประเภทพอื่น เพื่อที่จะสะสมพลังงานนำมาใช้ในช่วงเที่ยงวันและช่วงหกโมงเย็น ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่คนประเภทอื่นทำงานเสร็จไปแล้วในแต่ละวัน พวกเขาจะไม่เริ่มทำอะไรจนกว่าพระอาทิตย์จะตก และ มีปัญหาในการตื่นนอนในตอนเช้า จะเลือกเข้านอนตอนเที่ยงคืนหรือหลังจากนั้น เพื่อใช้พลังความคิดสร้างสรรค์อย่างเต็มประสิทธิภาพในช่วงกลางคืนก่อนเข้านอน

ตารางชีวิตประจำวันที่แนะนำ

• 7:30-9.00 น.: ตื่นนอน

 

• 10:00-12:00 น.: ใช้สมาธิจดจ่อกับงานเบา ๆ

 

• 12:00-14:00 น.: ทำงานที่ต้องใช้ความคิดสร้างสรรค์ให้เสร็จ

 

• 14:00-17:00 น.: จดจ่อกับงานหรือกิจกรรมเบา ๆ

 

• 17:00-21:00 น.: ใช้ความคิดสร้างสรรค์กับงานอย่างเต็มที่

 

• 21:00-22:00 น.: พักผ่อนจากงาน

 

• 22:00-24:00 น.: เตรียมเข้านอน

 

• 24:00-7:30 น.: นอนหลับ