หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

เสาหินบะซอลต์หกเหลี่ยม เกิดจากลาวาเย็นตัวและหดตัว

เขียนโดย คิดไปเรื่อย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

เสาหินบะซอลต์หกเหลี่ยมเกิดจากลาวาที่ไหลหนาเย็นตัวจนหดลง แรงเค้นจากการหดตัวทำให้หินแตกร้าว รอยแตกค่อย ๆ ลามจากผิวที่เย็นเข้าหาใจกลางที่ยังร้อน แล้วแบ่งหินออกเป็นแท่งยาว รูปหลายเหลี่ยมจึงเป็นแบบแผนของรอยแตกที่เกิดระหว่างลาวาแข็งตัว

ลาวาไม่ได้เย็นพร้อมกันทั้งก้อน ความร้อนระบายออกจากด้านบน ด้านล่าง และด้านข้างเข้าหาใจกลาง ด้านบนสัมผัสอากาศ ลม และฝน ส่วนพื้นดินช่วยเก็บความร้อนไว้ด้านล่าง รอยแตกจึงขยายตัวตั้งฉากกับผิวที่เย็น หากลาวาแผ่เป็นชั้น แนวเสาส่วนใหญ่จะตั้งขึ้นจากพื้น

ส่วนที่เย็นช้ามักเกิดเสาหินขนาดใหญ่และเป็นระเบียบกว่า นักธรณีวิทยาเรียกลักษณะนี้ว่า “โคลอนเนด” ขณะที่ส่วนบนของลาวาซึ่งเย็นเร็ว มักแตกเป็นแท่งเล็กและไม่เป็นระเบียบ เรียกว่า “เอนแทบลาเจอร์” ที่โบลลิงพอตส์ในฮาวาย ส่วนโคลอนเนดสูงราว 13 เมตรตามข้อมูลของ USGS ตัวเลขนี้เป็นของพื้นที่ตัวอย่าง ไม่ใช่ขนาดมาตรฐานของเสาหินทุกแห่ง

เหตุที่หน้าตัดมักใกล้เคียงหกเหลี่ยมเกี่ยวกับการคลายแรงเค้น แบบจำลองทางคณิตศาสตร์คาดว่ารอยแตกที่ทำมุม 60 และ 120 องศาจะช่วยลดแรงเค้นจากความร้อนได้ดี จึงเอื้อต่อรูปแบบคล้ายตาข่ายหกเหลี่ยม แต่ก้อนหินจริงเย็นและแตกร้าวไม่เท่ากันทุกจุด เสาบางต้นจึงมีด้านหรือมุมไม่สม่ำเสมอ

รอยแตกยังไม่ได้เกิดขึ้นในครั้งเดียว งานศึกษาการเย็นตัวของทะเลสาบลาวา Kilauea Iki พบว่ารอยแตกยาวขึ้นทีละช่วง นักวิทยาศาสตร์ได้ยินเสียงแตกและบันทึกเหตุการณ์ด้วยเครื่องวัดแผ่นดินไหว เมื่อแรงเค้นสะสมมากพอ รอยแตกจะขยายออก แล้วหยุดเมื่อแรงถูกปลดปล่อย ในลาวาที่เพิ่งไหลและยังอุ่น เสียงแตกเป๊าะที่ผิวก็เป็นเสียงของรอยแตกและการลอกผิวหินที่กำลังเกิดขึ้น

หน้าตัดของเสาหินจะเห็นลวดลายหกเหลี่ยมชัดเมื่อมองจากด้านบน ส่วนมองจากด้านข้างจะเห็นแท่งยาวตั้งฉากกับผิวที่เย็น รูปแบบทั้งสองมุมช่วยให้เห็นทั้งรูปตัดและทิศทางที่รอยแตกขยายเข้าไปในลาวา

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
คิดไปเรื่อย's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 90 ครั้ง
เขียนโดย คิดไปเรื่อย
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
เปิด 5 ปม! ทำไม “จิ๋นซีฮ่องเต้” ไร้ฮองเฮาเคียงบัลลังก์เปิดประวัติพีท พีระ อดีตสมาชิก Peacemaker นักร้องเสียงนุ่ม ผู้ล่วงลับในวัย 47 ปีน้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!ทำไม "ใบมีดคัตเตอร์" ถึงต้องบากเส้นทแยงมุมไว้เป็นข้อๆ สำหรับหักทิ้ง?ส่องก่อนใคร ปฏิทินจีนกับเลขปฏิทิน งวด 1 ธันวาคม 2569 นี้สถิติหวย 1 ธันวาคม ย้อนหลัง 11 ปี เลขท้าย 2 ตัวมีเลข 8 ถึง 5 งวด แต่เลข 5 ไม่โผล่เลยหนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศส่งเทรนด์เลขมงคล อาจารย์หนู 1 ธันวาคม 2569สลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯส่องสาขาเรียนผู้สูงอายุและเอไอกับความต้องการแรงงานในอนาคตโตโยต้าเตรียมเปิดตัว "GRMN Corolla" รุ่นพิเศษจำนวนจำกัดทำไม "ก้อนสบู่ก้อน" ถึงต้องปั๊มร่องเว้าลึกลงไปตรงกลางก้อนสบู่?
ดู Hot Topic ทั้งหมด
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
ส่องสาขาเรียนผู้สูงอายุและเอไอกับความต้องการแรงงานในอนาคตสถิติการทำงานต่ำระดับและปัญหางานไม่เต็มเวลาของบัณฑิตไทยตั้งคำถามใหญ่แห่งยุค AI: "ทำไมต้องเรียนหนังสือ?" เมื่อใบปริญญาอาจไม่ใช่ใบเบิกทางเดียวอีกต่อไปคุณสมบัติของนักเขียน
ตั้งกระทู้ใหม่