มาไขข้อสงสัย! มูลนิธิกู้ภัยมีรายได้หรือเปล่า?

   เมื่อพูดถึง “มูลนิธิกู้ภัย” หลายคนอาจนึกถึงภาพเจ้าหน้าที่และอาสาสมัครที่ออกช่วยเหลือผู้ประสบอุบัติเหตุ นำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาล หรือช่วยเหลือประชาชนในเหตุฉุกเฉินต่าง ๆ โดยไม่คิดค่าใช้จ่าย

   แต่ก็มีคำถามที่หลายคนสงสัยว่า มูลนิธิกู้ภัยมีรายได้หรือไม่? แล้วเงินที่นำมาใช้ในการดำเนินงานมาจากไหน?
คำตอบคือ มูลนิธิกู้ภัยสามารถมีรายรับได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าเงินทั้งหมดจะเป็น “กำไร” หรือสามารถนำไปแบ่งให้สมาชิกได้ เพราะมูลนิธิเป็นองค์กรที่จัดตั้งขึ้นเพื่อดำเนินงานตามวัตถุประสงค์ที่กำหนดไว้

   เงินของมูลนิธิกู้ภัยมาจากไหน?
แหล่งเงินที่พบได้โดยทั่วไป ได้แก่ เงินบริจาคจากประชาชน ซึ่งถือเป็นแหล่งสนับสนุนสำคัญของงานกู้ภัย โดยประชาชนอาจบริจาคเป็นเงิน สิ่งของ อุปกรณ์ทางการแพทย์ น้ำมันเชื้อเพลิง หรือสิ่งจำเป็นสำหรับการปฏิบัติงาน
นอกจากนี้ มูลนิธิบางแห่งอาจได้รับการสนับสนุนจากภาคเอกชน หน่วยงานต่าง ๆ หรือได้รับเงินและสิ่งของสำหรับใช้ในกิจกรรมสาธารณประโยชน์

   ดังนั้น เมื่อเห็นรถกู้ภัยออกปฏิบัติหน้าที่โดยไม่เรียกเก็บเงินจากผู้ประสบเหตุ จึงไม่ได้หมายความว่า การดำเนินงานไม่มีค่าใช้จ่าย เพราะเบื้องหลังยังมีต้นทุนจำนวนมาก เช่น ค่าน้ำมันรถ ค่าบำรุงรักษารถกู้ภัย อุปกรณ์ช่วยเหลือ อุปกรณ์ปฐมพยาบาล ค่าเครื่องมือสื่อสาร และค่าใช้จ่ายในการบริหารงาน

   แล้วคำว่า “รายได้” ของมูลนิธิหมายถึงอะไร?
ในมุมของการดำเนินงาน คำว่า “รายได้” หรือ “รายรับ” อาจหมายถึงเงินหรือทรัพย์สินที่มูลนิธิได้รับเข้ามา ไม่ว่าจะเป็นเงินบริจาค หรือเงินจากกิจกรรมที่สามารถทำได้ตามวัตถุประสงค์ และ ข้อกำหนดของมูลนิธิ

   แต่สิ่งสำคัญคือ รายรับของมูลนิธิไม่ใช่เงินที่นำมาแบ่งเป็นกำไรให้กับผู้ก่อตั้งหรือสมาชิกเหมือนธุรกิจทั่วไป เงินที่ได้รับควรถูกนำไปใช้เพื่อสนับสนุนการดำเนินงานตามวัตถุประสงค์ของมูลนิธิ เช่น งานช่วยเหลือผู้ประสบภัย งานสาธารณกุศล และค่าใช้จ่ายที่จำเป็นต่อการดำเนินงาน

   ดังนั้นเงินบริจาคจึงไม่เท่ากับ “กำไร”
เรื่องนี้เป็นจุดที่หลายคนอาจเข้าใจผิด สมมติว่ามูลนิธิได้รับเงินบริจาคเข้ามา 1 ล้านบาท ไม่ได้หมายความว่ามูลนิธิมีกำไร 1 ล้านบาท เพราะยังมีค่าใช้จ่ายในการดำเนินงาน เช่น ค่าน้ำมันรถ ค่าอุปกรณ์กู้ภัย ค่าซ่อมรถ ค่าใช้จ่ายสำนักงาน และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ
จึงต้องแยกให้ออกระหว่าง “เงินที่ได้รับ” กับ “กำไร”
   มูลนิธิสามารถมีเงินเข้ามา และ มีค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานได้ แต่เงินที่เหลือยังต้องอยู่ภายใต้กรอบวัตถุประสงค์ และ กฎระเบียบขององค์กร ไม่ใช่เงินส่วนตัวของผู้ปฏิบัติงาน

   เจ้าหน้าที่กู้ภัยได้รับค่าตอบแทนหรือไม่?
คำตอบคือ ได้ค่ะ แต่ไม่ได้หมายความว่า เจ้าหน้าที่กู้ภัยทุกคนจะได้เงินทุกครั้งที่ออกปฏิบัติงาน นะคะ
แต่โดยทั่วไปจะแยกเป็น 2 กลุ่ม

- อาสาสมัครกู้ภัย ซึ่งหนึ่งหน่วยงานจะมีหลายคน ที่ทำงานในลักษณะจิตอาสา จึงอาจไม่ได้รับค่าตอบแทนเป็นรายครั้งที่ออกเหตุ
- เจ้าหน้าที่ประจำของมูลนิธิ คือ หากเป็นพนักงานหรือเจ้าหน้าที่ ที่มูลนิธิจ้าง ก็อาจได้รับเงินเดือนหรือค่าตอบแทนตามเงื่อนไขการจ้างงาน ซึ่งค่าใช้จ่ายในการปฏิบัติงาน บางองค์กรอาจมีสวัสดิการ ค่าเดินทาง ค่าอาหาร หรือค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ให้ แต่จะแตกต่างกันไปใน แต่ละมูลนิธิ

   ประชาชนตรวจสอบได้หรือไม่?
การบริจาคให้มูลนิธิ สิ่งที่ประชาชนควรให้ความสำคัญคือ ความน่าเชื่อถือและความโปร่งใสขององค์กร ก่อนบริจาค โดยเฉพาะการบริจาคจำนวนมาก อาจตรวจสอบ ข้อมูลของมูลนิธิ ชื่อองค์กร ที่ตั้ง วัตถุประสงค์ และช่องทางรับบริจาคให้ชัดเจน รวมถึงพิจารณาว่ามีการเปิดเผยข้อมูล การดำเนินงานและการใช้เงินบริจาคอย่างเหมาะสมหรือไม่
   เพราะเงินบริจาคทุกบาทมาจากความตั้งใจของผู้ให้ จึงควรถูกนำไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อภารกิจที่ประชาชนต้องการสนับสนุนมากที่สุด

สรุป
มูลนิธิกู้ภัยมีรายรับได้ โดยแหล่งสำคัญอาจมาจากเงินบริจาค และการสนับสนุนในรูปแบบต่าง ๆ แต่คำว่า “มีรายรับ” ไม่ได้หมายความว่า “มีเจ้าของที่สามารถนำกำไรไปแบ่งกันได้” เหมือนบริษัทเอกชน
หัวใจสำคัญจึงไม่ได้อยู่ที่ว่า “มูลนิธิมีเงินเข้าหรือไม่” แต่อยู่ที่ว่า เงินเหล่านั้นถูกนำไปใช้ตามวัตถุประสงค์ของมูลนิธิอย่างโปร่งใสและเกิดประโยชน์ต่อสังคมมากน้อยเพียงใด
   เพราะเบื้องหลังการช่วยเหลือผู้ประสบเหตุหนึ่งครั้ง ไม่ได้มีเพียงเจ้าหน้าที่ ที่ออกไปปฏิบัติงาน แต่ยังมีค่าใช้จ่ายและทรัพยากรอีกมากมายที่ทำให้งานกู้ภัยสามารถเดินหน้าต่อไปได้