5 ตำบลที่มีหมู่บ้านจำนวนมาก ตัวเลขแต่ละแห่งนับแล้วมีเท่าไหร่?

ประเทศไทยมีตำบลอยู่เป็นจำนวนมาก และแต่ละตำบลก็มีจำนวนหมู่บ้านแตกต่างกัน บางตำบลมีเพียงไม่กี่หมู่บ้าน แต่บางแห่งมีพื้นที่กว้างและมีชุมชนกระจายตัวจำนวนมาก จนมีหมู่บ้านอยู่ในเขตปกครองมากกว่า 20 หมู่บ้าน

 

จากข้อมูลของหน่วยงานราชการที่ตรวจสอบพบ มีหลายตำบลที่มีจำนวนหมู่บ้านอยู่ในระดับสูง โดยตัวเลขที่น่าสนใจมีดังนี้

 

1. ตำบลนาสีนวน จังหวัดมหาสารคาม — 27 หมู่บ้าน

 

ตำบลนาสีนวน อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม เป็นหนึ่งในตำบลที่พบว่ามีจำนวนหมู่บ้านมากถึง 27 หมู่บ้าน ข้อมูลของสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอกันทรวิชัยระบุจำนวนดังกล่าวไว้โดยตรง

 

ตำบลนี้มีจำนวนหมู่บ้านมากกว่าหลายตำบลในอำเภอเดียวกันอย่างเห็นได้ชัด โดยในข้อมูลเดียวกัน ตำบลขามเรียงมี 23 หมู่บ้าน ตำบลศรีสุขมี 24 หมู่บ้าน ขณะที่ตำบลขามเฒ่าพัฒนาและตำบลเขวาใหญ่มีตำบลละ 21 หมู่บ้าน

 

ตัวเลข 27 หมู่บ้านทำให้พื้นที่นี้มีโครงสร้างชุมชนที่กระจายอยู่หลายจุด และการบริหารพื้นที่จึงต้องดูแลหมู่บ้านจำนวนมากภายใต้ตำบลเดียว

 

2. ตำบลขามใหญ่ จังหวัดอุบลราชธานี — 26 หมู่บ้าน

 

อีกพื้นที่ที่มีตัวเลขสูงคือ ตำบลขามใหญ่ อำเภอเมืองอุบลราชธานี จังหวัดอุบลราชธานี โดยข้อมูลของกระทรวงสาธารณสุขระบุว่าตำบลขามใหญ่แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 26 หมู่บ้าน

 

พื้นที่ตำบลขามใหญ่มีขนาดประมาณ 53 ตารางกิโลเมตร และเป็นพื้นที่ที่มีประชากรค่อนข้างมากเมื่อเทียบกับหลายตำบลในอำเภอเดียวกัน ข้อมูลทะเบียนราษฎร์ที่ปรากฏในฐานข้อมูลสาธารณสุขระบุประชากรรวมของตำบลในข้อมูลชุดดังกล่าวไว้ที่ 38,138 คน

 

น่าสนใจว่าข้อมูลอีกช่วงหนึ่งของหน่วยงานสาธารณสุขระบุการแบ่งเขตตำบลขามใหญ่เป็น 25 หมู่บ้าน จึงสะท้อนว่าตัวเลขเขตการปกครองอาจเปลี่ยนตามช่วงเวลาของฐานข้อมูล ดังนั้นหากนำไปใช้ในบทความควรระบุปีหรือแหล่งข้อมูลกำกับให้ชัดเจน

 

3. ตำบลดอยหล่อ จังหวัดเชียงใหม่ — 26 หมู่บ้าน

 

ขึ้นมาทางภาคเหนือพบอีกพื้นที่ที่มีจำนวนหมู่บ้านสูง คือ ตำบลดอยหล่อ อำเภอดอยหล่อ จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งข้อมูลการศึกษาที่จัดทำโดยมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราชระบุว่า อำเภอดอยหล่อแบ่งการปกครองออกเป็น 4 ตำบล 54 หมู่บ้าน โดย ตำบลดอยหล่อมี 26 หมู่บ้าน

 

ส่วนอีก 3 ตำบล ได้แก่ ตำบลสองแคว 8 หมู่บ้าน ตำบลยางคราม 11 หมู่บ้าน และตำบลสันติสุข 9 หมู่บ้าน

 

เมื่อเทียบภายในอำเภอเดียวกันจะเห็นความแตกต่างค่อนข้างชัด เพราะตำบลดอยหล่อเพียงแห่งเดียวมีหมู่บ้านถึง 26 แห่ง ขณะที่ตำบลอื่นมีจำนวนต่ำกว่าครึ่งหนึ่งของตัวเลขดังกล่าว

 

4. ตำบลนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี — 25 หมู่บ้าน

 

ลงมาทางภาคใต้ พบ ตำบลนาสาร อำเภอบ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งมีจำนวนหมู่บ้านสูงถึง 25 หมู่บ้าน

 

ข้อมูลของอำเภอบ้านนาสารระบุว่า ทั้งอำเภอมี 11 ตำบล 65 หมู่บ้าน และ 25 ชุมชน โดยตำบลนาสารมีจำนวน 25 หมู่บ้าน มากที่สุดในรายชื่อตำบลของอำเภอที่ปรากฏในข้อมูลดังกล่าว ส่วนตำบลอื่น เช่น คลองปราบมี 5 หมู่บ้าน พรุพี 7 หมู่บ้าน ลำพูน 7 หมู่บ้าน เพิ่มพูนทรัพย์ 6 หมู่บ้าน และควนสุบรรณ 7 หมู่บ้าน

 

ตัวเลขนี้ทำให้เห็นความแตกต่างของโครงสร้างการปกครองภายในอำเภอได้ค่อนข้างชัด เพราะตำบลนาสารมีหมู่บ้านมากกว่าหลายตำบลรวมกันเสียอีก

 

5. ตำบลศรีสุข จังหวัดมหาสารคาม — 24 หมู่บ้าน

 

อีกพื้นที่หนึ่งที่มีจำนวนหมู่บ้านสูงคือ ตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม โดยข้อมูลสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอกันทรวิชัยระบุว่ามี 24 หมู่บ้าน

 

ตัวเลขดังกล่าวทำให้ตำบลศรีสุขอยู่ในกลุ่มตำบลที่มีจำนวนหมู่บ้านมากของอำเภอ เพราะในข้อมูลเดียวกัน ตำบลขามเรียงมี 23 หมู่บ้าน ขณะที่ตำบลนาสีนวนมีถึง 27 หมู่บ้าน

 

เมื่อมองเฉพาะอำเภอกันทรวิชัย จะเห็นว่ามีหลายตำบลที่มีจำนวนหมู่บ้านมากกว่า 20 แห่ง จึงเป็นพื้นที่ที่มีโครงสร้างชุมชนค่อนข้างหนาแน่นและมีการกระจายตัวของหมู่บ้านจำนวนมาก

 

ตัวเลขทั้ง 5 แห่งแตกต่างกันแค่ไหน?

 

เมื่อนำตัวเลขมาเรียงจากมากไปน้อย จะได้ภาพดังนี้

 

27 หมู่บ้าน — ตำบลนาสีนวน จ.มหาสารคาม

26 หมู่บ้าน — ตำบลขามใหญ่ จ.อุบลราชธานี

26 หมู่บ้าน — ตำบลดอยหล่อ จ.เชียงใหม่

25 หมู่บ้าน — ตำบลนาสาร จ.สุราษฎร์ธานี

24 หมู่บ้าน — ตำบลศรีสุข จ.มหาสารคาม

 

ดังนั้นทั้ง 5 แห่งที่ตรวจสอบพบมีตั้งแต่ 24–27 หมู่บ้านต่อตำบล และความแตกต่างระหว่างแห่งที่มีจำนวนมากที่สุดกับอันดับท้ายสุดของชุดนี้อยู่ที่เพียง 3 หมู่บ้าน

 

อย่างไรก็ตาม คำว่า “5 ตำบลที่มีจำนวนหมู่บ้านมากที่สุดของประเทศไทย” ควรใช้ด้วยความระมัดระวัง เพราะข้อมูลเขตการปกครองมีการปรับเปลี่ยนได้ และแหล่งราชการแต่ละแห่งอาจเป็นข้อมูลคนละปี เช่น กรณีตำบลขามใหญ่ที่พบทั้งข้อมูล 25 และ 26 หมู่บ้านในฐานข้อมูลต่างช่วงเวลา

 

จึงควรมองตัวเลขชุดนี้เป็น 5 ตำบลที่มีจำนวนหมู่บ้านสูงมากจากข้อมูลราชการที่ตรวจสอบพบ มากกว่าการประกาศว่าเป็นอันดับประเทศอย่างเด็ดขาด หากต้องการจัดอันดับระดับประเทศแบบยืนยัน 1–5 จำเป็นต้องใช้ฐานข้อมูลเขตการปกครองปีเดียวกันจากหน่วยงานกลางแล้วนำมาคัดครบทุกตำบล