ของที่ระลึกหนึ่งเดียวในโลก “ที่ขั้นใบลาน (จากมือจารคนโก้)

    ของบางสิ่งที่มีนั้นจะมีค่า  ขอเพียงเห็นค่าความสงสัย  แม้จะยืดยาวและแสนไกล คงจะไม่เห็นค่าคู่ควรมอง ใบลานจารใส่ด้วยอักษรธรรม สุดงามล้ำค่าลีลาสะบัด  ✍️ สวยดูด้วยความสันทัด แล้วคงคุณค่านับค่านาน 

  ใบลานที่เรานั้นนำมาเขียนเขาเรียกว่าการจาร ลวดลายตัวหนังสือที่เขียนสื่อออกมาให้เห็น ไม่ใช่เพราะว่าความงดงามหรือสิ่งใด แต่หากคือ สิ่งที่อาจจะต่อไปคือสิ่งที่หาไม่ได้แล้ว 

   ในสมัยที่เราเรียนมหาวิทยาลัย จะมีอยู่วิชาหนึ่งที่เรานั้นได้มาเรียนที่หอศิลปะวัฒนธรรม อักษรธรรมโบราณ เป็นหนึ่งในหัวข้อที่เรานั้นต้องฝึกเพื่อที่จะนำไปอ่านหรือให้ความสำคัญ ตอนนั้นคือ

   อาจารย์ที่สอนนั้นเป็นหัวหน้าที่จะต้องออกนอกพื้นที่เพื่อที่จะไปอ่านใบลานแล้วก็นำมาแปลหรือนำมาจารใหม่เพื่อไม่ให้มันเลือนหายไป คนที่จะจารได้และเป็นการสอนที่ยากนักจึงไม่ค่อยมีใครนั้นสามารถที่จะทำได้ จึงต้องมีการเรียนรู้และสอนในเรื่องเหล่านี้ ให้วิชาเอกภาษาไทย 

   การจาร หากว่าเรานั้นจาร จะต้องเขียนเป็นอักษรธรรม นั่นหมายความว่า ต้องเรียนก่อน ตอนนั้นคือเรานั้นเรียนด้วยกันทั้งหมด 3 เดือน และได้ไปแข่งขันการอ่านใบลาน หรือการอ่านแปลใบลาน ทำข้อสอบแข่งกัน  ตอนนั้นเราสามารถที่จะอ่านได้ เพราะว่าบางตัวนั้นลักษณะของอักษร แต่ต่อมานั้นมันไม่ใช่ เราไม่ได้นำไปต่อยอดจึงยากมากในการอ่าน

    ถามว่าตอนนี้ที่เรียนมาคืนเขาไปหมดหรือยังคำตอบคือ คืนไปหมดแล้ว บางทีแค่การยืนสะกดยังยาก สิบปีผ่านไปสมองก็ไหลตามไหม 

   ในส่วนนี้ทีาเรานั้นเห็นคือการนำใบที่จะจารนั้นมาทำเพื่อที่จะเป็น ที่คั่นหนังสือ นำมาใช้ในการคั่นหนังสือ 

    เป็นของที่มีเพียงชิ้นเดียวในโลกเท่านั้น หายากเพราะว่าเมื่อสังคมเปลี่ยนแปลงไป ทุกอย่างนั้นมีการเปลี่ยนตามเสมอ ไม่มีใครสามารถบอกได้ว่าสิ่งนี้มันจะมีอีกไหม ตอนนั้นเราเองเคยที่จะพยายามในการหัดจาร หรือหัดเขียนนั่นเอง จึงทำได้ แต่เมื่อนานไป หลายสิ่งหลายอย่างเปลี่ยนแปลง 

    แม้เราจะพยายามแต่ก็ไม่เหมือนไม่สวยน้ำหนักมือนั้นไม่ได้  การจารนั้นจะต้องมีความแม่นมากในการเขียน เราเองไม่แม้นในการเขียนตัวอีกษรแล้วยังไม่ถนัดในการจาร พอทำนั้นสิ่งที่จะต้องปรับปรุงคือ  เสียหายไปหลายอย่างเลย  ทำอะไรก็ไม่สำเร็จเสียมากกว่า เลยหยุดทำ 

     ไม้จานนั้นจะเป็นเหล็กเวลาที่เขียนลงไปนั้นจะจารลงในแผ่นบางๆ หากว่าไม่มีสติคงไม่สามารถทำได้  จริงแล้วไม่มีใช่ว่าเราหรือใครจะทำได้ง่าย บางคนนั้นเขียนในกระดาษสวย แต่พอลงมาจารจริงๆ ทำให้ไม่สวยเหมือนที่ทำ ในสมุด  หากว่าเรานั้นเคนเจอมานักจารน่าจะมรคนเดียวนอกนั้นคือจารได้แต่ว่าตัวหนังสือไม่เหมือน 

    สิ่งเดียวที่มีในโลกและอาจจะเป็นชิ้นเดียวคือสิ่งนี้ที่คั่นหนังสือใบลานที่มีการจารลงอย่างสวยงาม อย่างละหนึ่งประโยคต่อแผ่น 

   หากว่าเรานั้นสังเกตเราจะเห็นจุด ตรงกลาง ในจุดนั้นคือ ทำขึ้นมาเพื่อที่จะร้อยใส่กันอย่างสวยงาม เป็นปึกเดียวกันง่ายต่อการเก็บรักษา  ในสมัยก่อนที่เรามีการอ่านในวัดเก่าๆ ที่เราเรียกว่าใบลานโบราณนั้นก็เกิดจากที่นี่เช่นกัน เขียนไปนานเข้าก็จะกลายเป็นของมีค่าเมื่อเวลานั้นผ่านไปห้าสิบปีร้อยปี  ใบลานนั้นจะคงอยู่