สปริงฮีลด์แจ็กคือใคร ทำไมคนยุควิกตอเรียถึงกลัวกัน?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ชื่อสปริงฮีลด์แจ็กชวนให้นึกถึงชายที่คนเล่าว่ากระโดดได้สูงผิดปกติ แล้วทำไมผู้คนในยุควิกตอเรียถึงกลัวชื่อนี้กันมาก?

นักประวัติศาสตร์คาร์ล เบลล์ตามรอยจุดเริ่มของเรื่องไปถึงข่าวลือในชานเมืองทางใต้ของลอนดอนช่วงปลายปี 1837 ก่อนหนังสือพิมพ์จะขยายกระแสในต้นปีถัดมา ชื่อที่สื่อใช้ร่วมกันทำให้ข่าวหลายสายถูกจดจำเป็นตำนานของผู้บุกรุกคนเดียว

เบลล์ชี้ว่าตำนานนี้ตามรอยยาก เพราะหลักฐานกระจัดกระจายอยู่ในคำเล่าปากต่อปาก เพลง หนังสือพิมพ์ และนิยายราคาถูก เรื่องจึงมีหลายฉบับ และไม่ควรนำทุกคำบอกเล่ามาต่อเป็นเหตุการณ์เดียวโดยอัตโนมัติ ข่าวร่วมยุคบอกว่าคนในเวลานั้นเล่าอะไรกัน ส่วนหนังสือและสื่อที่ออกทีหลังช่วยให้เห็นว่าตำนานเปลี่ยนรูปไปอย่างไร

รายงานใน The Times วันที่ 22 กุมภาพันธ์ 1838 เล่าคำให้การของเจน อัลซอป วัย 18 ปีที่สถานีตำรวจถนนแลมเบธ เธอบอกว่าชายสวมเสื้อคลุมอ้างตัวเป็นตำรวจ ขอให้เธอนำเทียนมาให้ แล้วก็ทำร้ายเธอ รายงานระบุว่าบ้านของครอบครัวอยู่ระหว่างหมู่บ้านโบว์กับโอลด์ฟอร์ด

อัลซอปให้การว่าชายคนนั้นพ่นเปลวไฟสีฟ้าขาวออกจากปาก ดวงตาเหมือนลูกไฟสีแดง และมีกรงเล็บที่เธอเชื่อว่าทำจากโลหะ นี่คือคำให้การที่หนังสือพิมพ์ถ่ายทอด ไม่ใช่ผลตรวจที่ยืนยันว่าแจ็กเป็นอมนุษย์ ฉบับนี้จึงบันทึกทั้งการร้องเรียนและคำบรรยายของอัลซอปไว้

จากลอนดอน เรื่องเล่ายังปรากฏในเมืองอื่น ผ่านคำเล่าพื้นบ้าน เพลง และนิยายราคาถูก นักประวัติศาสตร์ตามรอยเรื่องเล่าได้ถึงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 แต่หลักฐานแต่ละช่วงไม่เหมือนกัน แจ็กจึงเปลี่ยนรูปไปตามผู้เล่าและสื่อ

หลักฐานที่เหลือแสดงว่าเรื่องถูกเล่าต่อและเปลี่ยนรูป แต่ไม่ยืนยันว่าเหตุการณ์แต่ละแห่งเกี่ยวข้องกับผู้ก่อเหตุคนเดียว เมื่ออ่านตำนานเมืองเก่า ลองเทียบวันและสถานที่ของแต่ละรายงาน แล้วดูว่าผู้เขียนอ้างคำให้การโดยตรงหรือเล่าต่อจากคนอื่น

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th