หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

ทำไมยางรัดของที่เก็บไว้เฉยๆ ถึงกรอบและขาดเอง ทั้งที่ไม่ได้ดึงเลย?

เขียนโดย พีรพัฒน์ พีพี

 

ยางที่ไม่ได้ใช้งานก็อาจเสื่อมได้เอง และรอยแตกเล็กๆ ที่เห็น อาจเป็นเบาะแสของปฏิกิริยาเคมีที่เกิดเงียบๆ ในลิ้นชัก

เปิดลิ้นชักมาเจอยางรัดที่เคยเหนียวนุ่ม ตอนนี้แข็ง กรอบ หักเป็นท่อน ทั้งที่ไม่ได้ตากแดดหรือดึงอะไรเลย หลายคนคิดว่าเป็นเพราะยางแห้ง

แต่ปัจจัยหนึ่งที่อาจทำให้ยางกรอบเองได้ แม้เก็บเฉยๆ คือการเสื่อมจากออกซิเจนและโอโซนในอากาศที่เข้าทำปฏิกิริยากับพันธะคู่ในสายโซ่โพลีเมอร์

ยางทำจากอะไร ทำไมถึงมีจุดอ่อนต่ออากาศ

ยางธรรมชาติส่วนใหญ่คือ cis-1,4-polyisoprene ซึ่งมีพันธะคู่คาร์บอน-คาร์บอน (C=C) อยู่ในสายโซ่หลักจำนวนมาก จุดนี้เองที่ทำให้ยืดหยุ่น แต่ก็เป็นจุดที่ไวต่อการถูกโจมตี

เอกสารด้านยางอธิบายว่า ยางเหล่านี้ไวต่อการถูกโจมตีโดยโอโซนเนื่องจากมีพันธะคู่ในสายโซ่โพลีเมอร์หลัก ซึ่งมีแนวโน้มเสื่อมจากความร้อนและการออกซิเดชัน การเสื่อมโดยทั่วไปเกิดผ่านการแตกของสายโซ่และทำให้คุณสมบัติเชิงกลลดลง

สองกลไกหลักที่อาจทำให้กรอบ: โอโซนและออกซิเจน

1) โอโซน (O₃) โจมตีพันธะคู่โดยตรง โอโซนโจมตีพันธะคู่ไม่อิ่มตัวในสายโซ่โมเลกุลและสามารถสลายยางทางเคมีผ่านกลไกฟรีเรดิคัล ทั้งกลไกนี้ทำให้ความหนาแน่นของการเชื่อมขวางเพิ่มขึ้น และในที่สุดยางก็เปราะและแตกร้าว

2) ออกซิเจน (O₂) ออกซิเดชันแบบช้าแต่ต่อเนื่อง ออกซิเจนโจมตีพันธะคู่ การออกซิเดชันทำให้เกิดการแตกของสายโซ่และการเชื่อมขวาง ส่งผลให้สูญเสียความยืดหยุ่น เพียง 1-2% ของออกซิเจนที่รวมตัวก็เพียงพอที่จะทำให้ผลิตภัณฑ์ยางใช้ไม่ได้

ภาพนี้เป็น schematic เพื่ออธิบายแนวคิด chain scission และ crosslinking เท่านั้น สัดส่วนการแตกและการแข็งตัวจริงอาจแตกต่างกันตามชนิดยาง อุณหภูมิ และสารเติมแต่ง

เก็บอย่างไรให้อยู่ได้นานขึ้น — แบบไม่สรุปเกินหลักฐาน

มีผู้ใช้วิธีเก็บยางรัดในถุงซิปล็อกบีบอากาศออก ไว้ในที่เย็น มืด และแห้ง แล้วพบว่าอาจช่วยชะลอการกรอบได้ในบางสภาพห้อง ระยะเวลาที่อยู่ได้ขึ้นกับชนิดยาง สารเติมแต่ง อุณหภูมิ และแสง ไม่ควรสรุปว่าดีกว่าแน่นอน

ยางกรอบไม่ได้เกิดจากปัจจัยเดียว อาจได้รับผลจากชนิดยาง NR/SBR/EPDM / อุณหภูมิ / โอโซน+UV / สารต้านออกซิเดชัน / ความชื้นและน้ำมัน

เนื้อหาโดย: พีรพัฒน์ พีพี
⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
พีรพัฒน์ พีพี's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 88 ครั้ง
เขียนโดย พีรพัฒน์ พีพี
เขียนบทความเกร็ดความรู้ เรื่องเล่า และ fact-check บน Postjung เน้นเช็กข้อเท็จจริงจากแหล่งทางการก่อนเผยแพร่ทุกครั้ง
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
5 VOTES (5/5 จาก 1 คน)
VOTED: พีรพัฒน์ พีพี
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
เปิด 5 สิ่งของไม่ควรวางบนโต๊ะรับแขก โบราณเชื่อขัดโชคลาภ-เงินทองรั่วไหลเปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบันน้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!กินดินแก้พิษ! ทำไมนกแก้วในป่าอเมซอนจึงพากันมากินดินเหนียว ทั้งที่มีผลไม้และเมล็ดพืชให้กินมากมาย?เลขเด็ด "อาม่าให้ลาภ" งวดวันที่ 1 ธันวาคม 69..รีบซื้อหวย รวยก่อนใคร!หวย 1 ธันวาคม 2569 เปิดสถิติย้อนหลัง 20 ปี! เจาะเลขรางวัลที่ 1-เลขท้าย 2 ตัว มีเลขไหนเคยออกซ้ำบ้าง?ทำไมน้ำพุร้อนเยลโลว์สโตนถึงมีสีฟ้าสดใส? เบื้องหลังสีสันมหัศจรรย์ไม่ได้เกิดจากสารเคมีอย่างเดียว!ประวัติการสักยันต์ จากความเชื่อโบราณสู่ศาสตร์แห่งความศักดิ์สิทธิ์ ใครเป็นผู้ริเริ่ม และมีต้นกำเนิดมาจากประเทศใด?เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!NASA เดินหน้าพัฒนายานสำรวจดวงจันทร์ เตรียมปูทางสร้างฐานมนุษย์บนดวงจันทร์ในอนาคตหนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศทุกอาชีพล้วนมีคุณค่าในตัวอย่ามองว่าต้อยต่ำ
ดู Hot Topic ทั้งหมด
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
เปิด 5 สิ่งของไม่ควรวางบนโต๊ะรับแขก โบราณเชื่อขัดโชคลาภ-เงินทองรั่วไหลกินดินแก้พิษ! ทำไมนกแก้วในป่าอเมซอนจึงพากันมากินดินเหนียว ทั้งที่มีผลไม้และเมล็ดพืชให้กินมากมาย?ทำไมน้ำพุร้อนเยลโลว์สโตนถึงมีสีฟ้าสดใส? เบื้องหลังสีสันมหัศจรรย์ไม่ได้เกิดจากสารเคมีอย่างเดียว!ทามาริลโล ผลไม้หน้าตาคล้ายมะเขือเทศที่เติบโตบนไม้พุ่ม พร้อมรสเปรี้ยวหวานอันเป็นเอกลักษณ์
ตั้งกระทู้ใหม่