ทำไมคนโบราณถึงสร้างวัด วิหาร หรือสิ่งก่อสร้างสำคัญให้หันหน้าไปทางทิศตะวันออก
เวลาเราไปเที่ยววัด หรือชมโบราณสถานต่าง ๆ เคยสังเกตไหมครับว่า อาคารสำคัญหลายแห่ง โดยเฉพาะ อุโบสถ วิหาร หรือแม้แต่โบราณสถานในต่างประเทศ มักจะถูกออกแบบให้หันหน้าไปทาง ทิศตะวันออก เสมอ เรื่องนี้ไม่ได้เป็นความบังเอิญ แต่มีเหตุผลลึกซึ้งทั้งด้านความเชื่อ ศาสนา และวิทยาศาสตร์ที่ผสมผสานกันอย่างน่าสนใจ
ความหมายของทิศตะวันออก
ในความเชื่อดั้งเดิมของคนทั่วโลก “ทิศตะวันออก” ถือเป็น ทิศแห่งการเริ่มต้น เพราะเป็นทิศที่พระอาทิตย์ขึ้นในยามเช้า พระอาทิตย์เปรียบเสมือนแหล่งพลังงานและชีวิต จึงถูกยกย่องว่าเป็นทิศแห่งความเป็นสิริมงคล
ในศาสนาพุทธ: เชื่อว่าการนั่งสมาธิหันหน้าไปทางทิศตะวันออก จะช่วยให้เกิดความสงบและเจริญปัญญา
ในศาสนาฮินดู: ทิศตะวันออกเป็นทิศของเทพอินทรา และเป็นจุดเริ่มต้นของการประกอบพิธีกรรม
ในศาสนาคริสต์ยุคกลาง: โบสถ์หลายแห่งในยุโรปถูกออกแบบให้หันหน้าไปทางพระอาทิตย์ขึ้น เพื่อสื่อถึงการฟื้นคืนชีพและแสงสว่างแห่งพระเจ้า
ตัวอย่างจากโบราณสถานต่าง ๆ
1. วัดในประเทศไทย – อุโบสถส่วนใหญ่จะหันหน้าไปทางทิศตะวันออก เพื่อให้พระพุทธรูปหลักหันไปทางทิศตะวันออกเช่นกัน เวลาพระออกบิณฑบาตหรือประชาชนมาทำบุญตอนเช้า แสงอาทิตย์แรกของวันจะส่องเข้ามายังองค์พระพอดี
2. นครวัด (กัมพูชา) – แม้จะมีการถกเถียงกัน แต่หลัก ๆ แล้วนครวัดถูกออกแบบให้สัมพันธ์กับการขึ้นและตกของดวงอาทิตย์ ซึ่งสะท้อนถึงจักรวาลทัศน์ของชาวขอม
3. สโตนเฮนจ์ (อังกฤษ) – วงหินประหลาดนี้ถูกจัดวางให้สอดคล้องกับตำแหน่งพระอาทิตย์ขึ้นในวันครีษมายัน (วันที่กลางวันยาวที่สุดของปี)
4. ปิรามิดในอียิปต์ – แม้ไม่ได้หันตรงตะวันออกเสมอไป แต่การจัดวางหลายแห่งมีความสัมพันธ์กับดวงดาวและดวงอาทิตย์ เพื่อเชื่อมโยงกับความเชื่อเรื่องชีวิตหลังความตาย
เหตุผลทางวิทยาศาสตร์
นอกจากความเชื่อแล้ว การหันหน้าอาคารไปทางตะวันออกยังมีประโยชน์จริง ๆ เช่น
รับแสงตอนเช้า: แสงแดดยามเช้าอ่อน ๆ ช่วยให้พื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ดูสว่างสดใส สร้างบรรยากาศสงบและศรัทธา
ลดความร้อนบ่าย: ถ้าอาคารหันไปทางตะวันตก จะเจอแดดแรงในตอนบ่าย ทำให้ร้อนและไม่เหมาะกับการใช้งาน
การคำนวณเวลาโบราณ: คนโบราณใช้ตำแหน่งพระอาทิตย์เป็นนาฬิกาธรรมชาติ การวางอาคารให้สัมพันธ์กับดวงอาทิตย์ช่วยให้รู้เวลาและทิศทางได้ง่าย
เกร็ดน่ารู้ใกล้ตัว
แม้แต่ในปัจจุบัน หลายบ้านเรือนยังนิยมให้ประตูหลักหันไปทางทิศตะวันออก เพราะเชื่อว่าจะรับพลังดี มีโชคลาภ และเริ่มต้นวันใหม่ด้วยสิ่งที่เป็นมงคล บางคนยังนำศาสตร์ฮวงจุ้มาผสมผสาน เพื่อเสริมเรื่องสุขภาพและการเงินอีกด้วย
สิ่งก่อสร้างโบราณที่หันหน้าไปทางตะวันออก จึงไม่ใช่แค่เรื่องของศิลปะหรือความบังเอิญ แต่เป็นการรวมกันของ ความเชื่อ ศาสนา และเหตุผลทางวิทยาศาสตร์ ที่สืบทอดมาหลายพันปี และยังคงมีอิทธิพลต่อการออกแบบอาคารในปัจจุบัน
ครั้งหน้า ถ้าคุณไปวัดหรือโบราณสถาน ลองยืนหันหน้าไปทางทิศตะวันออกดูสิครับ คุณอาจสัมผัสได้ถึงความสงบและพลังงานบางอย่างที่คนโบราณตั้งใจส่งต่อมาถึงเรา
สิบเลขขายดี สลากตัวเลขสามหลัก N3 งวด 2/1/69
คนที่มี EQ ต่ำมักทำ 6 สิ่งนี้ ในวันที่ 1 มกราคมเสมอ!!
หลวงปู่ศิลาให้พรในพิธีสะเดาะเคราะห์และพุทธาภิเษกเหรียญรุ่น อริยะทรัพย์ อริยะสัจ4 ก่อนหลุดโฟกัสขันน้ำมนต์.
ยืนหนึ่งระดับโลก! "ลิซ่า BLACKPINK" ผงาดคว้าอันดับ 1 ผู้ทรงอิทธิพลที่สุดแห่งปี 2568 จากสวนดุสิตโพล
อินเดียแห่เที่ยวกัมพูชา เปิดไฟลต์ตรง กระแสมรดกฮินดูมาแรง
ภาพนี้ที่รอคอย !!! ทหารไทยนำตู้คอนเทนเนอร์ไปวางกั้นพรมแดนบ้านหนองจาน ตามเส้นเขตแดน 1:50000 เป็นที่เรียบร้อย
เปิดอายุแท้จริงของ น้องจินนี่ ลูกสาว คุณหญิงสุดารัตน์ เกยุราพันธุ์ ทำให้หลายคนเข้าใจผิด
ดราม่าเดือดรับปีใหม่! กติกา 100 จับได้ 20 แม่โวยกลางไลน์ "ไม่คุ้ม"
ย้อนรอยประวัติศาสตร์วันขึ้นปีใหม่ จาก "1 เมษายน" สู่ "1 มกราคม" เส้นทางความเปลี่ยนแปลงของปฏิทินไทย
ออสเตรเลียมอบเงินให้เขมร 250,000 ดอลลาร์ออสเตรเลีย
สวดมนต์ข้ามปีระทึก! กระสุนปริศนาตกใส่สาวกลางวัดสิงห์ทอง สามีร่ำไห้เผยนาทีชีวิตเกือบสูญเสียภรรยา
7 วันอันตราย ปีใหม่ 69 ผ่านมา 2 วัน ยอดดับ 86 ราย
ราชสำนักกัมพูชา และสมเด็จฮุนเซน ผนึกกำลังต้อนรับวีรบุรุษกองทัพ 18 นาย
ออสเตรเลียมอบเงินให้เขมร 250,000 ดอลลาร์ออสเตรเลีย
บารมี "ท่านทองล้น" คนแห่ขอโชควันปีใหม่ 2569 ลุ้นเป็นเศรษฐีรางวัลที่ 1 รายที่ 19 แห่งวัดเขาช่องลม
ดราม่าเดือดรับปีใหม่! กติกา 100 จับได้ 20 แม่โวยกลางไลน์ "ไม่คุ้ม"
ปลาไทยที่มีไขมันดีไม่แพ้ปลาแซลมอน โปรตีนสูง สร้างกล้ามเนื้อและบำรุงสมอง
เป็นความเชื่อพื้นบ้าน ทำนายจากลักษณะอวัยวะเพศชาย
รู้หรือไม่ ทำไมเก้าอี้ในโรงหนัง ถึงเป็น สีแดง
ปรากฏการณ์ "Snow Rollers" ลูกบอลหิมะมหัศจรรย์ ปรากฏการณ์ที่หาชมได้ยาก
รู้หรือไม่...สาเหตุสำคัญของกองทัพทั่วโลกส่วนใหญ่ รวมทั้งของประเทศไทย จะไม่ยอมทิ้งร่างผู้สูญเสียในสนามรบ มาจากสาเหตุอะไร ?