สงครามโลกครั้งที่ 2 เริ่มจากอะไร

สงครามโลกครั้งที่ 2 เป็นสงครามครั้งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์มนุษย์ กินเวลานานกว่า 6 ปี มีประเทศเข้าร่วมทั้งฝ่ายอักษะและฝ่ายสัมพันธมิตร และมีผู้เสียชีวิตหลายสิบล้านคน จุดเริ่มต้นไม่ได้เกิดจากเหตุการณ์เดียว แต่เป็นผลสะสมจากปัญหาทางการเมือง เศรษฐกิจ และความขัดแย้งที่เกิดขึ้นหลังสงครามโลกครั้งที่ 1

หลังสงครามโลกครั้งที่ 1 เยอรมนีต้องเผชิญกับเงื่อนไขที่รุนแรงจากสนธิสัญญาแวร์ซาย ประเทศถูกจำกัดด้านกำลังทหาร ต้องจ่ายค่าปฏิกรรมสงครามจำนวนมาก และสูญเสียดินแดนบางส่วน ความไม่พอใจในหมู่ประชาชนเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ โดยเฉพาะในช่วงเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ในทศวรรษ 1930

ช่วงเวลานี้ทำให้พรรคนาซีภายใต้การนำของอดอล์ฟ ฮิตเลอร์เติบโตขึ้น ฮิตเลอร์ใช้แนวคิดชาตินิยมสุดโต่งและสัญญาว่าจะฟื้นฟูอำนาจของเยอรมนี เขาเริ่มละเมิดข้อจำกัดจากสนธิสัญญาแวร์ซาย เช่น การเพิ่มกำลังทหารและขยายอำนาจเข้าไปยังดินแดนต่าง ๆ ในยุโรป

จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นวันที่ 1 กันยายน ค.ศ. 1939 เมื่อเยอรมนีบุกโปแลนด์ โดยใช้ยุทธวิธีการรบแบบสายฟ้าแลบหรือ Blitzkrieg ที่เน้นการโจมตีอย่างรวดเร็วด้วยรถถัง เครื่องบิน และทหารราบ การบุกครั้งนี้ทำให้อังกฤษและฝรั่งเศสประกาศสงครามกับเยอรมนีในวันที่ 3 กันยายน ค.ศ. 1939 และถือเป็นจุดเริ่มต้นของสงครามโลกครั้งที่ 2 อย่างเป็นทางการ

ในช่วงแรก เยอรมนีสามารถขยายอำนาจได้อย่างรวดเร็ว หลายประเทศในยุโรปถูกยึดครอง รวมถึงฝรั่งเศสในปี 1940 ขณะเดียวกัน อังกฤษสามารถต้านทานการโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ของเยอรมนีในยุทธการบริเตน ทำให้แผนบุกอังกฤษของฮิตเลอร์ไม่ประสบความสำเร็จ

สงครามไม่ได้จำกัดอยู่แค่ยุโรปเท่านั้น เพราะญี่ปุ่นซึ่งเป็นหนึ่งในฝ่ายอักษะมีเป้าหมายขยายอำนาจในเอเชีย ญี่ปุ่นบุกจีนและเดินหน้าขยายอิทธิพลไปยังภูมิภาคต่าง ๆ จนเกิดเหตุการณ์สำคัญในวันที่ 7 ธันวาคม ค.ศ. 1941 เมื่อญี่ปุ่นโจมตีฐานทัพเรือสหรัฐอเมริกาที่เพิร์ลฮาร์เบอร์ ส่งผลให้สหรัฐฯ เข้าร่วมสงครามอย่างเต็มตัว

หลังจากนั้น สถานการณ์เริ่มเปลี่ยน ฝ่ายสัมพันธมิตรมีทรัพยากรและกำลังการผลิตทางอุตสาหกรรมจำนวนมากขึ้น การรบในแนวรบด้านตะวันออกระหว่างเยอรมนีกับสหภาพโซเวียตกลายเป็นจุดอ่อนสำคัญของฝ่ายอักษะ โดยเฉพาะความพ่ายแพ้ของเยอรมนีที่สมรภูมิสตาลินกราดในปี 1943 ซึ่งทำให้กองทัพเยอรมันเริ่มเสียพื้นที่อย่างต่อเนื่อง

ในยุโรป ฝ่ายสัมพันธมิตรเปิดปฏิบัติการยกพลขึ้นบกที่นอร์มังดี ประเทศฝรั่งเศส วันที่ 6 มิถุนายน ค.ศ. 1944 หรือที่เรียกว่า D-Day กองทัพฝ่ายสัมพันธมิตรสามารถตั้งหลักบนแผ่นดินยุโรปตะวันตกและผลักดันกองทัพเยอรมันกลับไปเรื่อย ๆ

ต้นปี 1945 เยอรมนีถูกโจมตีจากหลายด้าน ทั้งจากกองทัพโซเวียตทางตะวันออกและฝ่ายสัมพันธมิตรทางตะวันตก กรุงเบอร์ลินถูกปิดล้อม ฮิตเลอร์ฆ่าตัวตายในวันที่ 30 เมษายน ค.ศ. 1945 หลังจากนั้นเยอรมนียอมแพ้อย่างเป็นทางการในวันที่ 8 พฤษภาคม ค.ศ. 1945 ซึ่งวันดังกล่าวถูกเรียกว่า Victory in Europe Day หรือวันแห่งชัยชนะในยุโรป

แม้สงครามในยุโรปจะจบลง แต่สงครามในเอเชียยังดำเนินต่อ ญี่ปุ่นยังไม่ยอมแพ้และต่อสู้กับฝ่ายสัมพันธมิตรต่อไป สหรัฐอเมริกาตัดสินใจใช้ระเบิดปรมาณูโจมตีเมืองฮิโรชิมาในวันที่ 6 สิงหาคม ค.ศ. 1945 และเมืองนางาซากิในวันที่ 9 สิงหาคม ค.ศ. 1945 หลังจากนั้นญี่ปุ่นประกาศยอมแพ้ในวันที่ 15 สิงหาคม ค.ศ. 1945 และลงนามยอมแพ้อย่างเป็นทางการบนเรือ USS Missouri วันที่ 2 กันยายน ค.ศ. 1945

การยอมแพ้ของญี่ปุ่นถือเป็นจุดสิ้นสุดของสงครามโลกครั้งที่ 2 ทั้งหมด หลังจากสงครามจบลง โลกเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ มีการก่อตั้งองค์การสหประชาชาติเพื่อพยายามป้องกันสงครามครั้งใหม่ ขณะเดียวกันอำนาจของโลกก็เปลี่ยนจากยุโรปไปสู่สหรัฐอเมริกาและสหภาพโซเวียต จนเกิดความขัดแย้งในยุคสงครามเย็นตามมา

สงครามโลกครั้งที่ 2 จึงไม่ได้เป็นเพียงการต่อสู้ระหว่างกองทัพ แต่เป็นเหตุการณ์ที่เปลี่ยนเส้นทางการเมือง เศรษฐกิจ และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศทั่วโลก ผลกระทบจากสงครามครั้งนั้นยังคงส่งอิทธิพลต่อโลกยุคปัจจุบันในหลายด้าน