หยดน้ำแค่หยดเดียว ทำไมทำน้ำมันร้อนกระเด็นใส่หน้าได้? คำตอบคือน้ำขยายตัว 1700 เท่าในเสี้ยววินาที

เคยเทหมูที่ล้างแล้วเปียกๆ ลงกระทะน้ำมันร้อนๆ แล้วน้ำมันแตกเปรี๊ยะใส่แขนไหมครับ

ความจริงคือ น้ำมันร้อนจัดมีอุณหภูมิสูงกว่าจุดเดือดของน้ำมาก เมื่อน้ำสัมผัสน้ำมัน น้ำจะได้รับความร้อนและระเหยอย่างรวดเร็ว เมื่อน้ำระเหย มันจะขยายตัว เนื่องจากเกิดเร็วมาก ไอน้ำที่ขยายตัวจะดันน้ำมันรอบๆ ออกไปและหนีออกมา ทำให้เกิดเสียงแตก

และถ้าน้ำหกลงในน้ำมันร้อน มันจะจมลงก้นก่อน น้ำเกือบจะทันทีที่จมกลายเป็นไอน้ำ มันเปลี่ยนเป็นไอน้ำแล้วขยายตัวอย่างรวดเร็วและสามารถทำให้น้ำมันร้อนกระเด็นไปทั่ว

ทำไมแรงขนาดนั้น?

เพราะน้ำ 1 หยดเมื่อเปลี่ยนจากของเหลวเป็นก๊าซจะ  ขยายตัวได้ถึง 1700 เท่า  ในเสี้ยววินาที ไอน้ำมหาศาลที่เกิดใต้ชั้นน้ำมันจึงต้องหาทางออก ดันน้ำมันที่หนักกว่าและร้อนกว่าขึ้นมาเป็นม่านกระเด็น นั่นคือปรากฏการณ์ที่เรียกว่า Steam Explosion หรือการระเบิดของไอน้ำ

 ตัวแปรที่ทำให้กระเด็นมากน้อย:
1) อุณหภูมิน้ำมัน — ยิ่งร้อนเกิน 100°C มาก ยิ่งระเหยเร็วและแรง
2) ปริมาณน้ำ — หยดเล็กกระเด็นเป็นฝอย หยดใหญ่หรือเทน้ำเป็นแก้วจะระเบิดแรงและอันตราย
3) น้ำมันและน้ำไม่รวมกัน — น้ำหนักกว่าจะจมลงก้นก่อนแล้วค่อยเดือดใต้น้ำมัน
4) สิ่งปนเปื้อน — อาหารเปียกมีน้ำในโพรง เมื่อร้อนจัดไอน้ำจะดันผนังอาหารแตกแล้วปล่อยหยดน้ำลงน้ำมัน

วิธีลดความเสี่ยง: ซับของให้แห้งก่อนลงกระทะ อย่าเทน้ำลงน้ำมันร้อนเด็ดขาด และถ้าไฟลุกจากน้ำมัน ห้ามใช้น้ำดับ ให้ปิดแก๊สและใช้ฝาปิดกระทะตัดออกซิเจน