Mushin No Shin วิถีแห่งเซน วิธีการตัดสินใจแบบใช้จิตใต้สำนึก

ชาวญี่ปุ่นมีวิธีการตัดสินใจแบบใช้จิตใต้สำนึก โดยการทำให้จิตว่างเปล่าไม่ให้ความคิดอื่น ๆ มารบกวน เรียกว่า “Mushin No Shin”

แนวคิดที่รับมาจากพุทธศาสนานิกายเซน ‘Mushin No Shin’ หมายถึง จิตใจที่ไร้ซึ่งความคิด เป็นสภาวะที่เราไม่มีเสียงความคิดอื่น ๆ มารบกวนใจเรา ทำให้จิตใจเราอยู่ในภาวะสงบ ทุกการกระทำจะออกมาจากจิตใต้สำนึกหรือสัญชาตญาณของเราล้วน ๆ

Mushin No Shin ดีอย่างไร

• เพิ่มประสิทธิภาพการตัดสินใจ หนังสือเรื่อง Blink โดย Malcolm Gladwell ได้อธิบายไว้ว่า สาเหตุที่เราตัดสินใจผิดพลาด เป็นเพราะ ขณะที่สมองเราคิดหรือตัดสินใจ เรามักถูกรบกวนโดยข้อมูลอื่น ๆ ที่ไม่เกี่ยวข้อง ในขณะที่ ‘จิตใต้สำนึกของเรามักตัดสินใจสิ่งต่าง ๆ ได้ดีกว่าการคิดแบบปกติ’ เพราะสามารถหลีกเลี่ยงการโดนข้อมูลอื่น ๆ แทรกแซงได้  การใช้ Mushin No Shin มาช่วยให้เราตัดสินใจผ่านตัวเราอย่างแท้จริง วิธีนี้จะทำให้เราไม่วิเคราะห์สิ่งต่าง ๆ มากเกินไปจนรู้สึกเครียด

• โฟกัสกับงานตรงหน้าได้ดีขึ้น เมื่อไร้สิ่งรบกวน จิตใจจะจดจ่อกับสิ่งที่อยู่ตรงหน้าได้ดีขึ้น เป็นช่วงที่เกิด ‘Flow’ หรือความต่อเนื่องในการทำงานได้ดีที่สุด อย่างเช่น นักอ่านที่สามารถเห็นภาพผ่านนิยายที่อ่านได้ หรือนักเขียนที่สามารถสร้างสรรค์ผลงานโดยไม่หลุดสมาธิ ไม่สนใจว่าเวลาผ่านไปนานเท่าไหนและบรรยากาศรอบข้างเป็นอย่างไร ความต่อเนื่องในการทำงาน ช่วยให้เราอยู่ในสภาวะที่ไม่ต้องคิดสิ่งอื่นให้วุ่นวาย และรู้สึกมีความสุขกับ Productivity

4 วิธีสร้างสภาวะ “Mushin No Shin” ในจิตใจเรา

1.ทำกิจกรรมที่เราต้องจดจ่อ ในขณะที่เราทำกิจกรรมเหล่านั้น จิตใจเรากำลังเข้าสู่สภาวะ Mushin No Shin ลองหาเวลาพักสั้น ๆ มาทำงานอดิเรกหรือกิจกรรมที่ทำให้เราหลงลืมเวลารอบข้างดู

2.ฝึกเพิ่มความเร็วให้การตัดสินใจ  มองหากิจกรรมที่ต้องขยับร่างกายหรือตัดสินใจอย่างรวดเร็วดู อย่างเช่น กีฬาคาราเต้ ปิงปอง หรือการเล่นเกม Tetris

3.อยู่กับธรรมชาติ  การอยู่กับธรรมชาติช่วยให้จิตใจไม่ต้องคิดอะไรฟุ้งซ่าน ไหลไปตามบรรยากาศ ในภาษาญี่ปุ่นมีแนวคิดที่เรียกว่า “Shinrin-yoku” หมายถึง การอาบป่า เป็นการชื่นชมธรรมชาติรอบตัวและโลกภายนอกมากกว่าจะสนใจตัวเราเอง  ได้พักจากการใช้ความคิด และได้รีเซ็ตสมองให้พร้อมรับสิ่งใหม่ ๆ

4.นั่งสมาธิ  การทำสมาธิให้มีประสิทธิภาพอาจผ่านการนึกถึงภาพใดสักภาพหนึ่งหรือนับลมหายใจ วิธีนี้ต้องอาศัยการฝึกฝนและเวลาในการพัฒนาสมาธิให้กับจิตใจมากกว่ากิจกรรมอื่น ๆ แต่หากเราทำได้ ก็จะเป็นการพาจิตเข้าสู่ Mushin No Shin ได้ดีขึ้น  ช่วยให้โฟกัสกับงานตรงหน้าได้ดีขึ้น เพิ่มประสิทธิภาพในการตัดสินใจมากขึ้น เราจะรู้สึกเสียดายผลลัพธ์ที่เลือกน้อยลง เพราะเราได้ฟังเสียงที่เป็นตัวเราอย่างแท้จริงมากขึ้น

การสร้าง Mushin No Shin จะไม่ใช่เรื่องง่าย  ต้องฝึกฝนเป็นประจำ เราสามารถฝึกสร้างสภาวะนี้ไปพร้อม ๆ กับทำกิจกรรมที่ชอบได้ นอกจากจะได้ความสงบแล้วยังได้ความสุขอีกด้วย