คนที่ถูกรางวัลใหญ่ต้องเสียภาษีเท่าไร? เปิดกติกาเงินรางวัลที่หลายคนอาจไม่เคยรู้

หลายคนอาจคิดว่าเมื่อถูกรางวัลลอตเตอรี่แล้ว จะได้รับเงินเต็มจำนวนตามที่ประกาศ แต่ความจริงเงินรางวัลบางประเภทมีเรื่อง “ภาษี” และ “อากร” เข้ามาเกี่ยวข้อง และกติกาของสลากแต่ละประเภทก็ไม่ได้เหมือนกันทั้งหมด

สำหรับ สลากกินแบ่งรัฐบาลหกหลัก หรือ L6 ทั้งแบบใบและแบบดิจิทัล ผู้ถูกรางวัลได้รับ ยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา แต่ยังต้องชำระ อากรแสตมป์ 1 บาทต่อเงินรางวัลทุก 200 บาท หรือเศษของ 200 บาท หรือคิดเป็นประมาณ 0.5% ของเงินรางวัล ตามข้อมูลของสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล 

ลองคำนวณให้เห็นภาพ หากถูกรางวัลที่ 1 จำนวน 6,000,000 บาท อากรแสตมป์จะอยู่ที่ประมาณ 30,000 บาท ทำให้ได้รับเงินหลังหักอากรประมาณ 5,970,000 บาท ทั้งนี้เป็นการคำนวณตามอัตรา 0.5% และการรับเงินจริงอาจมีรายละเอียดเรื่องช่องทางรับเงินเพิ่มเติม

อีกเรื่องที่หลายคนไม่รู้คือ สลากการกุศลไม่ได้ใช้กติกาเดียวกับสลากกินแบ่งรัฐบาลทั่วไป ผู้ถูกรางวัลสลากการกุศลจะถูกหัก ภาษีเงินได้ ณ ที่จ่าย 1% ของเงินรางวัล ตามคู่มือการจ่ายรางวัลของสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล 

ดังนั้น หากเป็นเงินรางวัลสลากการกุศล 1,000,000 บาท จะถูกหักภาษี ณ ที่จ่ายประมาณ 10,000 บาท เหลือ 990,000 บาทก่อนพิจารณารายละเอียดอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

ส่วนคำว่า “อากรแสตมป์” กับ “ภาษีเงินได้” ก็ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน อากรแสตมป์เป็นภาษีประเภทหนึ่งที่เรียกเก็บตามตราสารหรือรายการที่กฎหมายกำหนด ขณะที่ภาษีเงินได้เป็นภาษีที่เกี่ยวข้องกับรายได้ของบุคคลหรือกิจการ

กติกาเรื่องเงินรางวัลยังมีรายละเอียดเกี่ยวกับ ระยะเวลาการขึ้นเงินและช่องทางรับรางวัล ด้วย ผู้ถูกรางวัลจึงไม่ควรรีบนำสลากไปดำเนินการโดยไม่ตรวจสอบเงื่อนไขให้เรียบร้อย เพราะสลากถือเป็นเอกสารสำคัญในการรับเงิน

สิ่งที่น่าสนใจที่สุดคือ คนที่ถูกรางวัลที่ 1 ของสลากกินแบ่งรัฐบาลไม่ได้ต้องนำเงิน 6 ล้านบาทไปคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาแบบเงินเดือนหรือรายได้ทั่วไป แต่จะมีอากรแสตมป์ประมาณ 0.5% แทน ขณะที่ สลากการกุศลมีการหักภาษี ณ ที่จ่าย 1% ซึ่งเป็นกติกาที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน 

ดังนั้น ก่อนจะคิดว่าจะนำเงินรางวัลก้อนใหญ่ไปซื้อบ้าน รถ หรือใช้หนี้ สิ่งแรกที่ควรรู้คือ เงินที่ประกาศเป็นรางวัลกับเงินที่ได้รับจริงอาจไม่เท่ากัน เพราะประเภทของสลากและกฎภาษีเป็นตัวกำหนดว่าต้องถูกหักออกเท่าไร และนี่คือรายละเอียดเล็ก ๆ ที่คนซื้อลอตเตอรี่จำนวนมากอาจไม่เคยรู้มาก่อน

เมื่อทราบแล้วว่าเงินรางวัลแต่ละประเภทอาจมีอากรหรือภาษีที่แตกต่างกัน ขั้นตอนสำคัญหลังประกาศผลคือการตรวจสอบหมายเลขบนสลากให้ถูกต้อง โดยสามารถ ตรวจหวย และเช็กรายละเอียดรางวัลอีกครั้งก่อนดำเนินการขึ้นเงิน เพื่อให้ทราบทั้งประเภทของรางวัลและจำนวนเงินที่เกี่ยวข้องอย่างชัดเจน