รู้จัก โรคหินปูนในหูชั้นในหลุด หลังน้องไบรท์ ป่วยต้องเข้ารักษา บอกทรมานมาก

จากกรณีที่ผู้ประกาศข่าวที่น่ารักที่สุดของประเทศไทยอย่าง น้องไบรท์ พิชญทัฬห์ ป่วยหนักเข้าโรงพยาบาลรักษาตัวเป็นครั้งที่ 2 ในรอบปี การป่วยที่เกิดขึ้นครั้งนี้ น้องไบรท์ ได้ออกมาโพสต์ภาพและข้อความอัพเดดอาการป่วยล่าสุดของเธอให้แฟนคลับที่ติดตามและคอยให้กำลังใจเธอได้รู้ผ่านอินสตาแกรมส่วนตัวของเธอว่า “เข้ารพ.ครั้งที่สองในรอบปี เช้านี้ดีขึ้นมากแล้วค่ะ คราวนี้โรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในหลุด มองเห็นบ้านหมุนติ้วๆ เวียนหัว เหมือนจะเป็นลมตลอดเวลา คลื่นไส้อาเจียน ทรงตัวไม่ได้ ทรมานมากทีเดียว”

ดังนั้นวันนี้ทีมข่าวสยามนิวส์จะพามารู้จักกับโรคหินปูนในหูชั้นใน อาการป่วยที่น้องไบรท์เป็นกัน ตามมาดูกันว่าโรรคนี้เป็นเช่นไรและเกิดขึ้นได้อย่างไร
ผู้ที่อยู่ในวัยกลางคนจนถึงวัยสูงอายุ อาจเคยมีอาการวิงเวียนศีรษะ โคลงเคลง รู้สึกเหมือนสิ่งแวดล้อมรอบตัวเคลื่อนไหว อย่างที่เรียกกันว่าอาการ “บ้านหมุน” กันมาบ้าง … อาการบ้านหมุนนั้นเกิดได้จากหลายสาเหตุ ซึ่ง BPPV หรือ โรคหินปูนในหูชั้นใน ก็เป็นหนึ่งในนั้น BPPV หรือ Benign Paroxysmal Positional Vertigo คือโรคที่เกี่ยวข้องกับความผิดปกติของตะกอนหินปูนในหูชั้นใน โดยปกติแล้วภายในหูชั้นในของเรา จะมีอวัยวะที่ควบคุมการทรงตัว ได้แก่ utricle, saccule และ semicular canal ซึ่งมีรูปร่างคล้ายกับก้นหอย ในส่วน utricle จะมีตะกอนหินปูน (otoconia) ซึ่งมีหน้าที่รับรู้การเคลื่อนที่ของศีรษะเกาะอยู่ แต่หากหินปูนดังกล่าวเกิดหลุดออก และไปเคลื่อนที่ไปมาอยู่ในส่วน semicular canal จะทำให้เกิดการส่งสัญญาณไปยังระบบประสาทส่วนกลาง และส่งผลให้เรามีอาการวิงเวียนศีรษะคล้ายบ้านหมุนได้ โดยส่วนมากโรค BPPV มักเกิดกับผู้ที่มีอายุ 50 ปีขึ้นไป ในวัยหนุ่มสาวอาจพบได้บ้างแต่ไม่มากนัก

โดยทั่วไปผู้ป่วยจะรู้สึกวิงเวียน โคลงเคลง เสียการทรงตัว และรู้สึกเหมือนสิ่งแวดล้อมภายนอกเคลื่อนไหว โดยเฉพาะเมื่อมีการเคลื่อนไหวศีรษะอย่างรวดเร็ว เช่น ก้มตัวลง เงยหน้า หรือเอียงคอ และนอกเหนือจากอาการบ้านหมุน บางรายก็อาจมีคลื่นไส้อาเจียนด้วย อาการเหล่านี้มักเกิดขึ้นไม่นาน คือราวๆ 1 นาที แล้วจะค่อยๆ เบาลง แต่จะเป็นๆ หายๆ เมื่อมีการเคลื่อนไหวศีรษะก็จะเกิดอาการขึ้นอีก บางทีอาจเกิดซ้ำๆ กันนานเป็นสัปดาห์ หรือเป็นเดือนก็ได้ นอกจากนี้ ปัจจัยบางอย่างก็อาจกระตุ้นให้เกิดอาการมากขึ้นได้ เช่น

การทำงาน หรือกิจกรรมที่ต้องก้มเงยศีรษะบ่อยๆ การโดยสารยานพาหนะ และอาการเมารถ เมาเรือ มีการเปลี่ยนแปลงความดันบรรยากาศ ความเครียด การพักผ่อนไม่เพียงพอ การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์

สาเหตุที่ทำให้เกิดโรค BPPV เกิดอุบัติเหตุ มีการกระแทกบริเวณศีรษะ เป็นความเสื่อมตามอายุที่มากขึ้น มีโรคหรือความผิดปกติที่หูชั้นใน เช่น หูชั้นในอักเสบ มีการติดเชื้อที่หูชั้นใน มีการผ่าตัดหูชั้นกลางหรือหูชั้นใน มีการเคลื่อนไหวศีรษะอย่างรวดเร็วซ้ำๆ

การรักษา BPPV การรักษาด้วยยา ในเบื้องต้นแพทย์จะให้ยาบรรเทาอาการเวียนศีรษะ เพื่อให้ผู้ป่วยใช้ชีวิตได้ตามปกติ ก่อนจะทำการรักษาในขั้นต่อไป

การทำกายภาพบำบัด จะเน้นฝึกการเคลื่อนไหวศีรษะและลำคอ เพื่อให้ตะกอนหินปูนเคลื่อนออกจาก semicular canel และกลับเข้าไปยัง urticle ตามเดิม โดยให้ผู้ป่วยเคลื่อนไหวศีรษะช้าๆ ตามท่าต่างๆ ที่แพทย์และผู้เชี่ยวชาญแนะนำ การทำกายภาพบำบัดจะช่วยให้อาการ BPPV หายได้เร็วขึ้น

การผ่าตัด มักใช้รักษาผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรง และรักษาด้วยการทำกายภาพบำบัดไม่ได้ผล โดยส่วนมากการผ่าตัดจะเป็นการนำชิ้นส่วนกระดูกไปอุดใน semicular canel เพื่อลดการตอบสนองต่อการเคลื่อนที่ของตะกอนหินปูน

นอกเหนือจากการรักษาด้วยวิธีเหล่านี้แล้ว ผู้ป่วยควรหลีกเลี่ยงปัจจัยที่กระตุ้นให้อาการรุนแรงขึ้นด้วย เช่น การก้มๆ เงยๆ การเอียงและแหงนคอ การลุกอย่างรวดเร็ว การออกกำลังกายที่ต้องเคลื่อนไหวมากๆ เวลานอนควรหนุนหมอนสูงและหลีกเลี่ยงการนอนแหงนคอ รวมถึงควรหลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์ด้วย

การป้องกัน BPPV

การป้องกันโรค BPPV ให้ได้ 100% นั้นเป็นไปได้ยาก สิ่งที่เราสามารถทำได้คือ หลีกเลี่ยงกิจกรรมที่เสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุหรือการบาดเจ็บที่ศีรษะ และหลีกเลี่ยงการเคลื่อนไหวศีรษะอย่างรวดเร็วเกินไป รวมถึงป้องกันไม่ให้มีการติดเชื้อโรคในหูด้วย