ของไหว้พระตรีมูรติและพระแม่ลักษมีต่างกันอย่างไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

กุหลาบแดงหนึ่งช่อกับดอกบัวชมพูอีกกำ อาจอยู่บนแผงขายดอกไม้เดียวกัน แต่คนที่ถือดอกไม้สองชนิดนี้มักตั้งใจเดินไปไหว้คนละศาลในย่านราชประสงค์ บางคนเตรียมของตามที่ร้านแนะนำ บางคนเปิดดูวิธีไหว้ในโทรศัพท์ก่อนเดินทาง

พอเห็นชุดถวายสีต่างกัน ก็อาจเข้าใจว่าศาสนาฮินดูกำหนดสีแดงไว้สำหรับพระตรีมูรติ และสีชมพูไว้สำหรับพระแม่ลักษมีโดยเฉพาะ หากเลือกผิดสีจะไหว้ไม่ถูกต้อง

สีแดงกับสีชมพูเป็นธรรมเนียมที่นิยมในแต่ละสถานที่ ไม่ใช่กฎตายตัวของชาวฮินดูทุกนิกาย ที่หน้าศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์ ผู้ศรัทธานิยมถวายกุหลาบแดง ส่วนที่ศาลพระแม่ลักษมีบนอาคารเกษรวิลเลจ นิยมดอกบัวชมพู การเลือกดอกไม้จึงควรดูทั้งความหมายที่ผู้บูชายึดถือและข้อกำหนดของสถานที่

กุหลาบแดงกับศาลหน้าเซ็นทรัลเวิลด์

ศาลแห่งนี้เป็นที่รู้จักในชื่อศาลพระตรีมูรติ ผู้คนจำนวนมากไปขอพรเรื่องความรัก โดยข้อมูลประชาสัมพันธ์ของรัฐบาลไทยยกตัวอย่างของไหว้ที่นิยม ได้แก่ กุหลาบแดง 9 ดอก ธูปแดง 9 ดอก และเทียนแดง 1 คู่ สีแดงในบริบทนี้เชื่อมโยงกับความรักตามธรรมเนียมที่ผู้ศรัทธาในกรุงเทพฯ ปฏิบัติกัน

จำนวน 9 ดอกหรือการเลือกสีแดงจึงเป็นแบบที่พบได้บ่อย ไม่ควรนำไปสรุปว่าเป็นข้อบังคับของศาสนาฮินดูทั้งหมด หรือรับประกันว่าคำอธิษฐานจะเป็นจริง บางคนเลือกพวงมาลัยกุหลาบแทนดอกกุหลาบเป็นช่อ และก่อนจุดธูปเทียนควรดูป้ายหรือสอบถามเจ้าหน้าที่ เพราะพื้นที่อาจมีกติกาเรื่องควันและไฟ

ส่วนชื่อองค์เทพมีรายละเอียดที่ควรแยกกัน คำว่า ตรีมูรติ ในคติฮินดูหมายถึงความสัมพันธ์ของพระพรหม พระวิษณุ และพระศิวะ ขณะที่องค์ที่ประชาชนเรียกกันว่าพระตรีมูรติหน้าเซ็นทรัลเวิลด์ มีแหล่งข้อมูลไทยบางแห่งระบุว่าเป็นพระสทาศิวะหรือพระศิวะห้าพระพักตร์ ชื่อที่เรียกกันในพื้นที่กับการอธิบายตามเทวลักษณะจึงอาจต่างกันได้ และการขอพรเรื่องความรักเป็นความนิยมของผู้ศรัทธาในพื้นที่

ดอกบัวชมพูกับพระแม่ลักษมี

พระแม่ลักษมีเป็นเทวีที่ผู้ศรัทธาเชื่อมโยงกับความมั่งคั่ง ความงาม และความเป็นสิริมงคล ส่วนความรักก็เป็นหนึ่งในเรื่องที่คนไทยนิยมขอพร ที่ศาลบนชั้น 4 ของเกษรวิลเลจ มีผู้เตรียมดอกบัวชมพู น้ำสะอาด นม ผลไม้ หรือขนมไปถวาย

ดอกบัวเกี่ยวข้องกับภาพแทนของพระแม่ลักษมี จึงมีความหมายมากกว่าการเลือกตามสีเพียงอย่างเดียว คู่มือที่รวบรวมข้อมูลการบูชาในกรุงเทพฯ ระบุว่ามีทั้งผู้ถวาย 1 หรือ 2 ดอก และผู้เลือก 8 ดอกเพื่อระลึกถึงพระอัษฏลักษมี ส่วนดอกไม้โทนแดงหรือชมพูก็ปรากฏในคำแนะนำเช่นกัน จึงไม่อาจฟันธงว่าสีชมพูเป็นสีเดียวที่ใช้ได้ในทุกธรรมเนียม

เตรียมของอย่างไรเมื่อไปครั้งแรก

เริ่มจากเลือกศาลที่ต้องการไป แล้วตรวจสอบเวลาเปิดและข้อกำหนดล่าสุด โดยเฉพาะเรื่องธูป เทียน การนำอาหารเข้า และจุดวางของถวาย หากต้องการทำตามธรรมเนียมที่พบทั่วไป กุหลาบแดงเป็นตัวเลือกสำหรับศาลหน้าเซ็นทรัลเวิลด์ ส่วนดอกบัวชมพูเป็นตัวเลือกสำหรับศาลพระแม่ลักษมีที่เกษรวิลเลจ

ไม่จำเป็นต้องซื้อชุดใหญ่เพียงเพราะกลัวว่าสีหรือจำนวนจะไม่ครบ เลือกของสะอาดตามกำลังและทำตามกติกาหน้างานได้ ความหมายของดอกไม้ช่วยให้เข้าใจว่าผู้คนบูชากันอย่างไร แต่สีของดอกไม้เพียงอย่างเดียวไม่ใช่เครื่องตัดสินศรัทธาของผู้ไหว้