วันที่เงินบาทเปลี่ยนระบบครั้งใหญ่ วิกฤตต้มยำกุ้งเริ่มต้นจากอะไร
วันที่ 2 กรกฎาคม 2540 กลายเป็นหนึ่งในวันที่สำคัญที่สุดในประวัติศาสตร์เศรษฐกิจไทย เพราะเป็นวันที่ประเทศไทยประกาศเปลี่ยนระบบอัตราแลกเปลี่ยน จากการดูแลค่าเงินบาทให้อยู่ในกรอบเดิม มาเป็น ระบบลอยตัวแบบมีการจัดการ การตัดสินใจครั้งนี้เกิดขึ้นหลังประเทศไทยพยายามปกป้องค่าเงินบาทจากแรงเก็งกำไรจนทุนสำรองระหว่างประเทศลดลงอย่างมาก
แต่คำถามสำคัญคือ ทำไมเงินบาทจึงถูกโจมตีจนต้องเปลี่ยนระบบ?
ย้อนกลับไปก่อนวิกฤต เศรษฐกิจไทยเติบโตอย่างรวดเร็ว เงินทุนจากต่างประเทศไหลเข้าประเทศจำนวนมาก ภาคเอกชนกู้เงินต่างประเทศเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะเงินกู้ระยะสั้น ขณะที่เงินจำนวนไม่น้อยถูกนำไปลงทุนในอสังหาริมทรัพย์และโครงการต่าง ๆ จนราคาสินทรัพย์เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วและเกิดลักษณะของฟองสบู่
ปัญหาอีกด้านคือ ไทยขาดดุลบัญชีเดินสะพัดต่อเนื่อง และหนี้ต่างประเทศระยะสั้นเพิ่มสูงขึ้น เมื่อเศรษฐกิจเริ่มชะลอตัว ภาคอสังหาริมทรัพย์และตลาดหุ้นอ่อนแรง นักลงทุนต่างชาติจึงเริ่มกังวลว่าเงินบาทที่ถูกดูแลให้อยู่ในระดับประมาณ 25 บาทต่อดอลลาร์สหรัฐ อาจมีมูลค่าสูงเกินกว่าพื้นฐานเศรษฐกิจจะรองรับได้
จากนั้นจึงเกิดการ เก็งกำไรค่าเงินบาท นักลงทุนจำนวนหนึ่งขายเงินบาทและหันไปถือเงินดอลลาร์ โดยคาดว่าไทยอาจต้องลดค่าเงิน หากเงินบาทอ่อนค่าลงจริง ผู้ที่เก็งกำไรก็สามารถทำกำไรจากส่วนต่างของค่าเงินได้
ธนาคารแห่งประเทศไทยพยายามปกป้องค่าเงินบาทด้วยการใช้ทุนสำรองระหว่างประเทศเข้าแทรกแซงตลาด แต่แรงกดดันยังคงเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ข้อมูลของ ธปท. ระบุว่าในช่วงการโจมตีค่าเงินบาท มีการใช้ทุนสำรองจำนวนมาก จนเงินสำรองสุทธิลดลงเหลือเพียงประมาณ 2.85 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ในช่วงก่อนการลอยตัว
ขณะเดียวกัน ระบบการเงินไทยก็มีปัญหาอยู่แล้ว สถาบันการเงินจำนวนหนึ่งมีสินเชื่อที่เกี่ยวข้องกับภาคอสังหาริมทรัพย์จำนวนมาก และเกิดปัญหาคุณภาพสินทรัพย์ การกู้เงินต่างประเทศระยะสั้นแล้วนำมาปล่อยกู้ระยะยาวภายในประเทศยิ่งทำให้ระบบมีความเสี่ยง หากเงินทุนต่างชาติไหลออกพร้อมกัน
เมื่อทุนสำรองลดลงจนการป้องกันค่าเงินบาททำได้ยาก วันที่ 2 กรกฎาคม 2540 ธนาคารแห่งประเทศไทยจึงประกาศเปลี่ยนระบบอัตราแลกเปลี่ยนเป็นแบบลอยตัวภายใต้การจัดการ ค่าเงินบาทจึงสามารถเคลื่อนไหวตามกลไกตลาดมากขึ้น
ผลที่ตามมารุนแรงมาก ค่าเงินบาทอ่อนค่าลงอย่างรวดเร็ว โดย IMF ระบุว่าในเดือนกรกฎาคมเพียงเดือนเดียว เงินบาทอ่อนค่าประมาณ 20% เมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐ ทำให้ภาคธุรกิจที่มีหนี้เป็นเงินต่างประเทศต้องเผชิญภาระหนี้ที่เพิ่มขึ้นทันทีเมื่อคิดกลับมาเป็นเงินบาท
จากปัญหาค่าเงินจึงลุกลามไปสู่ วิกฤตสถาบันการเงิน หนี้เสีย บริษัทปิดกิจการ การว่างงาน และเศรษฐกิจถดถอย ก่อนที่ไทยจะต้องขอความช่วยเหลือจาก IMF ในเวลาต่อมา
ดังนั้น วิกฤตต้มยำกุ้งไม่ได้เกิดขึ้นเพราะ “เงินบาทถูกโจมตี” เพียงอย่างเดียว แต่เป็นผลจาก ความเสี่ยงที่สะสมมานาน ทั้งการกู้เงินต่างประเทศมากเกินไป การลงทุนเกินตัว ฟองสบู่อสังหาริมทรัพย์ การขาดดุลบัญชีเดินสะพัด ปัญหาสถาบันการเงิน และระบบอัตราแลกเปลี่ยนที่ทำให้ตลาดเชื่อว่าเงินบาทอาจถูกลดค่า
วันที่ 2 กรกฎาคม 2540 จึงไม่ใช่เพียงวันที่เงินบาทเปลี่ยนระบบ แต่เป็นวันที่ ปัญหาที่สะสมอยู่เบื้องหลังเศรษฐกิจไทยถูกเปิดเผยออกมาอย่างเต็มรูปแบบ และกลายเป็นจุดเริ่มต้นของวิกฤตเศรษฐกิจครั้งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ไทยสมัยใหม่
สลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯ
ตำนานตาม่องล่ายกับภูเขาและเกาะในอ่าวไทย
ส่องก่อนใคร ปฏิทินจีนกับเลขปฏิทิน งวด 1 ธันวาคม 2569 นี้
รีวิวแกะกล่อง CAPTAIN AMERICA : THE FIRST AVENGERS กัปตันอเมริกา อเวนเจอร์สรุ่นที่ 1
โตโยต้าเตรียมเปิดตัว "GRMN Corolla" รุ่นพิเศษจำนวนจำกัด
เลขชนสำนักพิมพ์ งวด 1 ธ.ค. 69 เทียบโพยเดลินิวส์ ไทยราษฎร์ บางกอกทูเดย์ ได้ชุดเด่น 6 คู่
นกตาทิพย์ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขวงกลมเด่น 3 จัดชุดสองตัวบน 31-33-35-37
รู้หรือไม่? รองเท้าส้นสูงในอดีตไม่ได้สร้างมาเพื่อผู้หญิง แต่เริ่มต้นจากรองเท้าของผู้ชายและทหารม้า
ย้อนตำนาน "Seiko TV Watch" นาฬิกาดูทีวีเรือนแรกของโลกแห่งยุค 80
เปิดตำนานถนน 800 กม.! จิ๋นซีฮ่องเต้สั่งสร้างทางหลวงยักษ์ ฝ่าภูเขาเชื่อมชายแดนเมื่อ 2,000 ปีก่อน
เปิดลิสต์ 8 หมวดของจำเป็น จัดกระเป๋าฉุกเฉินให้คุ้มค่า เริ่มต้นงบหลักร้อย
ตำนานเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวกับมัสยิดกรือเซะ
มันมากกว่าแค่ “สมอง”
เปิด 6 ปรากฏการณ์ซีรีส์แนว Girl’s Love (GL) ของไทย ที่กำลังสร้างกระแสฟีเวอร์ไปทั่วเอเชียและโกยรายได้มหาศาล
ย้อนรอย 5 เหตุการณ์สารเคมีรั่วไหลและมลพิษทางน้ำครั้งใหญ่ในไทย บทเรียนราคาแพงที่ทำลายระบบนิเวศและวิถีชีวิตชาวบ้าน
เปิด 6 สารพิษอันตรายที่ปนเปื้อนในแหล่งน้ำธรรมชาติ! สังเกตอย่างไร และส่งผลต่อสุขภาพระยะยาวร้ายแรงแค่ไหน?