จันทร์ Ganymede บัง Io ในภาพ NASA: เกิดอะไรขึ้นบนดวงจันทร์ของดาวพฤหัสบดี?
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ
ภาพวิดีโอของ NASA ที่เผยแพร่วันที่ 28 ตุลาคม 2569 บันทึกเหตุการณ์เมื่อวันที่ 20 ตุลาคม: Ganymede ผ่านหน้าบัง Io เมื่อมองจากโลก ทั้งคู่เป็นดวงจันทร์ของดาวพฤหัสบดีที่ดูเหมือนมาซ้อนกันชั่วครู่ เหตุการณ์นี้เรียกว่าการบังกันของดวงจันทร์ ไม่ได้หมายความว่าดวงจันทร์สองดวงชนกัน
คำว่า “บัง” อธิบายสิ่งที่ผู้สังเกตเห็นจากแนวสายตาเท่านั้น ในภาพนี้ Ganymede อยู่ในตำแหน่งที่บัง Io จากมุมมองบนโลก ส่วนระยะห่างจริงระหว่างดวงจันทร์ยังคงมีอยู่ ทั้งคู่โคจรรอบดาวพฤหัสบดีตามเส้นทางของตัวเอง ไม่ได้พุ่งเข้าหากัน การบังกันของดวงจันทร์จึงเป็น ปรากฏการณ์จากแนวสายตา ไม่ใช่การชน
ลองนึกถึงการมองเสาไฟที่อยู่ไกล โดยมีคนเดินผ่านหน้าเสา คนคนนั้นดูเหมือนทับเสาในภาพที่เราเห็น แต่ไม่ได้อยู่ติดกับเสา การบังของ Ganymede กับ Io ใช้หลักเดียวกัน เพียงแต่เกิดกับวัตถุท้องฟ้าที่อยู่ไกลมาก และการเคลื่อนที่ของดวงจันทร์ทำให้ Io ค่อย ๆ พ้นจากแนวที่ Ganymede บัง
เหตุการณ์แบบนี้กลับมาเป็นชุดประมาณทุกหกปี เพราะวงโคจรของดวงจันทร์ใหญ่ของดาวพฤหัสบดีอยู่ใกล้ระนาบเส้นศูนย์สูตรของดาว เมื่อดาวพฤหัสบดีเข้าใกล้วิษุวัต มุมที่โลกมองระนาบวงโคจรจะเกือบมองจากด้านข้าง ดวงจันทร์จึงมีโอกาสเรียงแนวผ่านหน้ากัน หรือผ่านเงาของกันและกันได้ง่ายกว่าช่วงอื่น
ดาวพฤหัสบดีโคจรรอบดวงอาทิตย์หนึ่งรอบใช้เวลาประมาณ 12 ปี และมีช่วงวิษุวัตสองครั้งต่อรอบ จึงเกิดช่วงฤดูกาลของเหตุการณ์ร่วมระหว่างดวงจันทร์ใกล้ ๆ ทุกหกปีโดยประมาณ สมาคมดาราศาสตร์อังกฤษระบุว่ามีเหตุการณ์บังกันและเกิดคราสของดวงจันทร์กาลิเลียนในช่วงหลายเดือนรอบวิษุวัต ไม่ใช่การบังครั้งเดียวที่กินเวลาหกปี
การบังกันกับคราสเป็นคนละเหตุการณ์ การบังกันเกิดเมื่อดวงหนึ่งผ่านหน้าอีกดวงจากแนวสายตาของผู้สังเกต ส่วนคราสเกิดเมื่อดวงจันทร์ผ่านเข้าไปในเงาของอีกวัตถุหรือเงาของดาวพฤหัสบดี เหตุการณ์วันที่ 20 ตุลาคมที่ NASA นำเสนอเป็นการบังกันระหว่าง Ganymede กับ Io และในภาพเดียวกันยังเห็นเงาของ Ganymede ตกบนด้านขวาของดาวพฤหัสบดีด้วย
ช่วงที่เกิดปรากฏการณ์เหล่านี้ นักดาราศาสตร์ใช้การสังเกตความสว่างและตำแหน่งของดวงจันทร์มาศึกษาการเคลื่อนที่ของระบบดาวพฤหัสบดี ภาพจาก NASA จึงเป็นมากกว่าดวงจันทร์สองดวงซ้อนกัน แต่เป็นตัวอย่างว่ามุมมองจากโลกและจังหวะวงโคจรทำให้เราเห็นวัตถุที่อยู่ห่างกันปรากฏทับกันได้อย่างไร
ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
ตำนานเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวกับมัสยิดกรือเซะ
ตำนานตาม่องล่ายกับภูเขาและเกาะในอ่าวไทย
หนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศ
สลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯ
รีวิวแกะกล่อง CAPTAIN AMERICA : THE FIRST AVENGERS กัปตันอเมริกา อเวนเจอร์สรุ่นที่ 1
ภารกิจ 8 สัปดาห์! ช่วยจิ้งจอกติดท่อพันคอ ก่อนปล่อยคืนป่า พบอีกตัวมายืนรอสุดประทับใจ
นกตาทิพย์ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขวงกลมเด่น 3 จัดชุดสองตัวบน 31-33-35-37
รู้หรือไม่? รองเท้าส้นสูงในอดีตไม่ได้สร้างมาเพื่อผู้หญิง แต่เริ่มต้นจากรองเท้าของผู้ชายและทหารม้า
ทำไมไม่ค่อยมีธงชาติสีม่วง
มดเดินเป็นแถวเพราะตามกลิ่นฟีโรโมน ไม่ใช่เพราะมีหัวหน้า
เเนวทางเลขสัญจร อ.ไม้เอก นาคา 1 ธันวาคม 2569
เด่นเหนือเด่นใต้ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขเด่น 5-4 จัดชุดสองตัวท้ายและสามตัวท้าย
มันมากกว่าแค่ “สมอง”
เปิด 6 ปรากฏการณ์ซีรีส์แนว Girl’s Love (GL) ของไทย ที่กำลังสร้างกระแสฟีเวอร์ไปทั่วเอเชียและโกยรายได้มหาศาล
ย้อนรอย 5 เหตุการณ์สารเคมีรั่วไหลและมลพิษทางน้ำครั้งใหญ่ในไทย บทเรียนราคาแพงที่ทำลายระบบนิเวศและวิถีชีวิตชาวบ้าน
เปิด 6 สารพิษอันตรายที่ปนเปื้อนในแหล่งน้ำธรรมชาติ! สังเกตอย่างไร และส่งผลต่อสุขภาพระยะยาวร้ายแรงแค่ไหน?
