ชายที่สะอึกต่อเนื่องยาวนานถึง 68 ปีจนกลายเป็นสถิติโลกที่ยังน่าทึ่ง

สะอึกไม่กี่นาทีก็รำคาญแล้ว ถ้าต้องอยู่กับมันเกือบทั้งชีวิตจะเป็นยังไง

เรื่องนี้เกิดขึ้นจริงกับ ชาร์ลส์ ออสบอร์น ชาวอเมริกัน ซึ่งกินเนสส์ เวิลด์ เรคคอร์ดส์บันทึกว่าเป็นเจ้าของสถิติอาการสะอึกยาวนานที่สุดที่เคยมีการบันทึกไว้ โดยเริ่มสะอึกในปี 1922 และดำเนินต่อเนื่องไปจนถึงเช้าวันหนึ่งในเดือนกุมภาพันธ์ ปี 1990 รวมเวลาราว 68 ปี

มันเริ่มจากวันธรรมดาวันหนึ่ง

ออสบอร์นทำงานเกี่ยวกับฟาร์ม วันเกิดเหตุมีรายงานว่าเขากำลังพยายามชั่งน้ำหนักหมูตัวใหญ่ แล้วอาการสะอึกก็เริ่มขึ้น หลังจากนั้นชีวิตก็ไม่กลับไปเงียบเหมือนเดิมอีกนานหลายสิบปี

สาเหตุแท้จริงว่าทำไมอาการถึงยืดเยื้อขนาดนั้นไม่เคยมีคำอธิบายที่ยืนยันได้อย่างสมบูรณ์ มีการเสนอสมมติฐานทางการแพทย์หลายแบบในเวลาต่อมา แต่กรณีนี้เกิดขึ้นตั้งแต่ยุคที่เครื่องมือวินิจฉัยระบบประสาทยังห่างไกลจากปัจจุบันมาก จึงไม่ควรฟันธงย้อนหลังว่าเกิดจากความเสียหายของสมองหรือเส้นประสาทตำแหน่งใดโดยเฉพาะ

จุดที่น่าสนใจกว่าตัวเลข 68 ปี คือออสบอร์นยังใช้ชีวิตประจำวันต่อไปได้ เขาแต่งงาน มีครอบครัว และมีลูก แม้อาการสะอึกยังอยู่ด้วยแทบตลอดช่วงวัยผู้ใหญ่ ภาพนี้ทำให้เห็นความสามารถในการปรับตัวของมนุษย์ชัดมาก ร่างกายอาจมีสิ่งรบกวนซ้ำๆ ที่ควบคุมไม่ได้ แต่สมองสามารถค่อยๆ เปลี่ยนวิธีใช้ชีวิตเพื่ออยู่ร่วมกับมันได้

สะอึกจริงๆ เกิดจากอะไร

อาการสะอึกเกิดเมื่อกล้ามเนื้อกะบังลมหดตัวแบบฉับพลันโดยไม่ตั้งใจ แล้วช่องเสียงบริเวณกล่องเสียงปิดอย่างรวดเร็ว จึงเกิดเสียงสั้นๆ ที่คุ้นหู ปกติอาการมักหายเองในเวลาไม่นาน หลายครั้งสัมพันธ์กับการกินเร็ว กินมาก เครื่องดื่มอัดลม แอลกอฮอล์ หรือการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิแบบรวดเร็ว

แต่ถ้าสะอึกนานผิดปกติ เรื่องจะต่างออกไป อาการสะอึกที่ยืดเยื้ออาจเกี่ยวข้องกับระบบประสาท ระบบทางเดินอาหาร ยาบางชนิด หรือโรคบางอย่าง จึงไม่ควรมองว่าเป็นเรื่องขำเสมอ โดยเฉพาะเมื่อกินเวลาหลายวันหรือรบกวนการกิน การนอน และการหายใจ

สิ่งที่ธรรมดาในเวลาไม่กี่นาที อาจกลายเป็นปัญหาทางการแพทย์เมื่อมันไม่ยอมหยุด

กรณีของออสบอร์นยิ่งแปลกตรงที่มีการประเมินว่า ตลอดช่วงหลายสิบปีเขาอาจสะอึกไปราว 430 ล้านครั้ง ตัวเลขนี้เป็นการประมาณจากอัตราการสะอึกในช่วงต่างๆ ของชีวิต ไม่ใช่การนับทีละครั้ง แต่ช่วยให้เห็นขนาดของเรื่องได้ดีว่า 68 ปีนั้นยาวนานเพียงใด

แล้ววันหนึ่งมันก็หยุด

หลังสะอึกมาตั้งแต่ปี 1922 อาการของออสบอร์นหยุดลงในปี 1990 โดยไม่มีคำอธิบายแน่ชัดว่าทำไมร่างกายถึงกลับมาเงียบได้หลังผ่านเวลานานขนาดนั้น เขาเสียชีวิตในปีถัดมาด้วยวัยประมาณ 97 ปี

ความน่าสนใจของเรื่องนี้จึงไม่ใช่แค่การจำว่า มีมนุษย์คนหนึ่งสะอึกนานถึง 68 ปี แต่ยังเตือนว่าอาการเล็กๆ ที่ร่างกายสร้างขึ้นมีระบบประสาท กล้ามเนื้อ และกลไกควบคุมซ่อนอยู่เบื้องหลัง เมื่อกลไกธรรมดาติดอยู่ในวงจรผิดปกติ ผลลัพธ์อาจยืดเยื้อจนแทบไม่น่าเชื่อ

• เจ้าของสถิติ ชาร์ลส์ ออสบอร์น ชาวสหรัฐอเมริกา

• เริ่มสะอึก ปี 1922

• หยุดสะอึก ปี 1990

• ระยะเวลา ประมาณ 68 ปี

• จำนวนครั้งโดยประมาณ ราว 430 ล้านครั้ง

ครั้งต่อไปที่สะอึกขึ้นมาไม่กี่ครั้งแล้วรู้สึกรำคาญ ลองนึกถึงระยะเวลา 68 ปีดูสักแวบเดียว แค่ตัวเลขก็ทำให้คำว่า “สะอึกเดี๋ยวเดียวก็หาย” ฟังดูมีค่าขึ้นมาทันที