พูดเล่นเรื่องระเบิดในสนามบิน เสี่ยงคดีแจ้งข่าวเท็จ โทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี

การพูดเล่นเรื่องระเบิด อาวุธ หรือการก่อการร้ายในสนามบินและบนเครื่องบิน อาจทำให้ผู้อื่นตื่นตกใจและนำไปสู่การดำเนินคดีได้ แม้ผู้พูดจะตั้งใจขบขันหรือประชดประชันก็ตาม สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (CAAT) จึงเตือนให้หลีกเลี่ยงคำพูดลักษณะนี้ เพราะอาจสร้างความเข้าใจผิดเกี่ยวกับความปลอดภัยในการเดินทาง

แต่เรื่องนี้ต้องเข้าใจให้ชัดค่ะ ความผิดตาม มาตรา 22 ไม่ได้พิจารณาเพียงว่าเอ่ยคำใดคำหนึ่งออกมา แต่เกี่ยวข้องกับการแจ้งข้อความหรือส่งข่าวสารที่ผู้พูดรู้อยู่แล้วว่าเป็นเท็จ และเป็นเหตุหรือน่าจะเป็นเหตุให้คนในสนามบินหรือในอากาศยานระหว่างการบินตื่นตกใจ

เช็กลิสต์เรื่องที่ไม่ควรนำมาพูดเล่นในสนามบิน

สนามบินมีการตรวจสัมภาระและมาตรการรักษาความปลอดภัย การพูดให้คนอื่นเข้าใจว่ามีภัยคุกคามจึงไม่ใช่เรื่องที่ควรลองเล่นค่ะ ลองมาเช็กกันว่าเรื่องใดบ้างที่ควรระวัง

1. ระเบิด

ตัวอย่างจากต้นฉบับ เช่น “มีระเบิด” “เปิดกระเป๋าระวังเจอระเบิด” หรือ “จะระเบิดเครื่องบิน” เป็นคำพูดที่อาจทำให้ผู้ฟังเข้าใจว่ามีภัยจริง จึงไม่ควรนำมาพูดเล่นกับเพื่อนหรือเจ้าหน้าที่ โดย CAAT ระบุเรื่องระเบิดไว้ในกลุ่มคำพูดที่ควรหลีกเลี่ยงทั้งในสนามบินและบนเครื่องบิน

2. ปืนและอาวุธอันตราย

การพูดในลักษณะข่มขู่หรือทำให้เข้าใจว่ามีอาวุธอันตราย อาจสร้างความกังวลด้านความปลอดภัยได้ จึงควรหลีกเลี่ยงการนำเรื่องปืนหรืออาวุธมาล้อเล่น ซึ่งเป็นอีกกลุ่มที่ CAAT เตือนไว้

อย่างไรก็ตาม ควรแยกการพูดข่มขู่ออกจากการสอบถามข้อกำหนดหรือแจ้งข้อมูลจริงกับเจ้าหน้าที่ ไม่ควรสรุปว่าการเอ่ยชื่ออาวุธทุกกรณีทำให้มีความผิดทันที

3. ก่อการร้ายหรือจี้เครื่องบิน

เรื่องการก่อการร้ายไม่ควรนำมาพูดเล่นค่ะ โดยเฉพาะถ้อยคำที่ทำให้คนอื่นเข้าใจว่ากำลังเกิดเหตุ เช่น ตัวอย่างในต้นฉบับที่ว่า “นี่คือการก่อการร้าย” รวมถึงการกล่าวอ้างว่าจะจี้หรือปล้นเครื่องบิน

CAAT ระบุการก่อการร้ายไว้ในกลุ่มคำพูดที่ควรหลีกเลี่ยง เพราะอาจทำให้เกิดความตื่นตระหนกหรือความเข้าใจผิดได้

4. โรคระบาดร้ายแรง

การอ้างว่ามีโรคระบาดร้ายแรงเพื่อแกล้งให้คนอื่นกลัว เป็นอีกเรื่องที่ไม่ควรทำ โดย CAAT รวมเรื่องนี้ไว้ในคำเตือนเช่นกัน

ส่วนผู้ที่มีอาการป่วยจริง ควรแจ้งอาการตามข้อเท็จจริงกับเจ้าหน้าที่หรือลูกเรือ อย่าปกปิดข้อมูลเพียงเพราะเข้าใจว่าเรื่องโรคเป็นคำที่ห้ามพูดทุกกรณี

5. ยาเสพติด

เรื่องยาเสพติดต้องแยกจากเรื่องคำพูดค่ะ การนำสินค้าต้องห้าม เช่น ยาเสพติด ผ่านเข้าออกประเทศ เป็นประเด็นความผิดเกี่ยวกับสิ่งของและการกระทำ ตามคำแนะนำผู้โดยสารของ ท่าอากาศยานไทย (AOT)

จึงไม่ควรเหมารวมว่าการพูดคำว่า “ยาเสพติด” เพียงคำเดียวทำให้ถูกจับทันที หากต้องแจ้งสิ่งที่พบหรือสอบถามข้อกำหนด ควรพูดกับเจ้าหน้าที่อย่างตรงไปตรงมา

บทลงโทษกรณีแจ้งข่าวเท็จจนทำให้ตื่นตกใจ

ตามคำอธิบายของ CAAT พระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดบางประการต่อการเดินอากาศ พ.ศ. 2558 มาตรา 22 กำหนดโทษสำหรับการแจ้งข้อความหรือส่งข่าวสารที่รู้อยู่แล้วว่าเป็นเท็จ และเป็นเหตุหรือน่าจะเป็นเหตุให้ผู้ที่อยู่ในท่าอากาศยาน หรือในอากาศยานระหว่างการบินตื่นตกใจ ดังนี้

• จำคุกไม่เกิน 5 ปี
• หรือปรับไม่เกิน 200,000 บาท
• หรือทั้งจำทั้งปรับ

หากการกระทำนั้นทำให้เกิดอันตรายต่อความปลอดภัยของอากาศยานในระหว่างการบิน โทษจะเป็นจำคุกตั้งแต่ 5–15 ปี หรือปรับตั้งแต่ 200,000–600,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

ก่อนเดินทางจึงควรระวังคำพูดที่ทำให้คนอื่นเข้าใจว่ามีภัยจริงค่ะ ส่วนการพบสิ่งผิดปกติหรือมีเหตุที่ต้องขอความช่วยเหลือ ควรแจ้งเจ้าหน้าที่ตามข้อเท็จจริงให้ชัดเจน การไม่พูดเล่นเรื่องภัยคุกคามกับการรายงานภัยจริงเป็นคนละเรื่องกัน