ทำไมคนไทยเรียก Kangaroo ว่าจิงโจ้
สวัสดีครับเพื่อนๆ เนื่องจากบทความที่แล้วเรื่อง ชีวิตมหัศจรรย์ จิงโจ้ไม่มีสะดือ ที่โพสท์ไปเมื่อสองวันก่อน มีเพื่อนสมาชิกชื่อ LaDy Galadriel สงสัยว่า ทำไมคนไทยถึงเรียกจิงโจ ทั้งๆ ที่ประเทศไทยไม่มีสัตว์พวกนี้อยู่ ผมก็เลยอาสาหาข้อมูลมาฝากเพื่อนๆ ให้หายข้องใจกันครับว่าเพราะอะไร
คำว่า "จิงโจ้" เป็นคำไทยหรือคำต่างประเทศกันแน่? ในความเป็นจริงแล้ว คำว่า "จิงโจ้" นั้นถือได้ว่าเป็นคำไทยแท้ หาได้เป็นคำที่ถูกคิดขึ้นเพื่อใช้เรียกสัตว์ต่างประเทศอย่าง "Kangaroo" อย่างที่คนส่วนใหญ่คิดแต่อย่างใดไม่ กล่าวคือ ตามข้อเท็จจริงแล้วคำว่า "จิงโจ้" นั้นมีการคิดและใช้มาก่อนการใช้เรียกสัตว์ต่างประเทศข้างต้นเสียอีก ดังจะเห็นได้จากการที่คนไทยมีการเรียกแมลงชนิดหนึ่งว่า "จิงโจ้น้ำ" นั่นเอง ทั้งนี้สืบเนื่องมาจากคำว่า "จิงโจ้" ในภาษาไทยหมายถึง แมลงตัวลีบ ขาหน้าสั้น ขาสองคู่หลังยาว เดินยงโย่ยงหยกอยู่ในน้ำ ดังนั้น จึงได้ถูกนำไปใช้เพื่อใช้เรียกสัตว์ต่างประเทศที่พบมากในประเทศออสเตรเลียอย่าง "Kangaroo" ในเวลาต่อมา
แต่ที่สำคัญยิ่งไปกว่านั้น หลายท่านรู้ไหมว่า คำว่า "จิงโจ้" นั้น คือ สัตว์ในวรรณคดีชนิดหนึ่งในป่าหิมพานต์คล้ายๆ นกกินรี มาถึงตรงนี้คงทำให้ใครหลายคนประหลาดใจพอสมควร เพราะ "จิงโจ้" เป็นนกชนิดหนึ่งที่มีศีรษะเป็นมนุษย์ มีปีกและขาเป็นนก โดยต่างกับนกกินรีที่มีกายท่อนบนบนเป็นมนุษย์และกายท่อนล่างเป็นนก ใครอยากเห็นภาพของจิงโจ้ก็สามารถที่จะดูได้จากภาพไทยตามผนังของวัดวาอารามต่างๆ ได้
ในภาพเป็นจิงโจที่มีศีรษะเป็นมนุษย์และมีปีกและขาเป็นนก
คำว่า "จิงโจ้" มีการหยิบยกมาใช้มากมาย ไม่เว้นกระทั่งท่านหลวงวิจิตรวาทการที่ได้ประพันธ์บทเพลง "จิงโจ้โล้สำเภา" ซึ่งในปัจจุบันก็เป็นบทอาขยานเพื่อให้เด็กประถมได้ท่องจำกัน ผู้ใดอยากเห็นภาพ "จิงโจ้โล้สำเภา" ก็สามารถไปชมได้ที่วัดพระเชตุพน วิมลมังคลาราม (วัดโพธิ์) ซึ่งเป็นภาพจิตรกรรมที่ถูกวาดขึ้นตามจินตนาการจากการพรรณาของบทประพันธ์ของหลวงวิจิตรวาทการข้างต้นนั่นเอง
มีเรื่องราวของเพลงกล่อมเด็กเรื่อง "จิงโจ้โล้สำเภา" ที่ยังสืบทอดมาถึงในปัจจุบัน
จิงเอ๋ยจิงโจ้ มาโล้สำเภา
หมาไนไล่เห่า จิงโจ้ตกน้ำ
หมาไนไล่ซ้ำ จิงโจ้ดำหนี
เอากล้วยสองหวี รับขวัญจิงโจ้.
ต่อมาเมื่อมีคนนำตัวแกงการูมาจากประเทศออสเตรเลีย เห็นว่าประหลาด เพราะขาคู่หน้าสั้นกว่าขาคู่หลัง และมีกระเป๋าหน้าท้อง การเดินก็กระโดดหยอง ๆ เหมือนแมลง “จิงโจ้” ก็เลยเรียกแกงการูว่า “จิงโจ้” ตามแมลงตั้งแต่นั้นมาครับ
อนึ่ง คำว่า "จิงโจ้" ยังถูกนำมาใช้ในงานประพันธ์ของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ รัชกาลที่ ๔ อีกด้วย กล่าวคือ พระองค์ทรงพระราชนิพนธ์โคลงดั้นเรื่อง "โสกันต์" โดยได้มีการกล่าวถึงทหารประเภทหนึ่งที่เรียกว่า "ทหารจิงโจ้" จนกระทั่งรัชสมัยต่อมา พระบาทสมเด้จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ ๕ ได้ทรงเรียกทหารหญิงว่า "ทหารจิงโจ้" โดยมีคำสั่งต่อทหารหญิงดังกล่าวที่น่าสนใจ ต่างๆ นาๆ อาทิ คำสั่งให้ทหารหญิงที่ถืออาวุธอยู่ทำความเคารพนั้นจะใช้คำว่า "จิงโจ้กัด" แทนคำว่า "วันทยาวุธ" เป็นต้น
และนี่คือที่มาของคำว่าจิงโจ้ที่มีใช้อยู่มาช้านานในบ้านเรา ก็ต้องขอบคุณน้อง LaDy Galadriel ที่สงสัยนะครับ ทำให้ผมได้ข้อมูลเพิ่มเติมอีกไม่น้อยเลย ทั้งที่เคยได้ยินเพลงกล่อมเด็กมาตั้งแต่เล็กๆ ก็ไม่ได้เฉลียวใจ มาวันนี้ก็เลยหายข้องใจทั้งผู้เขียนและผู้อ่านกันไป หากมีเรื่องราวดีๆ ก็จำนำมาฝากกัน แล้วพบกันใหม่ครับ...mata
เรียบเรียงโดย พรชัย สังเวียนวงศ์ (mata)
ขอบคุณภาพจาก http://www.oknation.net/blog/print.php?id=140033
ขอบคุณแหล่งที่มา
ญี่ปุ่น-เกาหลีฯ เริ่มไม่ทน ไล่แรงงานเขมรกลับประเทศ หลังรวมตัวกันประท้วง เรียกร้องให้ประณามประเทศไทยที่รุกรานเขมร
4 ราศีที่จะได้รับโชคลาภในปี 2026 จากมังกรศักดิ์สิทธิ์
เหมืองแร่ทองคำ ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดอันดับหนึ่งของไทย
สีกระเป๋าสตางค์เสริมดวงตามวันเกิด ประจำปี พ.ศ.2569 สำหรับ คนเกิดวันอาทิตย์ - คนเกิดวันพุธกลางวัน
ค้นพบ "หูเสือใบขน" พรรณไม้ที่หายาก สูญพันธุ์กว่า 130 ปี
จังหวัดในประเทศไทย ที่มีจำนวนนักท่องเที่ยวน้อยที่สุดในปัจจุบัน
🇹🇭 “ไทย” ดังระดับโลก! ขนมไทยผงาดติดท็อป 1 ใน 100 ของหวานอร่อยที่สุดในโลก ต่างชาติยกนิ้ว เขมรได้แต่นั่งเซ็ง บอกเบา ๆ ‘บ้านฉันก็มีนะ’
รีวิวพลีชีพ "รถไฟฟ้าป้ายแดง" พาขึ้นภูทับเบิกช่วงเทศกาล... จากทริปในฝัน กลายเป็นบทเรียนราคาแพง (ครั้งแรกและครั้งเดียวพอ?)
ควรต้มไข่ในน้ำเย็นหรือน้ำเดือด?
นี่สนามรบไม่ใช่ฮาเร็ม ทหารเขมรหิ้วเมียเข้าสนามรบ ช่วยใส่ลูกปืน สุดท้าย ดับคาบังเกอร์
ชายสองชีวิต เปลี่ยนใบหน้าจากคนตๅย
ปิดตำนาน 13 ปี มิตซูบิชิ มิราจ! ยุติการผลิตถาวร พร้อมเหตุผลที่ต้องโบกมือลาตลาดอีโคคาร์
เมื่อเพื่อนฝรั่งบอกว่า กลิ่นใบเตยเหมือนกลิ่นนี้.....?
ด่วนที่สุด กรุงการากัสเดือด! สหรัฐฯ เปิดฉากปฏิบัติการ "โทมาฮอว์ก" ถล่มเวเนซุเอลา
แฉให้ยับ! "เชลยเขมร" ถึงบ้านปุ๊บ รีบอัดคลิปแฉทันที! "เงินบริจาค" หายเกลี้ยง! โดนรัฐบาลปล้นเรียบไม่เหลือถึงมือแม้แต่บาทเดียว!
ขบวนแห่แต่งงานตกแม่น้ำ หลังจู่ๆสะพานก็พังถล่มลงมา
เขมรโวย หาว่าไทยล้ำแดน หลังทหารไทย ยกตู้คอนเทนเนอร์ไปวาง