ทำไม "สายเคเบิลกลมๆ เป็นก้อนป้อมๆ ตรงปลายสายชาร์จโน้ตบุ๊กหรือจอคอม" ถึงต้องมีก้อนนี้อยู่?

ทำไม "สายเคเบิลกลมๆ เป็นก้อนป้อมๆ ตรงปลายสายชาร์จโน้ตบุ๊กหรือจอคอม" ถึงต้องมีก้อนนี้อยู่?

เวลาที่เราหยิบสายชาร์จแบตเตอรี่โน้ตบุ๊ก สายจอคอมพิวเตอร์ หรือสายเชื่อมต่ออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ต่างๆ มาใช้งาน สิ่งหนึ่งที่เรามักจะเห็นจนชินตาคือ "ก้อนพลาสติกทรงกระบอกป้อมๆ หรือก้อนนูนกลมๆ ที่ถูกหุ้มไว้ตรงบริเวณใกล้กับปลายสาย" หลายคนเมื่อเห็นครั้งแรกอาจจะคิดว่าเป็นปุ่มล็อกพลาสติกธรรมดา เป็นกล่องแปลงกระแสไฟขนาดเล็ก หรือเป็นรอยต่อของการผลิตสายไฟ แต่ความจริงแล้ว เบื้องหลังก้อนป้อมๆ ที่อยู่บนสายชาร์จนี้ คืองานวิศวกรรมแม่เหล็กไฟฟ้าขั้นสูง (Electromagnetic Engineering) และระบบกรองสัญญาณรบกวนที่ช่วยปกป้องคอมพิวเตอร์ราคาแพงของเราจากความเสียหาย

ในทางวิศวกรรมไฟฟ้า สายไฟที่ยาวและทำหน้าที่ส่งผ่านกระแสไฟฟ้าพลังงานสูงจะทำตัวเสมือนเป็น "สายอากาศวิทยุขนาดย่อม" (Antenna) ขณะที่กระแสไฟฟ้าไหลผ่านสายไฟ จะมีการแผ่กระจายของคลื่นสนามแม่เหล็กไฟฟ้าความถี่สูง (Electromagnetic Interference - EMI) ออกมารอบตัว คลื่นรบกวนเหล่านี้อาจจะไปกวนสัญญาณหน้าจอคอมพิวเตอร์ให้กระพริบ ลำโพงมีเสียงฮัมแทรก หรือส่งผลกระทบต่อระบบประมวลผลภายในอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่มีความอ่อนไหวสูง

เพื่อกำจัดปัญหานี้ วิศวกรไฟฟ้าจึงได้ติดตั้งอุปกรณ์ชิ้นสำคัญที่เรียกว่า "เฟอร์ไรต์บีด" (Ferrite Bead หรือ Ferrite Core) ซ่อนไว้ข้างในก้อนพลาสติกป้อมๆ นั้น เจ้าก้อนนี้ทำมาจากสารประกอบออกไซด์ของเหล็กและแมงกานีสหรือนิกเกิล (Magnetic Ferrite Material) ซึ่งมีคุณสมบัติพิเศษในการดูดซับและแปลงพลังงานคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าความถี่สูงให้กลายเป็นความร้อนเล็กน้อย แล้วสลายตัวไป 

เมื่อกระแสไฟฟ้าและสัญญาณข้อมูลวิ่งผ่านตัวนำผ่านแกนเฟอร์ไรต์นี้ สัญญาณไฟฟ้าหลักที่ใช้งานจะสามารถไหลผ่านไปได้โดยไม่มีสะดุด แต่คลื่นสัญญาณรบกวน (Noise) ที่ไม่พึงประสงค์จะถูกบล็อกและกลืนหายไป ช่วยให้กระแสไฟที่วิ่งเข้าสู่โน้ตบุ๊กมีความสะอาด เสถียร และปราศจากสัญญาณรบกวน ป้องกันไม่ให้แผงวงจรเกิดอาการรวนหรือข้อมูลสูญหาย ก้อนป้อมๆ เล็กๆ ที่อยู่บนสายชาร์จ จึงไม่ใช่แค่ชิ้นส่วนตกแต่ง แต่เป็นรายละเอียดทางวิศวกรรมแม่เหล็กไฟฟ้าที่คอยดูแลความเสถียรให้อุปกรณ์ไอทีของเราในทุกๆ วันครับ