ญี่ปุ่นนับเกาะใหม่ ทำไมยอดพุ่งจาก 6,852 เป็น 14,125?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

เห็นตัวเลขเกาะของญี่ปุ่นคนละปีแล้วชวนงง: 6,852 แห่งในชุดหนึ่ง แต่ 14,125 แห่งในอีกชุด ประเทศมีเกาะเพิ่มขึ้นจริงหรือ?

ตัวเลขไม่ได้เพิ่มเพราะมีเกาะใหม่โผล่ขึ้นมาหลายพันแห่ง แต่เพราะ GSI นับจากแผนที่ดิจิทัลที่ละเอียดขึ้น และใช้เกณฑ์ที่ระบุชัดเจน การนับครั้งนี้จึงเห็นผืนดินเล็ก ๆ กับแนวชายฝั่งที่แผนที่เก่าแสดงไม่ครบหรือไม่ชัด

• 6,852 เกาะ: ตัวเลขที่ใช้แพร่หลาย ซึ่งหน่วยยามฝั่งญี่ปุ่นเผยแพร่ในปี 1987

• 14,125 เกาะ: ตัวเลขที่หน่วยงานข้อมูลภูมิสารสนเทศแห่งญี่ปุ่น หรือ GSI ประกาศในเดือนกุมภาพันธ์ 2023 โดยอิงแผนที่พื้นฐานดิจิทัลชุดข้อมูลเดือนมกราคม 2022

ส่วนต่างระหว่างสองชุดคือ 7,273 เกาะ หากคิดแบบเทียบตัวเลขอย่างเดียว ผลล่าสุดอยู่ราว 2.1 เท่าของเดิม แต่ฐานแผนที่และเวลาที่สำรวจต่างกัน จึงอ่านตัวเลขนี้เป็นการนับคนละชุดข้อมูล ไม่ใช่หลักฐานว่าญี่ปุ่นมีแผ่นดินผุดขึ้นตามจำนวนที่เพิ่ม

GSI นับเกาะที่ระบุไว้ในกฎหมาย รวมกับผืนดินบนแผนที่ที่ประเมินว่าเกิดขึ้นตามธรรมชาติและมีเส้นรอบชายฝั่งตั้งแต่ 0.1 กิโลเมตรขึ้นไป ตัวเลข 0.1 กิโลเมตรหมายถึงความยาวรอบขอบ 100 เมตร ไม่ใช่พื้นที่เกาะ 100 ตารางเมตร

แผนที่ฐานของ GSI แสดงผืนดิน 120,729 แห่ง ณ เดือนมกราคม 2022 แต่ไม่ได้รวมทั้งหมดเป็นเกาะที่ประกาศ หน่วยงานคัดเฉพาะผืนดินที่ผ่านเกณฑ์ และใช้แผนที่เก่าช่วยพิจารณาว่าเกิดขึ้นตามธรรมชาติหรือไม่ ส่วนพื้นดินในทะเลสาบและแหล่งน้ำในแผ่นดินไม่นับรวม ตัวเลข 120,729 จึงเป็นจำนวนผืนดินที่ปรากฏบนแผนที่ก่อนคัดเกณฑ์ ไม่ใช่ยอดเกาะ

การวัดที่ละเอียดขึ้นเปลี่ยนยอดนับได้ เพราะแผนที่รุ่นใหม่แสดงแนวชายฝั่งได้ละเอียดกว่าเดิม ผืนดินเล็ก ๆ บางแห่งที่แผนที่เก่าไม่แสดง หรือแสดงรูปร่างไม่ชัด จึงถูกนำมาพิจารณาได้ GSI ระบุว่าความก้าวหน้าของการสำรวจและรายละเอียดบนแผนที่มีส่วนสำคัญที่ทำให้ตัวเลขสองยุคต่างกัน

อีกจุดที่ควรแยกคือเกณฑ์เส้นรอบชายฝั่ง 100 เมตรเป็นกติกาสำหรับนับครั้งนี้ ไม่ใช่นิยามสากลว่าอะไรคือเกาะ อนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเลนิยามเกาะว่าเป็นผืนดินที่เกิดตามธรรมชาติ มีน้ำล้อมรอบ และโผล่พ้นน้ำแม้ช่วงน้ำขึ้นสูง ส่วนวิธีนับเกาะไม่มีข้อตกลงระหว่างประเทศให้ใช้เหมือนกัน GSI ระบุว่าเกณฑ์ 100 เมตรสืบต่อจากการสำรวจเดิมในปี 1987

ตัวเลข 14,125 จึงบอกจำนวนเกาะตามเกณฑ์ของ GSI และแผนที่ข้อมูลเดือนมกราคม 2022 ไม่ได้หมายความว่าญี่ปุ่นได้ดินแดนเพิ่ม หน่วยงานยืนยันว่าการนับใหม่นี้ไม่เปลี่ยนพื้นที่ประเทศหรือเขตแดนทางทะเล เวลาเทียบสถิติเกาะของแต่ละประเทศจึงต้องดูทั้งปีของแผนที่และวิธีนับควบคู่กัน

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th