ฝุ่นจากโรงโม่หินใกล้หมู่บ้านส่งผลต่อปอดอย่างไร
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
เช็ดขอบหน้าต่างตอนเช้า พอตกเย็นกลับมีฝุ่นสีเทาจับอีก บ้านที่อยู่ใกล้พื้นที่ระเบิดหินหรือโรงโม่อาจเจอภาพแบบนี้บ่อยจนอดห่วงไม่ได้ว่าฝุ่นที่ลอยเข้ามาจะทำร้ายปอดในระยะยาวหรือไม่
ฝุ่นจากการเจาะ ระเบิด บด และขนหินมีขนาดและส่วนประกอบต่างกัน บางส่วนมีผลึกซิลิกาปะปนอยู่ อนุภาคที่เล็กมากสามารถเข้าสู่ส่วนลึกของปอดได้ แม้มองด้วยตาเปล่าไม่เห็นก็ตาม
การอยู่ในรัศมี 5 กิโลเมตรไม่ได้แปลว่าจะเป็นโรคซิลิโคซิสทุกคน และระยะนี้ก็ไม่ใช่เส้นแบ่งว่าปลอดภัยหรืออันตราย ความเสี่ยงต้องประเมินจากปริมาณฝุ่นซิลิกาที่หายใจเข้าไป ระยะเวลาสัมผัส ทิศทางลม และสภาพพื้นที่ คนทำงานที่อยู่ใกล้แหล่งกำเนิดฝุ่นเป็นประจำมีโอกาสได้รับฝุ่นสูงกว่าคนทั่วไป แต่ความเดือดร้อนของชุมชนก็ควรได้รับการตรวจสอบ
โรคปอดจากฝุ่นซิลิกาเกิดขึ้นได้อย่างไร
ซิลิโคซิสเป็นโรคที่เกิดจากการสูดฝุ่นผลึกซิลิกาขนาดเล็กเข้าสู่ปอดมากเกินไป ร่างกายตอบสนองต่อฝุ่นจนเกิดการอักเสบและพังผืด เนื้อปอดจึงทำงานได้ลดลง คำว่า “ปอดกลายเป็นหิน” เป็นชื่อเรียกที่ทำให้เห็นภาพ แต่ไม่ได้หมายความว่าปอดเปลี่ยนเป็นก้อนหินจริง ๆ
โรคชนิดเรื้อรังมักเกิดหลังสัมผัสฝุ่นเป็นเวลาหลายปี โดยเฉพาะในงานเหมืองและงานโม่หิน ส่วนการสัมผัสฝุ่นเข้มข้นมากอาจทำให้เกิดโรคเร็วขึ้นได้ พังผืดที่เกิดแล้วไม่สามารถรักษาให้กลับเป็นปอดปกติ และโรคอาจดำเนินต่อได้แม้หยุดสัมผัสฝุ่นแล้ว การลดฝุ่นตั้งแต่ต้นทางจึงสำคัญ
อาการที่ควรพาไปพบแพทย์
ช่วงแรกอาจไม่มีอาการ ต่อมาอาจไอเรื้อรัง เหนื่อยง่าย หายใจสั้น หรือรู้สึกว่าทำกิจกรรมเดิมแล้วเหนื่อยกว่าเดิม อาการเหล่านี้เกิดจากโรคอื่นได้เช่นกัน จึงใช้ตัดสินว่าเป็นซิลิโคซิสด้วยตัวเองไม่ได้ หากหายใจลำบากมาก เจ็บหน้าอก หรืออาการแย่ลงอย่างรวดเร็ว ควรไปโรงพยาบาลทันที
เมื่อพบแพทย์ ให้เล่าว่าอยู่ใกล้แหล่งฝุ่นนานเท่าไร มีฝุ่นช่วงไหน และเคยทำงานเจาะหิน โม่หิน ตัดหิน หรือสัมผัสฝุ่นจากงานอื่นหรือไม่ แพทย์จะประเมินประวัติ ตรวจร่างกาย และพิจารณาเอกซเรย์ปอดหรือตรวจสมรรถภาพปอดตามความเหมาะสม การไม่มีอาการในวันนี้ไม่ได้ยืนยันว่าไม่เคยได้รับฝุ่น
รู้ได้อย่างไรว่าในหมู่บ้านมีฝุ่นซิลิกามากแค่ไหน
คราบฝุ่นบนรถหรือใบไม้ช่วยบอกว่ามีฝุ่นตกสะสม แต่บอกไม่ได้ว่ามีซิลิกาเท่าไรหรือสูดเข้าปอดไปมากเพียงใด เครื่องวัด PM2.5 ทั่วไปก็วัดมวลฝุ่นตามขนาด ไม่สามารถแยกยืนยันปริมาณผลึกซิลิกาได้ ต้องเก็บตัวอย่างอากาศและส่งวิเคราะห์ด้วยวิธีที่เหมาะสม
ชาวบ้านสามารถรวบรวมวันเวลา จุดที่มีฝุ่น ทิศทางลมโดยสังเกต และภาพคราบฝุ่น แล้วแจ้งเทศบาลหรือองค์การบริหารส่วนตำบล รวมถึงสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด เพื่อขอให้ตรวจสอบแหล่งกำเนิดและประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ควรขอผลตรวจเป็นลายลักษณ์อักษร โดยดูตำแหน่ง ช่วงเวลา ชนิดฝุ่น และวิธีตรวจประกอบกัน
ระหว่างรอการตรวจ ช่วงที่มีฝุ่นมากให้ลดกิจกรรมนอกบ้าน ปิดประตูหน้าต่างด้านที่ฝุ่นพัดเข้า ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดแทนการกวาดแห้ง และหากจำเป็นต้องออกไปในบริเวณที่มีฝุ่น ให้ใช้หน้ากากกรองอนุภาคที่ได้มาตรฐาน เช่น N95 ซึ่งแนบสนิทกับใบหน้า มาตรการเหล่านี้ช่วยลดการรับฝุ่น แต่การควบคุมที่จุดเจาะ จุดโม่ และเส้นทางขนส่งยังเป็นสิ่งที่ต้องดำเนินการควบคู่กัน
ดับเจ็บอื้อ!! หลังเกิดเหตุไฟไหม้อาคารพาณิชย์ในภูเก็ต
ยูเครนโจมตีสะพานไครเมียของรัสเซีย ด้วยโดรนจำนวน 1,300 ลำ
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!
ทำไม ตู้แช่ไอศกรีมตามร้านค้า ถึงต้องมีฝากระจกเลื่อนโค้งโค้งมนทึบแสงบางส่วน?
วิธีอ่านผลตรวจสารหนูและแบคทีเรียในน้ำดื่มของชุมชน
10 จักรยานในตำนานยุค 90 ที่คนยุคนั้นไม่มีวันลืม
ส่องเลขปิงปองและเลขธูป แม่ผึ้ง พุ่มพวง ดวงจันทร์ วัดทับกระดาน วันที่ 16 พฤศจิกายน 2569
หนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศ
ประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้ง
สิทธิของชาวบ้านเมื่อน้ำท่วมขังหลังสร้างถนนหรือนิคมอุตสาหกรรม
OK ล็อตเตอรี่ รวม 10 เลขขายดี เปิดแนวทาง 4 สำนักดัง จับจุดเลขเด่นงวด 16 พ.ย. 69
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน






