พื้นที่ไหนของโลกเกิดแผ่นดินไหวมากที่สุด ทำไมบางประเทศถึงสั่นแทบทุกวัน

โลกไม่ได้สั่นเท่ากันทุกแห่ง

ถ้าลองเปิดข้อมูลการตรวจวัดแผ่นดินไหวของโลก จะพบว่ามีบางพื้นที่ที่เกิดแรงสั่นสะเทือนแทบทุกวัน บางครั้งเป็นแผ่นดินไหวขนาดเล็กจนคนไม่รู้สึก แต่บางครั้งก็รุนแรงจนสร้างความเสียหายครั้งใหญ่ เหตุผลไม่ได้เกิดจากโชคชะตา แต่เกี่ยวข้องกับตำแหน่งของเปลือกโลกที่เคลื่อนตัวชนกันอยู่ตลอดเวลา

วงแหวนแห่งไฟ จุดที่แผ่นดินไหวหนาแน่นที่สุดของโลก

พื้นที่ที่เกิดแผ่นดินไหวมากที่สุดคือ Pacific Ring of Fire หรือที่เรียกว่า วงแหวนแห่งไฟ เป็นแนวโค้งขนาดมหึมาล้อมรอบมหาสมุทรแปซิฟิก ยาวประมาณ 40,000 กิโลเมตร ครอบคลุมหลายประเทศ เช่น ญี่ปุ่น อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์ นิวซีแลนด์ ปาปัวนิวกินี ชายฝั่งตะวันตกของสหรัฐอเมริกา แคนาดา เม็กซิโก เปรู และชิลี

นักธรณีวิทยาประเมินว่าแผ่นดินไหวของโลกประมาณ 90% เกิดขึ้นบริเวณนี้ และแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ที่สุดส่วนมากก็เกิดในแนวเดียวกัน เพราะเป็นจุดที่แผ่นเปลือกโลกหลายแผ่นกำลังชน เลื่อน และมุดตัวเข้าหากันตลอดเวลา

ประเทศที่เกิดแผ่นดินไหวบ่อยมาก

• ญี่ปุ่น มีเครือข่ายตรวจวัดที่ทันสมัยที่สุดแห่งหนึ่งของโลก ตรวจพบแผ่นดินไหวหลายพันครั้งต่อปี แม้ส่วนใหญ่จะมีขนาดเล็ก

• อินโดนีเซีย ตั้งอยู่บนรอยต่อของแผ่นเปลือกโลกหลายแผ่น จึงเกิดทั้งแผ่นดินไหวและภูเขาไฟจำนวนมาก

• ชิลี เคยเกิดแผ่นดินไหวขนาด 9.5 แมกนิจูดในปี 1960 ซึ่งยังเป็นสถิติแรงที่สุดเท่าที่มีการบันทึก

• อลาสกา และชายฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ ก็อยู่ในแนวที่มีการเคลื่อนตัวของแผ่นเปลือกโลกอย่างต่อเนื่อง

ทำไมพื้นที่เหล่านี้ถึงสั่นบ่อย

เปลือกโลกไม่ได้เป็นแผ่นเดียว แต่แบ่งออกเป็นแผ่นขนาดใหญ่หลายแผ่นที่เคลื่อนตัวช้าๆ ตลอดเวลา เมื่อแผ่นเหล่านี้ชนกัน เสียดสีกัน หรือเลื่อนผ่านกัน จะเกิดการสะสมพลังงาน พอแรงสะสมมากพอก็ปลดปล่อยออกมาเป็นแผ่นดินไหว ยิ่งบริเวณใดเป็นรอยต่อของหลายแผ่น โอกาสเกิดแผ่นดินไหวก็ยิ่งสูงตามไปด้วย

แล้วประเทศไทยล่ะ?

ประเทศไทยไม่ได้อยู่บนวงแหวนแห่งไฟโดยตรง จึงมีโอกาสเกิดแผ่นดินไหวรุนแรงน้อยกว่าหลายประเทศในแถบแปซิฟิก แต่ก็ยังได้รับอิทธิพลจากรอยเลื่อนมีพลังภายในประเทศและแผ่นดินไหวจากประเทศเพื่อนบ้าน ทำให้บางพื้นที่โดยเฉพาะภาคเหนือและภาคตะวันตกสามารถรับรู้แรงสั่นสะเทือนได้เป็นครั้งคราว

สรุปสั้นๆ หากถามว่าบริเวณไหนของโลกเกิดแผ่นดินไหวมากที่สุด คำตอบคือ วงแหวนแห่งไฟรอบมหาสมุทรแปซิฟิก ซึ่งเป็นพื้นที่ที่รวมทั้งแผ่นดินไหว ภูเขาไฟ และการเคลื่อนตัวของเปลือกโลกไว้มากที่สุดบนโลก จึงไม่น่าแปลกใจที่ข่าวแผ่นดินไหวครั้งใหญ่หลายเหตุการณ์มักเกิดขึ้นในประเทศที่อยู่บนแนวนี้อยู่เสมอ