มี "นายเงือก" ไหม? มาดูเรื่องเล่าในตำนานกัน
เคยสงสัยไหมว่า เวลาเราพูดถึง “เงือก” ทำไมภาพที่นึกขึ้นมามักเป็นหญิงสาวผมยาว หางปลา และเสียงร้องอันไพเราะอยู่กลางทะเล แล้วถ้าเป็น เงือกผู้ชาย ล่ะ มีหรือเปล่า?
คำตอบคือ มีครับ และไม่ได้เพิ่งถูกสร้างขึ้นมาเพื่อให้เข้ากับการ์ตูนหรือภาพยนตร์สมัยใหม่ด้วย
เงือกผู้ชายเรียกว่า “Merman”
ในตำนานตะวันตกมีคำเรียกสิ่งมีชีวิตลักษณะมนุษย์ครึ่งปลาเพศชายว่า Merman ส่วนคำรวมที่ใช้เรียกสิ่งมีชีวิตกลุ่มนี้คือ Merfolk หรือ Merpeople
แหล่งข้อมูลด้านนิทานพื้นบ้านระบุว่า Merman เป็นคู่เพศชายของ Mermaid โดยมีรูปร่างท่อนบนเป็นมนุษย์และส่วนล่างเป็นหางปลา เพียงแต่เรื่องราวของเงือกชายมักพบได้น้อยกว่าเรื่องของเงือกหญิงอย่างเห็นได้ชัด
และถ้าคิดว่าเงือกผู้ชายเป็นเรื่องแต่งในยุคใหม่ ต้องบอกว่า ไม่ใช่เลย
หนึ่งในตัวอย่างเก่าแก่คือ “Triton”
ในตำนานกรีกมีตัวละครที่ใกล้เคียงกับภาพของเงือกชายอย่าง Triton ซึ่งพิพิธภัณฑ์บริติชระบุว่าเป็นเทพหรือสิ่งมีชีวิตในตำนานเพศชาย มีลักษณะ ครึ่งคนครึ่งปลา และเป็นบุตรของ Poseidon กับ Amphitrite
ที่น่าสนใจคือภาพของ Triton ปรากฏอยู่ในงานศิลปะกรีกโบราณมานานนับพันปี เช่น เครื่องปั้นดินเผาที่สร้างขึ้นราว 520 ปีก่อนคริสตกาล ซึ่งแสดง Triton เป็นชายมีหนวดและหางปลาอย่างชัดเจน
พูดง่าย ๆ คือ “เงือกผู้ชาย” มีอยู่ในจินตนาการของมนุษย์มานานมากแล้ว
แล้วทำไมเราถึงคุ้นกับ “เงือกหญิง” มากกว่า?
ตรงนี้น่าสนใจมาก เพราะคำว่า Mermaid และเรื่องเล่าของหญิงสาวแห่งท้องทะเลแพร่หลายกว่า Merman มาก ทั้งในนิทาน หนังสือ ภาพวาด และภาพยนตร์
พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ธรรมชาติในกรุงลอนดอนอธิบายว่า เรื่องราวของเงือกมีประวัติยาวนานในคติชน และมีข้อเสนอว่าสัตว์ทะเลอย่าง พะยูนและแมนนาที อาจมีส่วนทำให้เกิดเรื่องเล่าเกี่ยวกับเงือกขึ้นมา โดยเฉพาะในหมู่นักเดินเรือสมัยก่อน
ส่วนบันทึกการพบ “เงือก” ของนักสำรวจในอดีตก็มีอยู่จริง แต่ไม่ได้หมายความว่าพวกเขาพบสิ่งมีชีวิตครึ่งคนครึ่งปลาจริง ๆ เช่น Smithsonian ชี้ว่าการพบเห็นบางกรณีอาจเกี่ยวข้องกับการมองเห็นสัตว์ทะเลอย่างแมนนาทีผิดไปจากความเป็นจริง
เงือกชาย vs เงือกหญิง
| คำเรียก | ความหมาย |
|---|---|
| Mermaid | เงือกเพศหญิง |
| Merman | เงือกเพศชาย |
| Merfolk / Merpeople | คำเรียกรวมกลุ่มเงือก |
| Triton | ตัวละครชายครึ่งคนครึ่งปลาในตำนานกรีก |
แต่มีเรื่องหนึ่งที่ต้องแยกให้ออก
แม้จะมีตำนาน ภาพวาด ประติมากรรม และเรื่องเล่ามากมายเกี่ยวกับเงือกชายและหญิง แต่ ยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ยืนยันว่ามีสิ่งมีชีวิตครึ่งมนุษย์ครึ่งปลาอาศัยอยู่จริงในธรรมชาติ
ดังนั้นคำตอบของคำถามว่า “เงือกมีเพศชายไหม?” จึงเป็น มีในโลกของตำนานและคติชน และเงือกชายมีชื่อเรียกว่า Merman ส่วนในตำนานกรีก Triton ก็เป็นตัวอย่างสำคัญของตัวละครชายครึ่งคนครึ่งปลา
เอาเข้าจริง เรื่องนี้ทำให้เห็นอย่างหนึ่งว่า ภาพจำของเงือกที่เราคุ้นเคยอาจเป็นเพียงส่วนหนึ่งของตำนานเท่านั้น เพราะเมื่อย้อนกลับไปดูประวัติศาสตร์ เราจะพบว่า “ชายหางปลา” มีที่ยืนอยู่ในจินตนาการของมนุษย์มานานไม่แพ้เงือกสาวเลย
British Museum — Herakles and Triton, Greek vase
The Metropolitan Museum of Art — Two Tritons at the Feast of Acheloüs
Natural History Museum — The real cast of The Little Mermaid
Smithsonian Magazine — Five “Real” Sea Monsters Brought to Life by Early Naturalists
5 คณะที่เรียนจบมาแล้ว มีอาชีพรองรับมากกว่าที่คิด
ทำไมยางรัดของที่เก็บไว้เฉยๆ ถึงกรอบและขาดเอง ทั้งที่ไม่ได้ดึงเลย?
พระบุญสิน หรือ “แม่ทัพกุ้ง” แจงภาพคู่ “นุช” ยืนยันไม่รู้จักเป็นการส่วนตัว ไม่เคยมอบหมายให้เป็นผู้ติดตาม
ตาราง “เด่นเหนือเด่นใต้” งวด 1 ต.ค. 69 เปิดข้อมูลตามโพย เลขไหนอยู่ตรงไหน
คุณนุชออกโรงชี้แจง ปมมีภาพถ่ายร่วมสัมภาษณ์ “หนุ่ม กรรชัย” ยอมรับผิด พร้อมขอโทษทุกฝ่าย
“นุช” เจอคำสั่งศาลฎีกากลางรายการโหนกระแส คดีฟ้องพ่ออดีตแฟนยุติ
รู้จัก “นุช” สาวหล่อมั่วบ้านงาน ทำงานโฆษณา–ออร์แกไนซ์ Sanook ยืนยันเคยเป็น Sales เมื่อ 15 ปีก่อน
รู้หรือไม่? เปิดรายได้พนักงานส่งพัสดุของแต่ละแอป วันหนึ่งได้เท่าไร
สถิติย้อนหลัง 10 ปี ออกเลขไหนบ้างมาดูกัน
อำเภอที่มีชื่ออำเภอสั้นที่สุด 3 อำเภอเท่านั้นในประเทศไทย
กู้ภัยบางละมุงค้นหาจระเข้ หลังเด็กอ้างพบในลำห้วย สุดท้ายไม่พบตัว ภาพที่นำมาแสดงถูกสงสัยว่าเป็น AI
โรงเรียนที่มีนักเรียนมากที่สุดในไทย
😃 ชวนเข้ามาดูกันอีกกับคนที่มีร่างกายพิเศษจนเหมือนมีกล่องสมบัติที่หายาก 😯
ทำไมยางรัดของที่เก็บไว้เฉยๆ ถึงกรอบและขาดเอง ทั้งที่ไม่ได้ดึงเลย?
นักวิชาการ ม.อ.ไม่ปลื้ม! "ลิซ่า" ชวนดื่มหมดแก้ว ลั่น! เหยื่อเหล้าในไทยตายเยอะกว่าก่อการร้ายทั่วโลก
กู้ภัยบางละมุงค้นหาจระเข้ หลังเด็กอ้างพบในลำห้วย สุดท้ายไม่พบตัว ภาพที่นำมาแสดงถูกสงสัยว่าเป็น AI





