เปิด 5 โรงเรียนที่มีประวัติยาวนานกว่า 130 ปี ผ่านการเปลี่ยนแปลงของไทยมาหลายยุค

ประเทศไทยมีโรงเรียนเก่าแก่จำนวนหนึ่งที่ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่สำหรับเรียนหนังสือ แต่ยังเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์การศึกษาไทย เพราะก่อตั้งขึ้นในช่วงที่ประเทศกำลังเปลี่ยนผ่านจากการศึกษาแบบดั้งเดิมเข้าสู่ระบบโรงเรียนสมัยใหม่ หลายแห่งผ่านทั้งการเปลี่ยนแปลงทางสังคม การเมือง เศรษฐกิจ และรูปแบบการศึกษา ก่อนจะพัฒนามาเป็นสถาบันที่คนรู้จักในปัจจุบัน

1. โรงเรียนกรุงเทพคริสเตียนวิทยาลัย อายุประมาณ 174 ปี

โรงเรียนกรุงเทพคริสเตียนวิทยาลัย หรือ BCC มีจุดเริ่มต้นในปี พ.ศ. 2395 หรือ ค.ศ. 1852 สมัยรัชกาลที่ 4 โดยคณะอเมริกันเพรสไบทีเรียน และถือเป็นโรงเรียนเอกชนชายที่มีประวัติยาวนานที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย โรงเรียนเริ่มต้นที่บริเวณกุฎีจีน ก่อนจะพัฒนาระบบการเรียนการสอนและย้ายมายังพื้นที่ถนนประมวญในเวลาต่อมา

ประวัติของ BCC จึงสะท้อนช่วงเวลาที่แนวคิดการศึกษาสมัยใหม่เริ่มเข้ามามีบทบาทในสังคมไทย และโรงเรียนยังคงเปิดการเรียนการสอนมาจนถึงปัจจุบัน

2. โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย อายุประมาณ 144 ปี

โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัยมีรากประวัติศาสตร์ย้อนกลับไปถึง พ.ศ. 2425 ในสมัยรัชกาลที่ 5 และเป็นหนึ่งในสถาบันการศึกษาที่มีบทบาทสำคัญต่อการพัฒนาระบบโรงเรียนของไทย แหล่งข้อมูลของโรงเรียนระบุว่าโรงเรียนก่อตั้งเมื่อปี 1882 และสืบสานประวัติศาสตร์มายาวนานกว่า 140 ปี

สิ่งที่น่าสนใจคือโรงเรียนไม่ได้อยู่ในรูปแบบและสถานที่เดียวมาตลอดประวัติศาสตร์ โดยเคยมีการย้ายสถานที่และปรับรูปแบบการจัดการศึกษา ก่อนที่จะพัฒนามาเป็นโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัยที่รู้จักกันในปัจจุบัน

3. โรงเรียนอัสสัมชัญ อายุประมาณ 141 ปี

โรงเรียนอัสสัมชัญก่อตั้งเมื่อวันที่ 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2428 หรือ ค.ศ. 1885 โดยบาทหลวงเอมิล-ออกุสต์ กอลมเบต์ ในกรุงเทพฯ โรงเรียนแห่งนี้เป็นอีกหนึ่งสถาบันสำคัญของประวัติศาสตร์การศึกษาไทย และเป็นหนึ่งในโรงเรียนเก่าแก่ที่ยังคงเปิดการเรียนการสอนอยู่จนถึงปัจจุบัน

อัสสัมชัญยังเป็นหนึ่งใน 4 โรงเรียนของประเพณีฟุตบอลจตุรมิตรสามัคคี ซึ่งประกอบด้วยกรุงเทพคริสเตียน สวนกุหลาบ อัสสัมชัญ และเทพศิรินทร์ กลุ่มโรงเรียนที่มีประวัติยาวนานและมีบทบาทในสังคมไทยมาอย่างต่อเนื่อง

4. โรงเรียนเทพศิรินทร์ อายุประมาณ 141 ปี

โรงเรียนเทพศิรินทร์มีวันพระราชทานกำเนิดตรงกับวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2428 โดยในช่วงเริ่มต้นมีการจัดการศึกษาภายในวัดเทพศิรินทราวาส และมีพระราชดำริให้ส่งเสริมการศึกษาแก่ราษฎรให้แพร่หลายมากขึ้น

ต่อมาโรงเรียนได้พัฒนาทั้งด้านอาคาร สถานที่ หลักสูตร และรูปแบบการเรียนการสอน โดยอาคารเรียนในยุคแรกยังสะท้อนสถาปัตยกรรมของช่วงปลายศตวรรษที่ 19 ทำให้ประวัติของโรงเรียนไม่ได้มีเพียงเรื่องการศึกษา แต่ยังเชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์สถาปัตยกรรมและการพัฒนาของกรุงเทพฯ ด้วย

5. โรงเรียนดาราวิทยาลัย อายุประมาณ 140 ปี

อีกแห่งที่มีประวัติยาวนานในประเทศไทยคือโรงเรียนดาราวิทยาลัย จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งมีจุดเริ่มต้นในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 และมีประวัติเกี่ยวข้องกับการศึกษาสำหรับเด็กหญิง ก่อนจะพัฒนารูปแบบการศึกษาอย่างต่อเนื่องจนกลายเป็นโรงเรียนสำคัญของภาคเหนือ

แหล่งข้อมูลที่รวบรวมประวัติโรงเรียนเก่าแก่ของไทยระบุว่าดาราวิทยาลัยก่อตั้งใน พ.ศ. 2429 หรือ ค.ศ. 1886 ทำให้ในปี 2569 มีอายุประมาณ 140 ปี และเป็นหนึ่งในโรงเรียนที่สะท้อนการขยายตัวของการศึกษาสมัยใหม่ออกจากกรุงเทพฯ ไปสู่ภูมิภาค

เมื่อมองโรงเรียนทั้ง 5 แห่ง จะเห็นว่าประวัติของแต่ละสถาบันไม่ได้หยุดอยู่ที่ปีที่ก่อตั้ง แต่ยังสะท้อนการเปลี่ยนแปลงของประเทศไทยในแต่ละยุค ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 4 และรัชกาลที่ 5 ซึ่งระบบการศึกษาแบบโรงเรียนเริ่มขยายตัว ไปจนถึงยุคที่การศึกษากลายเป็นระบบที่มีหลักสูตรและโครงสร้างชัดเจนมากขึ้น

สิ่งที่น่าสนใจที่สุดคือโรงเรียนเหล่านี้ยังคงมีชีวิตอยู่ในปัจจุบัน แม้สถานที่ หลักสูตร เทคโนโลยี และวิธีการเรียนจะเปลี่ยนไปอย่างมาก แต่ชื่อของสถาบันและมรดกทางการศึกษายังคงเชื่อมโยงนักเรียนรุ่นปัจจุบันเข้ากับเรื่องราวของประเทศไทยเมื่อกว่าหนึ่งศตวรรษก่อน