5.4 กม. กำลังเสียแชมป์! เปิดชื่อ “อุโมงค์งาว” ก่อนสถิติเปลี่ยนมือ 9.9.69

ถ้าพูดถึง อุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในประเทศไทย ชื่อ “อุโมงค์ผาเสด็จ” คือคำตอบที่คุ้นหูในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา

แต่ตอนนี้แชมป์กำลังถูกท้าทายแบบจ่อ ๆ

เพราะ “อุโมงค์งาว” ในโครงการรถไฟทางคู่สายเด่นชัย–เชียงราย–เชียงของ กำลังจะกลายเป็นอุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในไทย ด้วยความยาวประมาณ 6.2 กิโลเมตร หากการเจาะทะลุเป็นไปตามกำหนดวันที่ 9 กันยายน 2569

จาก 5.4 กม. สู่ 6.2 กม. ต่างกันแค่ไหน?

อุโมงค์ผาเสด็จในจังหวัดสระบุรี มีความยาวประมาณ 5.4 กิโลเมตร และกลายเป็นอุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในประเทศไทยหลังเปิดใช้งานเส้นทางรถไฟทางคู่สายอีสานในปี 2567

ข้อมูลของการรถไฟแห่งประเทศไทยระบุความยาวไว้ประมาณ 5.42 กิโลเมตร

แชมป์รายนี้จึงไม่ได้ครองตำแหน่งมานานนัก แต่กำลังจะเจอผู้ท้าชิงที่ยาวกว่าอย่างชัดเจน

นั่นคือ อุโมงค์งาว จังหวัดลำปาง

เว็บไซต์โครงการรถไฟทางคู่เด่นชัย–เชียงราย–เชียงของระบุความยาวของอุโมงค์งาวไว้ประมาณ 6.211 กิโลเมตร ขณะที่เอกสารและข่าวจากหน่วยงานภาครัฐบางแหล่งใช้ตัวเลขประมาณ 6.24 กิโลเมตร

พูดให้ง่ายที่สุดคือ ประมาณ 6.2 กิโลเมตร

เมื่อเทียบกับผาเสด็จที่ประมาณ 5.4 กิโลเมตร จึงต่างกันราว 800 เมตร

เกือบเท่ากับระยะทางวิ่งรอบสนามกรีฑา 2 รอบเลยทีเดียว

แล้วใครคือ “อุโมงค์งาว”?

อุโมงค์งาวเป็นหนึ่งในอุโมงค์ของโครงการรถไฟทางคู่สายใหม่ เด่นชัย–เชียงราย–เชียงของ ซึ่งมีระยะทางรวมประมาณ 323 กิโลเมตร

แนวเส้นทางพาดผ่านจังหวัดแพร่ ลำปาง พะเยา และเชียงราย ก่อนมุ่งหน้าไปยังเชียงของ

เส้นทางนี้ต้องผ่านพื้นที่ภูเขาหลายช่วง จึงมีการออกแบบอุโมงค์รถไฟทั้งหมด 4 แห่ง ได้แก่

• อุโมงค์สอง จังหวัดแพร่ ประมาณ 1.1 กิโลเมตร

• อุโมงค์งาว จังหวัดลำปาง ประมาณ 6.2 กิโลเมตร

• อุโมงค์แม่กา จังหวัดพะเยา ประมาณ 2.7 กิโลเมตร

• อุโมงค์ดอยหลวง จังหวัดเชียงราย ประมาณ 3.4 กิโลเมตร

และตัวที่โดดเด่นที่สุดก็คือ อุโมงค์งาว

เพราะถ้าสร้างเสร็จตามแบบ มันจะขึ้นเป็นอุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในประเทศไทย

9.9.69 คือวันสำคัญอะไร?

ตรงนี้แหละที่ทำให้เรื่องนี้น่าสนใจขึ้นมาอีกระดับ

รายงานความคืบหน้าที่เผยแพร่ในเดือนพฤษภาคม 2569 ระบุว่า โครงการตั้งเป้าเจาะทะลุอุโมงค์งาวในวันที่ 9 กันยายน 2569

ก่อนหน้านั้น การก่อสร้างอุโมงค์อีก 3 แห่งของโครงการสามารถเจาะทะลุได้แล้ว เหลืออุโมงค์งาวเป็นแห่งสุดท้าย

ดังนั้น วันที่ 9.9.69 จึงถูกจับตาในฐานะหมุดหมายสำคัญของโครงการ

แต่ต้องย้ำว่า ณ วันที่ 7 กันยายน 2569 การเจาะทะลุยังเป็นเป้าหมายที่กำหนดไว้ ไม่ใช่เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นแล้ว

พูดง่าย ๆ คือ ตอนนี้ผาเสด็จยังเป็นแชมป์อยู่

แต่กำลังนับถอยหลัง

อุโมงค์งาวไม่ได้มีแค่เรื่อง “ยาวกว่า”

ความน่าสนใจของอุโมงค์นี้ไม่ได้อยู่แค่ตัวเลข 6.2 กิโลเมตร

โครงการระบุว่าอุโมงค์งาวเป็น อุโมงค์คู่ทางเดี่ยว และมีการก่อสร้างช่องเชื่อมระหว่างอุโมงค์เป็นระยะ เพื่อใช้เป็นเส้นทางอพยพกรณีเกิดเหตุฉุกเฉิน

ข้อมูลจากโครงการระบุว่ามีช่องเชื่อมทุกประมาณ 240 เมตร

นั่นหมายความว่า แม้สิ่งที่คนทั่วไปมองเห็นจะเป็นเพียง “รถไฟวิ่งลอดภูเขา” แต่เบื้องหลังมีงานระบบและงานความปลอดภัยอีกจำนวนมาก

ยิ่งอุโมงค์ยาวขึ้น การออกแบบเรื่องทางหนีภัย การระบายน้ำ และความปลอดภัยก็ยิ่งมีความสำคัญ

เทียบให้เห็นภาพ: แชมป์เก่ากับแชมป์ใหม่

ตัวเลขอาจต่างกันเล็กน้อยตามเอกสารที่ใช้วัดความยาว แต่ภาพรวมไม่เปลี่ยน

อุโมงค์งาวยาวกว่าผาเสด็จอย่างชัดเจน

และนี่คือเหตุผลว่าทำไมตำแหน่ง “อุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในไทย” จึงกำลังจะเปลี่ยนมือ

จากอุโมงค์ผาเสด็จถึงอุโมงค์งาว สถิติรถไฟไทยกำลังเดินหน้า

สิ่งที่น่าสนใจคือ แชมป์เก่าอย่างผาเสด็จเพิ่งเข้ามารับตำแหน่งหลังเปิดใช้งานในปี 2567

แต่เพียงไม่กี่ปีต่อมา โครงการรถไฟสายใหม่ทางภาคเหนือก็กำลังสร้างอุโมงค์ที่ยาวกว่า

นี่สะท้อนภาพใหญ่ของการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานทางรางไทยได้ค่อนข้างชัด

จากเดิมที่อุโมงค์รถไฟยาว ๆ เป็นสิ่งที่พบไม่บ่อย วันนี้ประเทศไทยกำลังมีโครงการทางรถไฟสายใหม่ที่ต้องเจาะผ่านภูเขาหลายแห่ง เพื่อให้รถไฟสามารถเดินทางผ่านภูมิประเทศที่ซับซ้อนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

และเมื่อโครงการเด่นชัย–เชียงราย–เชียงของเปิดใช้งานตามเป้าหมายในปี 2571 การเดินทางทางรางในภาคเหนือก็จะเปลี่ยนไปอีกขั้น

สรุปสั้น ๆ ก่อนสถิติเปลี่ยนมือ

ตอนนี้ อุโมงค์ผาเสด็จประมาณ 5.4 กิโลเมตร ยังเป็นอุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในประเทศไทย

แต่ชื่อที่กำลังจ่อขึ้นแท่นคือ “อุโมงค์งาว” จังหวัดลำปาง ซึ่งมีความยาวประมาณ 6.2 กิโลเมตร

หากการเจาะทะลุเป็นไปตามกำหนดในวันที่ 9 กันยายน 2569 ไทยก็จะได้อุโมงค์รถไฟเจ้าของสถิติใหม่

จาก 5.4 กิโลเมตร สู่ประมาณ 6.2 กิโลเมตร

ระยะทางเพิ่มไม่ถึง 1 กิโลเมตร แต่เพียงพอที่จะเปลี่ยนชื่อบนตำแหน่ง “อุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในประเทศไทย”

แล้วถ้าเปิดให้บริการจริง คุณอยากลองนั่งรถไฟลอดอุโมงค์ยาวกว่า 6 กิโลเมตรแห่งนี้สักครั้งไหม?